TRƯỜNG SƠN NĂM ẤY

Năm 1968, dãy Trường Sơn hùng vĩ chìm trong những cơn mưa rừng dai dẳng. Những con đường đất đỏ ngoằn ngoèo xuyên qua núi cao, vực sâu ngày đêm vang tiếng xe vận tải và bước chân hành quân. Đó là thời kỳ ác liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, khi tuyến đường Trường Sơn trở thành mạch máu nối hậu phương miền Bắc với tiền tuyến miền Nam. Trong một đơn vị vận tải đóng quân bên sườn núi, chiến sĩ trẻ Nguyễn Văn Thành vừa tròn hai mươi tuổi. Quê anh ở một làng nhỏ ven sông Hồng. Rời quê hương lên đường nhập ngũ, Thành mang theo lời dặn của mẹ: – Con đi đánh giặc, phải sống cho xứng đáng với quê hương mình. Lời dặn ấy luôn theo anh trong mỗi chặng đường gian khổ. Đơn vị của Thành có nhiệm vụ vận chuyển đạn dược, lương thực vào chiến trường miền Nam. Công việc tưởng chừng đơn giản nhưng lại vô cùng nguy hiểm. Máy bay địch ngày đêm đánh phá dữ dội nhằm cắt đứt tuyến đường huyết mạch này. Một buổi chiều cuối tháng sáu, đơn vị nhận lệnh khẩn cấp đưa một đoàn xe chở đạn vượt qua trọng điểm ATP – nơi được mệnh danh là “tọa độ lửa”. Đây là khu vực hứng chịu hàng nghìn tấn bom mỗi tháng. Đại đội trưởng Hùng tập hợp đơn vị. – Nhiệm vụ lần này rất quan trọng. Đạn phải đến chiến trường đúng thời gian quy định. Dù bom đạn thế nào cũng không được chậm trễ. Mọi người đồng thanh: – Quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ! Đêm xuống, đoàn xe bắt đầu lăn bánh. Trăng bị mây che kín. Những chiếc xe vận tải nối đuôi nhau lặng lẽ tiến vào màn đêm. Chỉ có ánh đèn gầm nhỏ xíu soi mờ mặt đường. Thành ngồi trên cabin cùng lái xe Lâm – người đã có nhiều năm kinh nghiệm trên tuyến Trường Sơn. Lâm cười: – Cậu lính trẻ, lần đầu qua trọng điểm phải không? – Vâng anh. – Đừng lo. Cứ bình tĩnh. Trường Sơn dạy cho mình lòng dũng cảm. Tiếng động cơ đều đều vang lên giữa núi rừng. Khoảng nửa đêm, khi đoàn xe đến gần trọng điểm, bầu trời bỗng sáng lóa. Từng loạt pháo sáng từ máy bay địch thả xuống biến màn đêm thành ban ngày. Lâm quát lớn: – Máy bay tới! Tiếng động cơ phản lực gầm rú từ xa. Chỉ vài giây sau, hàng loạt tiếng nổ long trời lở đất vang lên. Bom dội xuống hai bên đường. Đất đá tung lên như sóng biển. Cả khu rừng rung chuyển dữ dội. Đoàn xe lập tức tắt máy, ngụy trang dưới tán cây. Mọi người lao xuống hầm trú ẩn. Một quả bom nổ cách chỗ Thành chưa đầy trăm mét. Sức ép làm đất đá văng khắp nơi. Khói bụi phủ kín núi rừng. Đợt bom kéo dài gần một giờ. Khi tiếng máy bay xa dần, đơn vị nhanh chóng kiểm tra thiệt hại. Một đoạn đường phía trước bị cày nát. Hố bom sâu hoắm chắn ngang lối đi. Đại đội trưởng Hùng ra lệnh: – Công binh khẩn trương san lấp. Xe phải thông đường trước khi trời sáng! Không ai nghỉ ngơi. Dưới ánh đèn pin được che kín, các chiến sĩ dùng cuốc, xẻng san đất. Người khiêng đá, người đẩy xe cút kít. Thành cùng đồng đội làm việc quên mệt mỏi. Mồ hôi hòa với nước mưa chảy thành dòng trên khuôn mặt lấm lem bùn đất. Gần sáng, con đường cơ bản được khôi phục. Đoàn xe tiếp tục xuất phát. Nhưng khó khăn chưa dừng lại. Đến một con suối lớn, mọi người phát hiện cây cầu gỗ vừa bị bom đánh sập. Nước lũ từ thượng nguồn đổ về cuồn cuộn. Nếu không vượt qua, đoàn xe sẽ không kịp thời gian giao hàng. Đại đội