Trương Định – Người anh hùng đất Gò Công
Trong những năm tháng đầu cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp ở Nam Kỳ, Trương Định là một trong những thủ lĩnh tiêu biểu của phong trào kháng chiến. Cuộc đời ông gắn liền với vùng đất Gò Công và với một lựa chọn đầy khí phách: ở lại cùng nhân dân chiến đấu, dù triều đình đã yêu cầu ông phải lui binh.
Trương Định sinh năm 1820 tại Quảng Ngãi. Sau khi theo cha vào Nam, ông lập nghiệp tại vùng Tân An, Gò Công. Khi thực dân Pháp nổ súng xâm lược Đà Nẵng năm 1858 rồi đánh chiếm Gia Định, Trương Định đã tập hợp nghĩa quân, đứng lên chống giặc. Ông chiêu mộ đông đảo nhân dân, xây dựng căn cứ và tổ chức nhiều trận đánh khiến quân Pháp gặp không ít khó khăn.
Năm 1862, sau Hòa ước Nhâm Tuất, triều đình nhà Nguyễn yêu cầu Trương Định giải tán lực lượng và điều ông đi nơi khác. Nhưng trước tình thế đất nước và nguyện vọng của nhân dân, ông quyết định ở lại. Nghĩa quân và nhân dân tôn ông làm Bình Tây Đại Nguyên soái. Từ đây, Trương Định trở thành một trong những biểu tượng nổi bật của tinh thần kháng chiến ở Nam Kỳ.
Những năm sau đó, nghĩa quân của ông tiếp tục chiến đấu bằng nhiều hình thức linh hoạt. Quân Pháp nhiều lần tổ chức truy quét nhưng không dễ dàng khuất phục được lực lượng kháng chiến. Đến tháng 8 năm 1864, trong một trận chiến tại Gò Công, Trương Định bị thương nặng. Không muốn rơi vào tay giặc, ông đã tự kết liễu cuộc đời.
Trương Định ra đi khi mới 44 tuổi, nhưng câu chuyện về ông vẫn còn được nhắc nhớ qua nhiều thế hệ. Đó là câu chuyện về một con người đứng trước sự lựa chọn giữa mệnh lệnh và tiếng gọi của quê hương, giữa sự sống và danh dự. Hình ảnh người anh hùng đất Gò Công vì thế trở thành một biểu tượng đẹp của lòng yêu nước, ý chí bất khuất và tinh thần “thà chết chứ không chịu khuất phục” trong những năm tháng đầu chống Pháp.


