Từ biển mặn đến chiến hào đỏ lửa

Từ biển mặn đến chiến hào đỏ lửa

(Câu chuyện về liệt sĩ VŨ VĂN KHÁNH)

Vũ Văn Khánh sinh năm 1951 tại huyện Cát Hải, thành phố Hải Phòng – nơi bốn bề là sóng nước và gió mặn. Tuổi thơ của anh lớn lên cùng bãi cát dài, con thuyền nan của cha và những buổi sớm theo mẹ ra bến gánh cá. Cuộc sống nghèo nhưng yên bình, ngày nối ngày theo nhịp thủy triều lên xuống.

Năm 1970, khi vừa tròn mười chín tuổi, Khánh viết đơn xin nhập ngũ. Ngày lên đường, bến biển Cát Hải tiễn anh bằng mùi mặn của gió và tiếng sóng vỗ bờ. Mẹ anh dúi vào tay con trai chiếc khăn vải tự may, dặn:
“Ra đi vì nước, nhớ giữ mình con nhé.”
Anh chỉ cười, nắm chặt tay mẹ:
“Con đi rồi sẽ về, mang hòa bình về cho biển.”

Từ miền biển, anh theo đoàn quân hành quân vào miền Trung, rồi được bổ sung về chiến trường Quảng Trị – nơi những trận đánh ác liệt nhất đang diễn ra quanh Thành cổ. Ở đó, đất không còn màu nâu của phù sa mà đỏ quạch vì bom đạn và máu người. Những chiến hào chằng chịt như mạng nhện, ngày đêm rung lên bởi pháo kích.

Vũ Văn Khánh là lính bộ binh trẻ nhất tiểu đội. Đồng đội thường gọi anh là “thằng Khánh biển” vì giọng nói còn nguyên vị mặn của quê đảo. Trong ba lô của anh, ngoài lương khô và võng, lúc nào cũng có một mảnh lưới cá cũ – kỷ vật của cha – được anh giữ như bùa hộ mệnh.

Những ngày ở Thành cổ, mưa trút xuống liên miên. Nước ngập đầy hầm hào, bùn đỏ bết chặt đôi chân. Có những đêm, anh em phải thay nhau tát nước ra khỏi hầm để súng không bị ướt. Bom pháo dội xuống không ngừng, từng bức tường gạch của Thành cổ vỡ vụn theo từng loạt đạn.

Trong một trận đánh giữ chốt mùa hè năm 1972, đơn vị của Khánh được lệnh bám trụ bằng mọi giá. Địch tấn công liên tục, pháo nổ dồn dập như sấm. Khi tổ chiến đấu phía trước bị thương vong, Khánh cùng một số đồng đội bò lên tiếp ứng. Anh mang theo băng cá nhân và mấy băng đạn còn lại.

Giữa làn khói bụi mịt mù, Khánh nhìn thấy một đồng đội bị thương nằm giữa lằn ranh giao tranh. Không do dự, anh lao lên kéo bạn về hầm. Vừa kịp đẩy đồng đội xuống hố trú ẩn, một quả pháo rơi sát bên. Mảnh đạn văng ra như mưa đá.

Khi đồng đội tỉnh lại, Khánh đã không còn. Anh nằm lại bên bờ chiến hào, giữa lớp đất đỏ trộn mùi thuốc súng. Ngày ấy, anh mới hai mươi mốt tuổi – cái tuổi vừa rời biển mặn, chưa kịp thấy hòa bình.

Ở quê nhà Cát Hải, mẹ anh vẫn đợi thư con. Trước ngày hy sinh, Khánh đã viết:
“Mẹ ơi, con đang ở nơi rất nóng. Không phải nắng mà là bom. Nhưng mẹ đừng lo, con vẫn nhớ mùi gió biển quê mình…”

Lá thư chưa kịp đến tay mẹ thì giấy báo tử đã về làng. Bà ngồi lặng trước hiên nhà, nhìn ra phía biển, nơi mỗi chiều con trai bà từng đứng vá lưới. Từ đó, mỗi con sóng vỗ bờ với bà đều giống như tiếng gọi của con từ phương xa.

Sau chiến tranh, đồng đội trở lại Thành cổ, tìm thấy tên anh trong danh sách những người đã ngã xuống mùa hè đỏ lửa. Họ nói với nhau rằng:
“Nếu không có Khánh kéo anh em về kịp lúc, chắc đã có thêm nhiều người nằm lại.”

Vũ Văn Khánh – chàng trai của biển Cát Hải – đã gửi tuổi hai mươi mốt của mình vào mảnh đất đỏ Quảng Trị. Từ mặn mòi của sóng biển đến khốc liệt của chiến hào, con đường anh đi chỉ có một hướng: vì Tổ quốc.

Anh ra đi không mang theo gì ngoài ký ức của quê hương và tình đồng đội.
Nhưng anh để lại cho đất nước:
một phần thanh xuân hóa thành hòa bình.