TRƯỜNG SƠN HUYỀT MÁU – CÂU CHUYỆN ĐỈNH CAO NGUYỄN THỊ VƯỢNG Ở GIA LAI

Giữa những năm 1960, khi đế quốc Mỹ leo thang chiến tranh phá hoại miền Bắc, hàng triệu thanh niên Việt Nam từ khắp mọi miền đất nước xung phong lên đường. Trong dòng người ấy có cô gái 19 tuổi Nguyễn Thị Vượng từ vùng Quảng Bình nghèo khó, mang theo khát vọng cháy bỏng: "Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước, mà lòng phơi phới dậy tương lai". Tháng 10 năm 1969, Vượng chính thức nhập ngũ vào Tổng đội Thanh niên xung phong Đoàn 104 – những người mở đường huyết mạch trên tuyến lửa khốc liệt nhất. Sau hành trình gian nan qua rừng núi, cô được phân công về C1D1, đóng tại Quảng Trị – đoạn đường Trường Sơn bị bom Mỹ cày xới triền miên. Mưa rừng tầm tã, đầm lầy, hố bom chằng chịt, muỗi sốt rét hoành hành, nhưng Vượng và đồng đội vẫn hô vang: "Đường ra tiền tuyến – đường thắng lợi!".

Đêm đầu tiên trên công trường, máy bay Mỹ B-52 gầm rú thả bom. Tiếng nổ long trời, đất đá văng tung tóe. Vượng bị hất văng, chân trái rách toạc, máu hòa đất đỏ bazan. Đồng đội kéo vào hầm, cô nghiến răng: "Không sao, mai còn lấp hố bom!". Sáng hôm sau, tay cầm cuốc, chân tập tễnh, cô dẫn đội san ủi 50m đường, đảm bảo xe GMC qua kịp giờ. "Lao động là vũ khí, TNXP là bộ đội cụ Hồ!", cô hô, át cả tiếng pháo. Đỉnh điểm là đêm tháng 3 năm 1970, khi Mỹ tung đợt napalm kinh hoàng. Lửa địa ngục nuốt chửng 200m đường, 7 đồng đội hy sinh, xác cháy đen. Vượng bị thương nặng thêm, mắt cay xè khói độc, nhưng lao vào giữa biển lửa: "Chị em ơi, lấp hố bom đi, bộ đội chờ gạo đạn!". Cô dùng thân mình che cho em út, tay rổ đất, chân kéo đá, miệng hát "Tâm tình người lính Trường Sơn".

Suốt 7 ngày 7 đêm không ngủ, Vượng và đội phá 18 tảng đá lớn, nạo vét 5km đường. Hàng trăm chuyến hàng cứu cánh chiến dịch đường 9 – Nam Lào. Tinh thần ấy khiến chỉ huy khen: "Cô gái Quảng Bình là hồn cốt TNXP!". Vượng khi ấy chỉ biết cười, lau máu trên tay: "Vì Bác, vì miền Nam, em chịu được!". Năm 1975, đất nước thống nhất, Vượng được giải ngũ về Phú Thiện, Gia Lai với hai bàn tay trắng và những vết sẹo Trường Sơn. Chính quyền giao 2.000m² đất hoang ở thôn Điểm 9, Ia Hiao. Vất vả trăm bề: nhà đông con thơ, thiếu vốn, đất cằn, nhưng cô nhớ lời Bác: "Không có việc gì khó, chỉ sợ lòng không bền". Vượng bắt đầu từ hạt lúa giống cuối cùng, cuốc đất ban đêm tránh nắng, trồng ngô, nuôi gà vịt. Năm 1985, mô hình kinh tế của cô thành điểm sáng: 5ha cà phê, 2ha lúa, đàn bò 10 con. Đỉnh cao là năm 2000, thu nhập trăm triệu/năm, giúp 30 hộ nghèo thoát nghèo. Bà trở thành điển hình Anh hùng Lao động thời bình ở Gia Lai.

Giờ 71 tuổi, dù đau khớp Trường Sơn tái phát, Vượng vẫn miệt mài giúp đồng đội. Bà cho vay không lãi 15 triệu giúp cựu TNXP Lại Thị Lan mua bò; xây nhà tình nghĩa cho 5 thân nhân liệt sĩ; tổ chức họp mặt hàng năm, hát "Trường Sơn Đông – Trường Sơn Tây". "Thời hoa lửa ấy, chúng tôi sống chết có nhau. Giờ hòa bình, phải nghĩa tình!", bà nói, mắt long lanh nhớ đồng đội đã ngã. Câu chuyện Nguyễn Thị Vượng – cựu TNXP Gia Lai – là khúc anh hùng ca thời hoa lửa và thời bình. Từ cô gái cuốc đường Trường Sơn đến điển hình kinh tế, bà minh chứng: Nghị lực TNXP biến gian khó thành thắng lợi. Như bà, những anh hùng lực lượng vũ trang, cựu chiến binh, người có công ở An Khê – Gia Lai mãi là ngọn lửa khơi dậy thế hệ trẻ: Giữ gìn hòa bình bằng lao động sáng tạo, sống đẹp nghĩa tình đồng đội.