Trương Đức Hai - Xạ thủ huyền thoại của bức tường lửa Quảng Trị

Ông Hai lớn lên ở làng Hải Chữ, xã Trung Hải, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị, nằm ở phía bờ Nam sông Bến Hải, trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Chứng kiến nỗi đau đất nước chia cắt cùng sự tàn ác của kẻ thù đối với bà con, ông càng quyết tâm theo bước cha ông đánh Mỹ. Thời điểm những năm 1966 đến 1972, chiến trường Gio Linh là một trong những mặt trận ác liệt. Bởi cùng với việc ném bom bắn phá, địch còn dùng nhiều âm mưu, thủ đoạn thâm độc, như lập tuyến hàng rào điện tử Mc-Namara hòng ngăn chặn sự chi viện của miền Bắc đối với miền Nam.

Năm 1965, ông tham gia làm cơ sở cách mạng, với nhiệm vụ làm giao liên rồi lực lượng dân quân du kích xã Trung Hải để chiến đấu bảo vệ quê hương, đánh chống càn không cho địch đánh ra dọc sông Bến Hải.

Vào năm 1967, địch đánh càn vào các xã Trung Giang, Trung Hải, Trung Sơn, chúng đưa dân vào các trại tập trung. Năm 1968, ông được tăng cường về xã Gio Mỹ, trở thành trung đội trưởng rồi lên xã đội trưởng cùng với lực lượng dân quân du kích các xã Gio Mỹ, Trung Giang bao vây căn cứ 31. Lúc chiến dịch Mậu Thân nổ ra, căn cứ 31 án ngữ khu vực phía Đông từ Cửa Tùng vào. Đây là căn cứ trọng yếu của địch, lực lượng du kích đã bao vây, chống càn, không cho địch ra khỏi căn cứ. Địch càn đến đâu thì du kích phối hợp với bộ đội chặn địch đến đó. Ông đã tham gia đánh tỉa nhiều trận, chống càn liên tục suốt năm 1968.

“Hàng ngày địch dùng máy bay trực thăng chi viện lương thực xuống căn cứ 31 đều bị mình bắn. Cuối 1968, đầu 1969, căn cứ này không chịu nổi và địch buộc phải rút đi. Hành lang phía Đông từ Cửa Tùng vào Cửa Việt trở nên thông thoáng khi địch rút về căn cứ Dốc Miếu. Mục tiêu của chiến dịch nhằm không cho địch đánh ra để mở đường cho quân ta đánh vào vùng Cửa Việt, Triệu Phong”, ông Hai kể.

Những năm tham gia đánh địch ở Gio Mỹ, nhiều đồng đội đã hy sinh anh dũng, bản thân ông cũng nhiều lần cận kề với cái chết. Đã 2 lần ông Hai bị thương nặng nhưng vẫn quyết tâm đánh đuổi kẻ thù. Cuối 1969, Huyện đội Gio Linh tăng cường ông Hai về xã Gio Lễ, một xã nằm trên tuyến hàng rào điện tử Mac-Namara nên địch thường xuyên kìm kẹp, bắt bớ tra tấn những người làm cách mạng.

Thời gian sau đó, ông Hai lại được điều về tăng cường cho xã Gio Sơn, một xã vùng trắng cơ sở cách mạng, bởi dân ở đây đã bị địch đưa vào khu tập trung Quán Ngang. Tại đây, ông cũng đã đánh một số trận tiêu hao sinh lực địch. Đến năm 1972, ông cùng đơn vị C4 bộ đội địa phương Gio Linh đánh vào chi khu Quán Ngang để đưa dân ra khỏi khu tập trung. Sau khi giải phóng, ông được cử về làm Chủ tịch xã Gio An để đưa dân về vùng trắng xây dựng lại cuộc sống.

Với những thành tích và chiến công đã đạt được trong chiến đấu, ông Hai được cấp trên tặng thưởng 6 danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ, Dũng sĩ ưu tú và hàng chục huân, huy chương các loại cùng nhiều Bằng khen, Giấy khen khác.