trưởng Hùng suy nghĩ giây lát rồi quyết định: – Làm cầu tạm ngay! Những thân cây lớn được đốn hạ. Các chiến sĩ hợp sức kéo gỗ giữa dòng nước xiết. Suốt nhiều giờ đồng hồ, họ vật lộn với thiên nhiên. Đến trưa, cây cầu tạm hoàn thành. Chiếc xe đầu tiên từ từ tiến qua. Mọi người nín thở theo dõi. May mắn, cây cầu chịu được tải trọng. Từng chiếc xe lần lượt vượt suối an toàn. Niềm vui chưa kịp trọn vẹn thì tiếng máy bay lại xuất hiện. Lần này là tốp máy bay cường kích bay thấp. Tiếng còi báo động vang lên. Các khẩu pháo phòng không lập tức khai hỏa. Những vệt đạn đỏ rực xé toạc bầu trời. Thành lần đầu chứng kiến trận chiến trên không ở khoảng cách gần như vậy. Một chiếc máy bay lao xuống ném bom. Bất ngờ, một loạt đạn phòng không bắn trúng mục tiêu. Chiếc máy bay bốc cháy dữ dội rồi rơi khuất sau dãy núi. Tiếng reo hò vang khắp cánh rừng. Nhưng niềm vui ấy phải trả giá. Một chiến sĩ pháo thủ tên Minh bị mảnh bom trúng ngực. Đồng đội nhanh chóng đưa anh vào hầm cứu chữa. Nắm chặt tay Thành, Minh nói bằng giọng yếu ớt: – Đừng để đoàn xe dừng lại nhé... Thành nghẹn ngào: – Anh sẽ khỏe thôi. Minh mỉm cười. Đó là nụ cười cuối cùng. Chiều hôm ấy, người chiến sĩ trẻ đã anh dũng hy sinh. Cả đơn vị lặng người trước mất mát quá lớn. Giữa cánh rừng Trường Sơn, đồng đội chôn cất Minh dưới một gốc cây cổ thụ. Không có vòng hoa. Không có tiếng nhạc. Chỉ có tiếng gió rừng và lời hứa của những người ở lại. Đêm đó, đoàn xe tiếp tục lên đường. Mỗi người đều mang trong tim hình ảnh người đồng đội vừa ngã xuống. Đường Trường Sơn vẫn kéo dài bất tận qua những cánh rừng già, những đỉnh núi mờ sương và những trọng điểm bom đạn. Sau nhiều ngày hành quân liên tục, đoàn xe cuối cùng cũng đến được điểm giao hàng. Những thùng đạn, bao gạo và thuốc men được chuyển giao cho các đơn vị chiến đấu ở tiền tuyến. Người chỉ huy mặt trận xúc động nói: – Các đồng chí đã mang đến cho chúng tôi sức mạnh để tiếp tục chiến đấu. Nghe vậy, mọi mệt nhọc trong lòng Thành như tan biến. Anh hiểu rằng phía sau mỗi chuyến xe là niềm tin của hậu phương và hy vọng của tiền tuyến. Nhiều năm sau, chiến tranh kết thúc. Đất nước thống nhất. Thành trở về quê hương với mái tóc đã điểm bạc bởi khói lửa chiến tranh. Một ngày nọ, ông cùng những đồng đội cũ trở lại Trường Sơn. Con đường đất đỏ năm nào giờ đã trở thành tuyến đường rộng lớn. Những cánh rừng bị bom tàn phá đã xanh trở lại. Đứng trước nghĩa trang liệt sĩ Trường Sơn, ông lặng lẽ thắp nén hương cho những người đã nằm lại. Trong làn khói mỏng, ký ức năm xưa hiện về rõ mồn một. Những đoàn xe trong đêm. Những hố bom ngùn ngụt khói. Những người đồng đội tuổi đôi mươi ra đi mãi mãi. Ông khẽ nói: – Chúng tôi đã hoàn thành lời hứa. Gió từ dãy Trường Sơn thổi qua hàng thông xanh ngắt như lời đáp lại. Trường Sơn năm ấy không chỉ là một con đường. Đó là biểu tượng của ý chí, lòng quả cảm và tinh thần hy sinh của biết bao người con đất Việt. Máu và tuổi xuân của họ đã hòa vào đất đỏ Trường Sơn để làm nên những con đường chiến thắng, góp phần đưa dân tộc đến ngày độc lập, thống nhất. Và cho đến hôm nay, mỗi khi nhắc đến Trường Sơn, người ta vẫn nhớ về một thời hào hùng, nơi những con người bình dị đã viết nên bản anh hùng ca bất tử giữa đại ngàn.