TỪ 120 NGƯỜI ĐẾN 23 ĐỒNG ĐỘI – KÝ ỨC KHÔNG THỂ NÀO QUÊN

NHỮNG NĂM THÁNG KHÔNG THỂ ĐO BẰNG THỜI GIAN

Sinh ngày 15/6/1957, ông Lê Văn Cường nhập ngũ tháng 3/1976, khi tuổi đời còn rất trẻ. Ông thuộc lực lượng Công an nhân dân vũ trang – lực lượng sau này mang tên Bộ đội Biên phòng.

Cuộc đời quân ngũ đưa ông đến Campuchia. Theo lời kể của ông, ông từng công tác tại C7, D216, E687, trực thuộc F307 và làm nhiệm vụ tại khu vực Preah Vihear. Những ký hiệu đơn vị tưởng chừng khô khan ấy, với người lính đã đi qua chiến tranh, lại gắn với tên tuổi của biết bao đồng đội, những trận đánh và cả những mất mát mà nhiều thập niên sau vẫn khó có thể quên.

Ông nhớ rõ đơn vị ban đầu có đủ quân số khoảng 120 người. Trong những năm chiến tranh, đơn vị tiếp tục được bổ sung khoảng 40 người. Nhưng chiến trường khắc nghiệt đã lấy đi quá nhiều đồng đội.

Đến ngày 18/6/1982 – ngày ông Cường bị thương – theo ký ức của ông, đại đội chỉ còn 23 người.

CON SỐ 23 VÀ NHỮNG NGƯỜI KHÔNG TRỞ VỀ

Hơn bốn mươi năm đã trôi qua, chiến tranh giờ được nhắc lại bằng những trang sử, những tấm huân chương hay vài dòng trong hồ sơ. Nhưng đối với người trực tiếp đi qua chiến trường, chiến tranh còn là khuôn mặt của từng đồng đội.

120 người. Rồi những người được bổ sung. Và cuối cùng, trong ký ức của ông, chỉ còn 23 người trong đại đội ở thời điểm ông bị thương.

Những con số ấy đủ để hình dung phần nào mức độ khốc liệt mà đơn vị đã trải qua.

Ông Cường nhớ về những đợt tác chiến ở khu vực đồi cao 307, nơi lực lượng cấp đại đội, tiểu đoàn, trung đoàn phối hợp thực hiện nhiệm vụ trong mùa khô. Sau mỗi lần làm nhiệm vụ, điều ám ảnh người còn sống không chỉ là tiếng súng mà còn là những khoảng trống trong đội hình.

Có người vừa hôm trước còn cùng ăn, cùng nghỉ, cùng làm nhiệm vụ; rồi sau một trận đánh đã không còn trở về.

KẺ THÙ NGUY HIỂM NẰM DƯỚI MẶT ĐẤT

Trong ký ức của ông Cường, một trong những hiểm họa đặc biệt đáng sợ là mìn.

Khi đối đầu trực tiếp, người lính còn có thể quan sát, phán đoán và chiến đấu. Nhưng mìn lại nằm im dưới đất, không tiếng động, không báo trước. Chỉ một bước chân sai vị trí cũng có thể đổi lấy thương tích hoặc sinh mạng.

Ông nhớ rằng chính mìn đã gây nhiều thương vong cho đồng đội.

Và rồi ngày 18/6/1982, điều ấy đến với chính ông.

Trong khi thực hiện nhiệm vụ tại Campuchia, ông Lê Văn Cường bị thương cùng hai người lính khác. Từ thời điểm đó, trên cơ thể ông có thêm dấu tích của chiến tranh; còn trong ký ức là hình ảnh những người đồng đội đã cùng mình đi qua những tháng ngày sinh tử.

NGƯỜI TRỞ VỀ MANG THEO KÝ ỨC CỦA NGƯỜI Ở LẠI

Tháng 1/1984, ông Cường ra quân.

Chiến tranh đối với ông đã lùi xa về thời gian, nhưng chưa bao giờ hoàn toàn rời khỏi ký ức. Trên bộ quân phục ông mặc hôm nay là những huân, huy chương và kỷ niệm chương của một chặng đời. Trong nhà, những tấm bằng khen, huân chương đã bạc màu vẫn được ông gìn giữ qua năm tháng.

Đặc biệt, năm 2011, ông được Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng tặng Kỷ niệm chương Vì chủ quyền an ninh biên giới, ghi nhận những đóng góp cho sự nghiệp bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới Tổ quốc. Những năm sau đó, ông tiếp tục tham gia hoạt động cựu chiến binh tại địa phương; Chi hội Cựu chiến binh TDP Bãi Giếng 1 cũng được ghi nhận thành tích trong phong trào thi đua nhiệm kỳ 2017–2022.

Nhưng có lẽ, phần ký ức lớn nhất mà ông mang theo không nằm trên những tấm bằng.

Đó là những người đồng đội.

Từ một đại đội đông đủ ngày nào, chiến tranh đã để lại những khoảng trống không gì bù đắp được. Và người còn sống, bằng chính cuộc đời mình, tiếp tục kể lại câu chuyện của những người đã nằm xuống.

Bởi sau chiến tranh, có những người lính trở về một mình, nhưng trong ký ức của họ luôn có cả một đội hình đồng đội cùng trở về.