TỪ TÀU KHÔNG SỐ ĐẾN TRƯỜNG SA – HÀNH TRÌNH CỦA NGUYỄN XUÂN THƠM

TỪ TÀU KHÔNG SỐ ĐẾN TRƯỜNG SA

HÀNH TRÌNH CỦA NGUYỄN XUÂN THƠM

Có những người lính đi qua chiến tranh bằng một con đường.

Nhưng cũng có những người đi qua chiến tranh bằng biển cả.

Nguyễn Xuân Thơm là một trong những người như thế.

Từ một chiến sĩ du kích ở vùng đất Tân Tiến, Đầm Dơi, Cà Mau, ông trở thành người lính của những con tàu không số, nhiều lần vượt biển đưa vũ khí vào chiến trường miền Nam. Và trong những ngày cuối cùng của cuộc kháng chiến chống Mỹ, ông lại đứng trên buồng lái Tàu 673, đưa những người lính đặc công vượt hàng trăm hải lý để tiến về Trường Sa.

Một cuộc đời binh nghiệp của ông vì thế gắn với hai chữ rất giản dị:

Biển và Tổ quốc.

Từ người du kích miền đất Cà Mau

Nguyễn Xuân Thơm sinh ra và lớn lên tại Tân Tiến, Đầm Dơi, Cà Mau.

Trong những năm quê hương còn chìm trong chiến tranh, ông tham gia lực lượng dân quân du kích. Từ một chiến sĩ làm nhiệm vụ bảo vệ căn cứ và nhân dân địa phương, ông từng bước trưởng thành và tháng 6/1962 bắt đầu tham gia Đoàn 962. Sau đó, ông được đưa ra miền Bắc, gia nhập lực lượng vận tải biển và trở thành một trong những thủy thủ của Đoàn tàu Không số.

Biển Đông trở thành chiến trường của ông.

Nhưng đây là một chiến trường rất khác.

Không có những con đường được đánh dấu.

Không có những cột mốc để chỉ phương hướng.

Những con tàu phải hoạt động bí mật, chở theo vũ khí và hàng hóa chi viện cho chiến trường miền Nam. Khi bị phát hiện, phương án cuối cùng của thủy thủ đoàn có thể là tự phá hủy con tàu để bảo vệ bí mật của tuyến đường.

Ông đã tham gia 16 chuyến vượt biển, trong đó 12 chuyến thành công và 4 chuyến không thành công. Mỗi chuyến đi là một lần đặt tính mạng của mình bên cạnh nhiệm vụ.

Đêm Mậu Thân trên Tàu 143

Tết Mậu Thân năm 1968.

Nguyễn Xuân Thơm khi ấy là thuyền phó Tàu 143, trên chuyến vận chuyển vũ khí vào Quảng Ngãi.

Con tàu tiến vào vùng biển Đức Phổ.

Nhưng chuyến đi bị lộ.

Cuộc chiến diễn ra giữa biển.

Lực lượng đối phương bao vây. Tàu phải chống trả quyết liệt. Trong tình thế không thể tiếp tục giữ tàu, mệnh lệnh được đưa ra: phá hủy con tàu, không để vũ khí và tài liệu rơi vào tay đối phương.

Tàu 143 được phá hủy.

17 cán bộ, chiến sĩ trên tàu có 3 người hy sinh. Những người còn lại đều bị thương. Nguyễn Xuân Thơm cùng đồng đội bơi vào bờ và được nhân dân địa phương cứu giúp. Sau đó, họ được đưa đến Trạm xá Đức Phổ – nơi bác sĩ Đặng Thùy Trâm đang điều trị cho thương binh.

Hai con người của hai nhiệm vụ khác nhau đã gặp nhau trong một hoàn cảnh đặc biệt.

Một người là bác sĩ trẻ từ Hà Nội vào chiến trường.

Một người là thủy thủ của con tàu không số vừa đi qua trận chiến sinh tử.

Nguyễn Xuân Thơm sau này nhớ lại sự tận tình của những người dân và y bác sĩ Đức Phổ. Sau 23 ngày điều trị, ông và những đồng đội còn sống tiếp tục vượt Trường Sơn trở ra miền Bắc, trở lại đơn vị và tiếp tục chiến đấu.

Chiến tranh chưa kết thúc.

Và hành trình của người thủy thủ ấy cũng chưa kết thúc.

Bảy năm sau – một nhiệm vụ hoàn toàn khác

Tháng 4 năm 1975.

Chiến trường miền Nam đang bước vào những ngày quyết định.

Đà Nẵng được giải phóng.

Nhưng trên biển, một nhiệm vụ đặc biệt được triển khai: giải phóng quần đảo Trường Sa.

Ba con tàu không số được lựa chọn.

Tàu 675 do Phạm Duy Tam chỉ huy.

Tàu 674 do Nguyễn Văn Đức chỉ huy.

Và Tàu 673 do Nguyễn Xuân Thơm làm thuyền trưởng.

