Tù trưởng N’Trang Lơng- Huyền thoại về một người anh hùng nơi đại ngàn Tây Nguyên

Tù trưởng N’Trang Lơng (1870 - 1935) được ví như một huyền thoại sống về ý chí quật cường, lòng yêu nước và khát vọng tự do của đồng bào các dân tộc thiểu số ở đại ngàn Tây Nguyên

Trước bối cảnh thực dân Pháp đặt ách đô hộ lên Tây Nguyên, chúng tiến hành mở các cuộc càn quét, đàn áp đồng bào, đốt phá nhà cửa, ruộng vườn cướp đoạt đất đai và tìm cách chia rẽ các buôn làng. Trước nguy cơ mất đất, mất làng, Tù trưởng N’Trang Lơng đã đứng lên hiệu triệu đồng bào M’Nông và các dân tộc anh em vùng cao nguyên vùng lên chiến đấu. Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược của người M’ Nông dưới sự lãnh đạo của ông kéo dài 24 năm liên tục từ năm 1911 đến đầu năm 1935 trên Vùng Nam Tây Nguyên (chủ yếu là khu vực Đắk Nông, Đắk Lắk ngày nay) và lan rộng sang cả vùng biên giới giáp ranh với Campuchia (tỉnh Kratie).

Dưới tầm nhìn chiến lược và uy tín lớn. Ông đã vượt qua rào cản phân chia bộ lạc để đoàn kết các tù trưởng, các dòng tộc ở cả hai bên biên giới Việt Nam - Campuchia thành một khối thống nhất chống thực dân. Suốt mấy chục năm, nghĩa quân của N’Trang Lơng do ông lãnh đạo đã biến đại ngàn thành "nấm mồ" cho quân xâm lược bằng cách kết hợp chiến thuật đánh du kích, tận dụng địa hình rừng núi hiểm trở, lập "vành đai thép" khiến nhiều toán lính Pháp bị tiêu diệt hoặc phải rút lui.

Tiêu biểu là Trận phục kích tiêu diệt Henri Maitre (1914): Đây là sự kiện lừng lẫy nhất trong cuộc đời kháng chiến của ông. Henri Maitre là một tên thực dân cáo già, thông thạo tiếng bản địa, được cử lên Tây Nguyên để thực hiện dã tâm thuần phục các bộ lạc. Bằng mưu trí và sự dũng cảm, N’Trang Lơng cùng các tù trưởng đã lập mưu tiêu diệt gọn tên này ngay tại Bu Nor, giáng một đòn chí mạng vào bộ máy cai trị của Pháp.

Phong trào N’Trang Lơng đã để lại một trong những trang sử chói lọi về lòng yêu nước và tinh thần đoàn kết đấu tranh bất khuất để giành độc lập của đồng bào các dân tộc trên vùng đất Tây Nguyên anh hùng.

Sưu tầm