Trường Chinh: Nhà chiến lược kiệt xuất của Cách mạng Việt Nam, Tổng Bí thư Đổi mới và nhà lý luận văn hóa lớn

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc và phát triển của nước Việt Nam hiện đại, Đồng chí Trường Chinh (1907 – 1988), tên thật là Đặng Xuân Khu, quê ở Xuân Trường, Nam Định) là một trong những nhà lãnh đạo tiền bối kiệt xuất, nhà chiến lược tài ba, nhà lý luận sắc bén và là học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Giác ngộ lý tưởng yêu nước từ rất sớm, ông tham gia các phong trào bãi khóa của học sinh năm 1925, gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên năm 1927 và trở thành một trong những đảng viên lớp đầu tiên của Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1930. Năm 1930, ông bị chính quyền thực dân Pháp bắt giam và kết án 12 năm tù, đày đi Nhà tù Sơn La. Chốn lao tù khắc nghiệt đã trở thành trường học cách mạng, rèn dũa thêm bản lĩnh chính trị kiên cường của người chiến sĩ trẻ.

Sau khi ra tù năm 1936, đồng chí Trường Chinh tích cực tham gia lãnh đạo phong trào Mặt trận Dân chủ Đông Dương và được bầu làm Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại Hội nghị Trung ương 8 (tháng 5 năm 1941). Trên cương vị Tổng Bí thư, ông đã cùng Trung ương Đảng và Bác Hồ hoạch định chuyển hướng chiến lược cách mạng, đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu. Với tác phẩm lý luận kinh điển "Káng chiến nhất định thắng lợi" cùng bản "Đề cương về Văn hóa Việt Nam" (1943), ông không chỉ đặt nền móng lý luận vững chắc cho nền văn hóa mới mà còn cùng Bộ Tổng chỉ đạo chuẩn bị lực lượng, chớp thời cơ lãnh đạo nhân dân thực hiện Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 thành công, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Trong hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, đồng chí Trường Chinh tiếp tục giữ các trọng trách tối cao như Tổng Bí thư, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Ông là nhà chiến lược kiệt xuất trên các mặt trận chính trị, quân sự, tư tưởng và văn hóa, đóng góp to lớn vào thắng lợi của Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 cũng như Đại thắng Mùa Xuân năm 1975, hoàn thành sự nghiệp thống nhất đất nước. Sau khi hòa bình lập lại, trên cương vị Chủ tịch Hội đồng Nhà nước và sau đó được bầu lại làm Tổng Bí thư tại Hội nghị Trung ương tháng 7 năm 1986, ông đã thể hiện bản lĩnh của một nhà lãnh đạo tầm vóc với tư duy nhìn thẳng vào sự thật.

Đặc biệt, năm 1986, trước những khó khăn nghiêm trọng của nền kinh tế - xã hội đất nước, đồng chí Trường Chinh đã chủ động khởi xướng và kiên quyết chỉ đạo xây dựng đường lối Đổi mới toàn diện đất nước. Bằng tinh thần đổi mới tư duy kinh tế, xóa bỏ cơ chế tập trung bao cấp để chuyển sang nền kinh tế nhiều thành phần, ông đã chuẩn bị cẩn trọng và quyết định nội dung Báo cáo Chính trị trình Đại hội VI của Đảng (12/1986) – Đại hội mở ra thời kỳ Đổi mới lịch sử cho Việt Nam. Đồng chí qua đời năm 1988 tại Hà Nội, hưởng thọ 81 tuổi. Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc cho sự nghiệp cách mạng, ông đã được Đảng và Nhà nước trao tặng Huân chương Sao Vàng – phần thưởng cao quý nhất của Nhà nước, cùng nhiều danh hiệu cao quý khác.