Ngày 11/4/1975, biên đội rời Đà Nẵng.

Trên boong tàu, những thủy thủ mặc trang phục như ngư dân.

Bên dưới khoang tàu là bộ đội đặc công, vũ khí và phương tiện phục vụ chiến đấu.

Không có cờ hiệu quân sự.

Không có dấu hiệu cho thấy đây là một biên đội chiến đấu.

Tất cả phải giữ bí mật.

Ba con tàu hướng ra biển.

Gần 500 hải lý giữa biển khơi

Hành trình đến Trường Sa không hề đơn giản.

Biển động.

Gió lớn.

Tàu nhỏ.

Thiết bị dẫn đường hạn chế.

Biên đội phải vượt gần 500 hải lý, tương đương gần 1.000km, để tiếp cận Song Tử Tây. Trong hành trình, có lúc một tàu bị hỏng máy, các tàu phải phối hợp hỗ trợ nhau.

Nguyễn Xuân Thơm khi ấy không chỉ là người cầm lái.

Ông từng có kinh nghiệm trinh sát Trường Sa nên hiểu khá rõ địa hình khu vực.

Rạng sáng 13/4, Tàu 673 tiếp cận khu vực Song Tử Tây. Nguyễn Xuân Thơm cùng Nguyễn Ngọc Quế và một số chiến sĩ đặc công dùng xuồng cao su tiến hành trinh sát, xác định vị trí tiếp cận, vị trí tháp canh và hướng đổ bộ lên đảo.

Đó là những giờ phút đòi hỏi sự bình tĩnh tuyệt đối.

Bởi chỉ một sơ suất, cả nhiệm vụ có thể bị lộ.

Buổi sáng 14 tháng 4

Cuộc tiến công bắt đầu.

Lực lượng đặc công nước nhanh chóng tiếp cận đảo.

Hỏa lực từ các vị trí phòng thủ trên đảo bắn trả.

Nhưng các chiến sĩ vẫn tiến lên.

Sau khoảng 30 phút chiến đấu, lực lượng ta làm chủ Song Tử Tây. Những người lính trên các con tàu không số đã hoàn thành nhiệm vụ chở lực lượng chiến đấu đến đúng vị trí, đúng thời điểm.

Với Nguyễn Xuân Thơm, đây hẳn là một khoảnh khắc đặc biệt.

Bởi nhiều năm trước, ông từng lênh đênh trên những con tàu bí mật để đưa vũ khí vào miền Nam.

Năm 1975, ông lại đứng trên một con tàu không số.

Nhưng lần này, hướng đi đã khác.

Không còn là đưa vũ khí vào một chiến trường đang bị chia cắt.

Mà là đưa những người lính đến một vùng biển, một hòn đảo, trong những ngày đất nước đang tiến tới thống nhất.

Từ những chuyến tàu không số đến những hòn đảo hôm nay

Sau chiến tranh, những người lính biển trở về cuộc sống đời thường.

Nhưng ký ức về những con tàu không số vẫn theo họ suốt cuộc đời.

Nguyễn Xuân Thơm sau này trở thành Trưởng ban Liên lạc truyền thống Tàu không số Đường Hồ Chí Minh trên biển tại Thành phố Hồ Chí Minh, góp phần lưu giữ ký ức về những người đã từng sống và chiến đấu trên tuyến đường đặc biệt ấy.

Nhìn lại cuộc đời người thủy thủ ấy, có thể thấy một hành trình rất đặc biệt.

Năm 1968, ông trở về từ một con tàu bị phá hủy, mang trên mình những vết thương của chiến tranh.

Năm 1975, ông lại ra khơi trên Tàu 673.

Vẫn là biển.

Vẫn là những con tàu.

Nhưng lần này, phía trước là Trường Sa.

Và phía sau là một đất nước đang tiến rất gần đến ngày thống nhất.

Có lẽ không cần những lời quá lớn lao để nói về những con người ấy.

Chỉ cần nhìn vào những chuyến đi của họ.

16 lần vượt biển.

Những lần đối mặt với vòng vây giữa đại dương.

Một lần trở về từ con tàu bị phá hủy trong Tết Mậu Thân.

Và một lần khác, đưa con tàu 673 vượt gần 500 hải lý để đến Song Tử Tây.

Những con số ấy đã đủ kể một câu chuyện.

Đó là câu chuyện về một người lính đã dành những năm tháng đẹp nhất của cuộc đời mình cho biển.

Và khi chiến tranh đi qua, biển vẫn còn đó.

Những con tàu năm xưa có thể đã nằm lại.

Nhưng con đường mà họ từng đi qua vẫn còn trong ký ức.

Từ Tàu không số đến Trường Sa – đó không chỉ là hành trình của Nguyễn Xuân Thơm.

Đó còn là hành trình của một thế hệ đã đi qua biển cả để đưa Tổ quốc đến ngày đoàn tụ.