Trường Sơn thời thanh xuân tôi đó

Chiều muộn cuối thu năm 1971, mưa rừng Trường Sơn trút xuống thành từng đợt nặng hạt. Con đường mòn lầy lội, đất đỏ bám đầy đôi dép cao su của những người lính trẻ đang hối hả hành quân. Trong đội hình đại đội vận tải 812, có một chàng lính mới tên Lâm, vừa tròn mười tám tuổi – cái tuổi mà nơi quê nhà, lẽ ra cậu đang học dở lớp 10, vẫn thường đạp xe đến trường trong tiếng chim gọi bầy.

Nhưng thời chiến, thanh xuân của bao người lại rực cháy trên những cung đường máu lửa.

Buổi tối hôm ấy, đơn vị dừng chân bên suối. Những ngọn đuốc được đốt lên để hong tấm áo mưa. Lâm ngồi cạnh chị Thu – y tá của đơn vị, người phụ nữ chỉ hơn cậu vài tuổi nhưng đôi mắt luôn ánh lên sự cứng cỏi và dịu dàng như mẹ hiền.

Chị Thu đưa cho Lâm chiếc khăn còn thơm mùi lá rừng:

– “Tay run thế kia, tân binh? Đường Trường Sơn khắc nghiệt nhưng rồi quen hết thôi.”

Lâm cười, đôi má lấm đất ửng đỏ:

– “Em không ngại gian khổ… chỉ lo mai đêm vận chuyển, nếu máy bay đánh phá, em không biết mình có đủ bình tĩnh như các anh chị không.”

Chị Thu khẽ vỗ vai cậu:

– “Bình tĩnh không phải trời cho. Là do mình nghĩ đến quê hương, đến người sau lưng. Mỗi bước mình đi là một tấc đất gần hòa bình hơn.”

Cậu lặng im. Trong tiếng suối chảy, câu nói ấy như thấm vào máu.

Đêm vận tải đầu tiên

Đêm ập xuống, cả đơn vị chất đầy hàng lên xe đạp thồ. Hành quân trong đêm là công việc quen thuộc, nhưng với Lâm, mọi thứ đều mới mẻ: tiếng bom vọng từ xa, ánh pháo sáng xé màn đêm, tiếng máy bay phản lực hú như xé toạc bầu trời.

Giữa lúc cả đội đang băng qua con dốc đá, tiếng “hú… ù… ù…” vang lên. Một loạt rocket cày nát mảnh rừng phía trước. Cả đơn vị nằm ép xuống đất.

Khi tiếng nổ vừa dứt, một tiếng kêu vang lên:

– “Anh Hòa bị thương rồi!”

Chị Thu lao đến, còn Lâm lập tức vác bao hàng và chèn đá để che sáng đèn, giảm nguy cơ bị phát hiện. Dù tay run, cậu vẫn giúp chị băng bó cho anh Hòa.

Mồ hôi lẫn nước mưa chảy xuống gò má. Đó là lần đầu Lâm đối mặt chiến tranh ở cự ly gần đến vậy.

Khi cáng thương đưa anh Hòa về trạm phẫu, chị Thu nhìn thấy đôi mắt đỏ của Lâm. Chị khẽ nói:

– “Em đã làm tốt. Người lính thật sự không phải là người không sợ… mà là người dám tiến lên khi đang run.”

Cậu gật đầu. Trong ngực như có ngọn lửa vừa được nhóm lên.

Món quà trước giờ xuất trận

Một chiều yên ả hiếm hoi, Thu mang đến cho Lâm một gói nhỏ bọc bằng lá chuối khô:

– “Chocolate của thương binh gửi tặng. Cậu chia nửa với tôi nhé.”

Lâm cười:

– “Chị giữ đi, em chỉ cần xôi độn với muối vừng là được rồi.”

Chị Thu lắc đầu:

– “Lính Trường Sơn được ăn chocolate là chuyện cả đời có khi chỉ một lần. Đừng từ chối may mắn.”

Cậu ngập ngừng cầm lấy. Thanh chocolate tan trong miệng – ngọt mềm, như đánh thức tất cả nỗi nhớ nhà, nhớ mẹ đang ngày đêm chờ mong.

Lâm bỗng hỏi:

– “Hòa bình xong… chị muốn làm gì?”

Chị Thu nhìn về phía rừng già, giọng trầm mà ấm:

– “Tôi muốn làm cô giáo mầm non. Còn em?”

Lâm mỉm cười:

– “Em muốn trồng lại những cánh đồng lúa bị bom cày nát.”

Chị Thu nhẹ nhàng:

– “Vậy thì cố gắng sống, Lâm nhé. Sống để về.”

Câu nói ấy, Lâm nhớ mãi suốt đời.

Ngày hòa bình

Năm 1975, đất nước hoàn toàn giải phóng. Ngày trở về, Lâm đứng giữa sân ga quê hương mà lòng nghẹn lại. Đơn vị anh không đông đủ như ngày lên đường – có người đã nằm lại mãi mãi dưới tán rừng Trường Sơn.

Chị Thu cũng không về nữa.

Chị hy sinh trong một trận bom cuối năm 1972, khi đang cứu thương binh dưới mưa đạn.

Nhận tin ấy, Lâm ngã quỵ. Nhưng anh hiểu: chị đã sống đúng với ước mơ và niềm tin của một người lính.

Mỗi khi mùa lúa chín vàng trải dài khắp cánh đồng, Lâm – giờ đã là cán bộ xã – lại kể cho lũ trẻ nghe câu chuyện về một người chị y tá thời hoa lửa, người đã dạy anh biết thế nào là dũng cảm trong run sợ, biết trân trọng sự sống, biết yêu hòa bình bằng cả tuổi trẻ.

Anh thường nói:

– “Nếu có ai hỏi thời thanh xuân của bác đẹp nhất ở đâu… thì chính là ở Trường Sơn. Nơi đạn bom dữ dội, nhưng tấm lòng con người đẹp như hoa rừng.”