Trương Định

TRƯƠNG ĐỊNH: BÌNH TÂY ĐẠI NGUYÊN SOÁI VÀ LỰA CHỌN LỊCH SỬ NƠI ĐẤT GÒ CÔNG

Trong những năm tháng đau thương nhưng hào hùng của lịch sử dân tộc vào giữa thế kỷ XIX, khi thực dân Pháp nổ súng xâm lược Việt Nam, hình ảnh Trương Định nổi lên như một biểu tượng kiên cường của tinh thần yêu nước bất khuất. Ông là người dám gác lại chiếu chỉ của triều đình để trọn vẹn nghĩa lớn với nhân dân.

Từ vị Quản cơ chiêu mộ dân khai hoang

Trương Định (1820 – 1864), tên thật là Trương Công Định, sinh tại huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi. Sau ông theo cha vào Nam, chiêu mộ dân nghèo lập đồn điền ở khu vực Gia Định – Định Tường. Nhờ công lao khai hoang mở đất, ông được triều đình nhà Nguyễn phong chức Quản cơ.

Khi thực dân Pháp đánh chiếm Gia Định và mở rộng xâm lược Nam Kỳ năm 1859, Trương Định không hề ngần ngại rút toàn bộ lực lượng đồn điền gia nhập quân đội triều đình, tổ chức lực lượng kháng Pháp ngay từ những ngày đầu.

Khái quát dấu mốc lịch sử

• 1820: Sinh tại Quảng Ngãi, sau theo gia đình vào Nam Kỳ lập nghiệp.

Lựa chọn lịch sử: "Thuận thiên ý, hợp lòng dân"

Năm 1862, nhà Nguyễn ký Hiệp ước Nhâm Tuất nhượng 3 tỉnh miền Đông Nam Kỳ cho Pháp, đồng thời ra lệnh cho Trương Định phải bãi binh và đi nhận chức ở An Giang. Đây là thời điểm thử thách nhất trong đời ông: một bên là "trung quân" (tuân lệnh vua), một bên là "ái quốc" (nghe lời nhân dân).

Trước lòng mong mỏi của sĩ phu và nhân dân Nam Kỳ, Trương Định đã đưa ra một quyết định lịch sử: từ chối chiếu chỉ của triều đình, ở lại cùng nhân dân đánh giặc. Nghĩa quân và nhân dân đã tôn vinh ông là Bình Tây Đại Nguyên Soái. Căn cứ Gò Công dưới sự chỉ huy của ông trở thành hạt nhân của phong trào kháng Pháp khắp miền Nam.

Khí tiết bất tử của vị anh hùng

Rạng sáng ngày 20/8/1864, do sự phản bội của tên tay sai Huỳnh Công Tấn, quân Pháp bất ngờ bao vây căn cứ của Trương Định tại Đám lá tối trời (Gò Công). Trong trận chiến không cân sức, ông bị thương nặng. Để không rơi vào tay địch, Trương Định đã rút gươm tự sát để giữ trọn khí tiết vào lòng đất mẹ.

Sự ra đi của Trương Định là một mất mát to lớn đối với phong trào kháng Pháp, nhưng tinh thần "Thà làmผี nước Nam, còn hơn làm vương đất Bắc" của ông đã thắp sáng ngọn lửa yêu nước cho bao thế hệ tiếp nối. Tên tuổi của ông gắn liền với vùng đất Gò Công anh hùng và sống mãi trong lòng dân tộc Việt Nam.