TỪ MÙA THU LỊCH SỬ ĐẾN NGÀY ĐỘC LẬP

Cuộc Tổng khởi nghĩa diễn ra trong bối cảnh quốc tế có những biến chuyển nhanh chóng. Ngày 15/8/1945, Nhật Bản tuyên bố đầu hàng Đồng minh vô điều kiện, tạo ra thời cơ lịch sử đặc biệt cho cách mạng Việt Nam. Trước tình hình đó, Đảng và Việt Minh đã nhanh chóng phát động Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trên phạm vi cả nước. Tại Hà Nội, ngày 19/8 trở thành ngày thắng lợi của cuộc khởi nghĩa giành chính quyền. Hàng vạn người dân xuống đường, các lực lượng cách mạng nhanh chóng làm chủ nhiều cơ quan trọng yếu của chính quyền cũ. Không khí tại thủ đô khi ấy được mô tả như một ngày hội lớn của quần chúng nhân dân.

Từ Hà Nội, khí thế cách mạng lan tỏa đến nhiều địa phương. Ngày 23/8, nhân dân Huế giành chính quyền. Ngày 25/8, Sài Gòn khởi nghĩa thắng lợi. Chính quyền cách mạng được thành lập ở nhiều nơi, đánh dấu sự sụp đổ của bộ máy cai trị cũ. Trong những ngày ấy, người dân từ nhiều tầng lớp khác nhau cùng tham gia. Có người là công nhân, nông dân, trí thức, thanh niên, phụ nữ; có người trực tiếp tham gia các đội tự vệ, có người xuống đường biểu tình, có người âm thầm hỗ trợ hậu cần cho lực lượng cách mạng.

Đỉnh cao của mùa thu lịch sử là ngày 2/9/1945 tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội. Trước hàng vạn đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời đọc Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố với quốc dân và thế giới sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Từ đây, dân tộc Việt Nam bước vào một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên độc lập dân tộc và xây dựng một nhà nước của nhân dân.

Ngày 2/9 không chỉ là ngày một chính quyền mới được thành lập. Đó còn là ngày một dân tộc sau nhiều thập kỷ đấu tranh đã tự mình tuyên bố quyền độc lập trước cộng đồng quốc tế. Từ mùa thu năm 1945, hai chữ "Việt Nam" được đặt trong một vị thế mới. Đất nước bước vào một chặng đường lịch sử đầy khó khăn nhưng cũng tràn đầy niềm tin.

Hơn tám thập kỷ đã trôi qua kể từ mùa thu ấy. Những người từng trực tiếp tham gia Cách mạng Tháng Tám phần lớn đã trở thành những nhân chứng lịch sử hoặc đã đi xa. Nhưng câu chuyện về mùa thu năm 1945 vẫn được kể lại qua từng thế hệ. Đó là câu chuyện về một dân tộc đã biết nắm bắt thời cơ, đoàn kết đứng lên và giành lấy quyền làm chủ vận mệnh của chính mình. Từ ngày độc lập ấy, lịch sử Việt Nam bước sang một trang mới.