Từ "Khu rừng thiêng" Trần Hưng Đạo đến Dinh Độc Lập

Ông Phạm Hữu bằng kể lại: Mùa xuân năm 1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, người con ưu tú của dân tộc, sau 30 năm đi khắp năm châu tìm đường cứu nước trở về trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam. Tại Pác Bó, xã Trường Hà (Hà Quảng), Người đã chủ trì Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ Tám (tháng 5/1941) hoàn chỉnh sự chuyển hướng chỉ đạo chiến lược cách mạng Việt Nam, quyết định thành lập Mặt trận Việt Minh; chỉ thị thành lập Đội Việt Nam tuyên truyền Giải phóng quân (VNTTGPQ).

Thực hiện Chỉ thị của Người, ngày 22/12/1944, tại khu rừng Trần Hưng Đạo, xã Tam Kim (Nguyên Bình), Đội VNTTGPQ, đội quân chủ lực đầu tiên, tổ chức tiền thân của Quân đội Nhân dân Việt Nam được thành lập, do đồng chí Văn (tức Võ Nguyên Giáp) chỉ huy. Đây là sự kiện lịch sử trọng đại của cách mạng Việt Nam. Đội quân cách mạng do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, giáo dục và rèn luyện; một quân đội được sinh ra từ trong lòng nhân dân, lớn mạnh và trưởng thành từ nhân dân, vì nhân dân mà chiến đấu, vì nhân dân phục vụ, trung thành với Đảng, chiến đấu vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.

34 chiến sĩ tuyên thệ dưới cờ, với niềm tin tuyệt đối vào Đảng và lãnh tụ Hồ Chí Minh, với nghị lực và ý chí dám chấp nhận mọi gian khổ, hy sinh. Chấp hành Chỉ thị “phải đánh thắng trận đầu”, ngay sau ngày thành lập, Đội VNTTGPQ đã mưu trí, táo bạo, bất ngờ đột nhập vào đồn Phai Khắt (ngày 25/12/1944), sáng 26/12/1944 đột nhập và đánh đồn Nà Ngần, diệt gọn 2 đồn địch, tiêu diệt 2 tên đồn trưởng, bắt sống toàn bộ binh lính, thu toàn bộ vũ khí, quân trang, quân dụng. Những chiến công này đã tạo ra một luồng sinh khí mới cổ vũ, khích lệ phong trào đánh Pháp, đuổi Nhật của nhân dân ta và mở đầu cho truyền thống “đánh thắng trận đầu” của Quân đội Nhân dân Việt Nam anh hùng. Sự ra đời của Đội VNTTGPQ là một bước ngoặt lịch sử trên con đường đấu tranh cách mạng của nhân dân ta, từ đây cách mạng nước ta có một lực lượng vũ trang chủ lực làm nòng cốt cho phong trào toàn dân đánh giặc cứu nước.

Đánh giá về đội quân chủ lực tiền thân của Quân đội Nhân dân Việt Nam, ngày 22/12/1947, kỷ niệm năm thứ ba thành lập Đội VNTTGPQ, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có bài viết kể lại những ngày đầu của Đội. Người viết: “Đội thứ nhất của Giải phóng quân ngày trước là cái hạt giống bé nhỏ, do đó mà nảy nở thành cái rừng to lớn là Vệ quốc quân ngày nay... Trông thấy tinh thần hăng hái và kỷ luật nghiêm minh của Giải phóng quân, chẳng những đồng bào cũng yêu mến, mà các người quân nhân ngoại quốc cũng đều phải khen”.

Từ đội quân chủ lực đầu tiên, dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta, trải qua chặng đường hơn 70 năm chiến đấu, xây dựng và trưởng thành đầy gian lao thử thách, Quân đội ta đã cùng toàn dân tộc lập nên những trang sử hào hùng với những thắng lợi vẻ vang.

Trên đà chiến thắng Phai Khắt - Nà Ngần, Đội VNTTGPQ đẩy mạnh công tác, vũ trang, tuyên truyền, xây dựng cơ sở cách mạng, góp phần củng cố và mở rộng căn cứ Cao - Bắc - Lạng, cổ vũ và thúc đẩy phong trào cách mạng của quần chúng nhân dân trong cả nước. Đầu tháng 5/1945, Đội VNTTGPQ và Đội Cứu quốc quân hợp nhất thành Giải phóng quân Việt Nam, quân chủ lực của Đảng và dân tộc, tiến lên cùng toàn dân thực hiện cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền làm nên Cách mạng Tháng Tám năm 1945; lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Nhà nước dân chủ nhân dân đầu tiên ở Đông - Nam châu Á. Từ đây, Việt Nam Giải phóng quân được đổi tên thành Vệ quốc quân. Năm 1946, Vệ quốc quân đổi tên thành Quân đội Quốc gia Việt Nam và đến năm 1950, đổi tên thành Quân đội Nhân dân Việt Nam.

Trong 9 năm trường kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, quân đội ta trưởng thành nhanh chóng, phát triển về cả số lượng và chất lượng, từng bước trưởng thành trong chiến đấu, làm nên những chiến thắng vang dội: Chiến dịch Biên giới năm 1950, giành thắng lợi trong cuộc tiến công chiến lược Đông - Xuân 1953 - 1954 và đỉnh cao là Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.

Toàn cảnh Dinh Độc Lập

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, một lần nữa Quân đội ta lại đứng trước một kẻ thù hung hãn, hùng mạnh nhất thế giới lúc bấy giờ. Phát huy phẩm chất Anh hùng cách mạng, kinh nghiệm của 9 năm kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp, với tinh thần của một dân tộc Anh hùng, một đội quân cách mạng, quân và dân ta đã đẩy mạnh xây dựng quân đội chính quy, hiện đại, cùng toàn dân lần lượt đập tan những âm mưu thâm độc của kẻ thù. Trên cơ sở những thắng lợi quyết định, Bộ Chính trị quyết định mở Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 mà đỉnh cao là Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử nhằm giải phóng Sài Gòn và toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Vào lúc 10h45' ngày 30/4/1975, phân đội xe tăng thọc sâu của Quân đoàn 2 tiến vào Dinh Độc Lập. Quân ta bắt toàn bộ nội các của chính quyền Sài Gòn, buộc Tổng thống Dương Văn Minh phải tuyên bố đầu hàng không điều kiện. Cờ Tổ quốc tung bay trước tòa nhà chính của Dinh Độc Lập lúc 11h30’. Hơn một triệu quân đội Ngụy Sài Gòn và cả bộ máy chính quyền địch bị đập tan, chế độ thực dân mới được Mỹ dốc sức xây dựng hơn 20 năm với 5 đời tổng thống đã hoàn toàn sụp đổ. Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng, miền Nam hoàn toàn giải phóng. Chiến dịch Hồ Chí Minh là chiến dịch hiệp đồng quân, binh chủng quy mô lớn nhất, giành thắng lợi to lớn nhất, đánh dấu bước trưởng thành vượt bậc của Quân đội Nhân dân Việt Nam cả về tổ chức lực lượng và trình độ chỉ huy tác chiến hiệp đồng quân, binh chủng; là đỉnh cao của nghệ thuật quân sự Việt Nam, góp phần quyết định kết thúc cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.