Trung tướng Nguyễn Bình - Xây dựng căn cứ Đông Triều trước Cách mạng Tháng Tám

au khi mãn hạn tù năm 1935, Nguyễn Phương Thảo trở về quê trong tình trạng bị thực dân Pháp quản thúc. Tuy nhiên, những biện pháp kiểm soát ấy không làm ông từ bỏ hoạt động cách mạng.

Đầu những năm 1940, tình hình thế giới và Đông Dương có những biến động lớn. Chiến tranh thế giới thứ hai lan rộng, Nhật Bản tiến vào Đông Dương, trong khi phong trào giải phóng dân tộc ở Việt Nam ngày càng phát triển.

Trong bối cảnh đó, Nguyễn Phương Thảo tham gia xây dựng cơ sở và chuẩn bị lực lượng ở khu vực Đông Triều.

Theo các tư liệu về cuộc đời ông, khoảng năm 1941–1942, ông được giao nhiệm vụ mua sắm vũ khí phục vụ công tác chuẩn bị cho tổng khởi nghĩa. Ông không chỉ tìm kiếm vũ khí mà còn vận động binh lính tại một số đồn cung cấp vũ khí cho lực lượng cách mạng.

Đây là công việc có ý nghĩa đặc biệt.

Một cuộc khởi nghĩa muốn thành công không thể chỉ dựa vào tinh thần. Lực lượng phải có tổ chức, có cán bộ, có cơ sở và quan trọng là phải có phương tiện chiến đấu.

Nguyễn Phương Thảo hiểu rõ điều đó.

Khu vực Đông Triều dần hình thành một căn cứ quan trọng. Chùa Bắc Mã trở thành một trong những địa điểm gắn với hoạt động của lực lượng cách mạng tại đây.

Những hoạt động chuẩn bị diễn ra trong điều kiện bí mật và luôn đứng trước nguy cơ bị địch phát hiện.

Đến năm 1945, thời cơ cách mạng xuất hiện.

Ngày 9-3-1945, Nhật đảo chính Pháp ở Đông Dương. Bộ máy cai trị của Pháp nhanh chóng tan rã ở nhiều nơi. Phong trào cách mạng có điều kiện phát triển mạnh hơn.

Đêm 12-3-1945, lực lượng do Nguyễn Phương Thảo chỉ huy tham gia đánh đồn Bần Yên Nhân. Trận đánh được xem là một trong những hoạt động quân sự tiêu biểu của lực lượng cách mạng ở khu vực đồng bằng Bắc Bộ trước Cách mạng Tháng Tám.

Những hoạt động tại Đông Triều cho thấy Nguyễn Phương Thảo không chỉ có tinh thần yêu nước mà còn có khả năng tổ chức và chỉ huy lực lượng.

Ông từng bước chuyển từ một người hoạt động chính trị sang một cán bộ có kinh nghiệm quân sự thực tiễn.

Đến giữa năm 1945, khi thời cơ tổng khởi nghĩa ngày càng rõ ràng, những lực lượng được xây dựng từ trước trở thành công cụ quan trọng để giành chính quyền.

Đây là bước ngoặt đưa Nguyễn Phương Thảo đến với một vai trò lớn hơn trong phong trào cách mạng.