Từ cậu bé miền sông nước đến người chiến sĩ cách mạng

Nhắc đến đồng chí Lê Phước Thọ, nhiều thế hệ cán bộ nhớ đến ông như một người lãnh đạo mẫu mực, một cán bộ tổ chức bản lĩnh, sâu sát và luôn đặt lợi ích của Đảng, của nhân dân lên hàng đầu. Nhưng trước khi trở thành một nhà lãnh đạo cấp cao của Đảng, ông cũng từng là một cậu bé lớn lên giữa vùng sông nước Nam Bộ, nơi những con kênh nhỏ và những cánh đồng lúa đã nuôi dưỡng lòng yêu nước và ý chí đấu tranh của ông ngay từ thuở thiếu thời.

Ông sinh năm 1927 tại vùng đất Cà Mau, một vùng quê giàu truyền thống yêu nước nhưng cũng chịu nhiều mất mát dưới ách đô hộ của thực dân. Gia đình ông không giàu có, cuộc sống gắn liền với lao động chân tay và những mùa nước nổi. Ngay từ nhỏ, ông đã chứng kiến cảnh bà con trong xóm quanh năm vất vả nhưng vẫn không thoát khỏi cảnh cơ cực. Những người nông dân lam lũ, những tiếng thở dài vì sưu cao thuế nặng, những lần thực dân đàn áp người dân vô tội… tất cả đã gieo vào lòng cậu bé ấy những câu hỏi lớn về công bằng và vận mệnh dân tộc.

Tuổi thiếu niên của ông trôi qua trong bối cảnh đất nước sục sôi tinh thần đấu tranh. Nhiều thanh niên trong làng bí mật tham gia phong trào yêu nước. Dù còn trẻ, ông thường tìm đến nghe các anh lớn nói chuyện thời cuộc, kể về những người cách mạng, về khát vọng độc lập của dân tộc. Càng nghe, ông càng hiểu rằng muốn quê hương thay đổi thì phải có người đứng lên.

Năm 1945, khi Cách mạng Tháng Tám bùng nổ, khí thế cách mạng lan rộng khắp Nam Bộ. Khi ấy mới ngoài mười tám tuổi, ông đã xin tham gia lực lượng cách mạng ở địa phương. Những ngày đầu, công việc của ông khá giản dị: chuyển thư, giữ liên lạc giữa các cơ sở, tuyên truyền vận động quần chúng. Dù không trực tiếp cầm súng ngay từ đầu, nhưng ông luôn là người có mặt trong những nhiệm vụ khó khăn nhất.

Một đêm mưa lớn, tổ chức giao cho ông vận chuyển tài liệu sang địa bàn khác. Đường đi phải qua nhiều chốt kiểm soát, nguy hiểm luôn rình rập. Một vài đồng chí lớn tuổi hơn còn tỏ ra lo lắng, nhưng ông chỉ lặng lẽ nhận nhiệm vụ. Ôm túi tài liệu trước ngực, ông chèo chiếc xuồng nhỏ xuyên màn đêm, len qua từng con rạch hẹp để tránh sự truy lùng của địch.

Gần sáng hôm sau, khi trở về căn cứ, người ông ướt đẫm, đôi tay trầy xước vì chèo xuồng liên tục, nhưng tài liệu vẫn được giữ nguyên vẹn. Không ai nói nhiều, nhưng trong ánh mắt đồng đội lúc ấy là sự tin tưởng và kính phục.

Từ những nhiệm vụ thầm lặng ấy, người thanh niên vùng đất cực Nam dần trưởng thành trong phong trào cách mạng. Ông học cách giữ bí mật, học cách bám dân, học cách đặt lợi ích tập thể lên trên sự an toàn của bản thân.

Nhiều năm sau, khi đã giữ những trọng trách lớn ở Trung ương, ông vẫn thường nhắc rằng những năm tháng tuổi trẻ ở Cà Mau đã dạy ông bài học quan trọng nhất của cuộc đời: muốn đi xa trên con đường cách mạng, trước hết phải hiểu dân, tin dân và sống vì dân.

Đó cũng là nền móng đầu tiên hình thành nên một nhà lãnh đạo kiên định, tận tụy và mẫu mực sau này.