"Từ Vũng Chùa... hướng Điện Biên"-Theo dấu chân vị tướng huyền thoại: Bài 4: Giữa hai mặt trận

Trên đường ra trận, ngang qua ngã ba Cò Nòi (xã Cò Nòi, huyện Mai Sơn, tỉnh Sơn La), chứng kiến hình ảnh “Người đi như trảy hội. Những đoàn dân công Việt Bắc, Tây Bắc, Khu 3, Khu 4 đều gặp nhau ở đây. Bộ binh, pháo binh, vận tải, văn công... đơn vị này nối tiếp đơn vị khác...”- Đại tướng Võ Nguyên Giáp bồi hồi-“Tôi sinh ra và lớn lên từ một làng quê nghèo tỉnh Quảng Bình thuộc dải đất thiên nhiên ít ưu đãi ở miền Trung. Gia đình không đến nỗi đói ăn, nhưng những ngày giáp hạt thường thiếu. Từ khi còn là một chú bé, những lần theo mẹ đi vay và trả thóc trước và sau vụ gặt, tôi đã thấy những hạt thóc lép, thóc mục khi đi vay, những hạt thóc mẩy phơi khô, quạt sạch khi phải trả và cách đong vơi, đong đầy của chủ nợ. Tôi sớm hiểu nỗi khổ cực của những người nông dân không có ruộng hoặc ít ruộng đất như thế nào”.

“Năm 1937, khi còn hoạt động trong Mặt trận Dân chủ, tôi cùng anh Trường Chinh viết cuốn “Vấn đề dân cày”... Nông dân là đội quân chủ lực của cách mạng. Suốt những năm kháng chiến, hy sinh lớn nhất, đóng góp lớn nhất chính là nông dân... Ngày 4/12/1953, theo đề nghị của Đảng, Quốc hội Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ban hành Luật Ruộng đất. Sự kiện trọng đại này đã thổi một luồng sinh khí mới vào hàng ngũ những người kháng chiến, đặc biệt là cán bộ, chiến sĩ trong Quân đội vốn phần lớn xuất thân từ nông dân, tạo thành khung cảnh hùng tráng cả nước ra trận hôm nay. Đây sẽ là bất ngờ lớn nhất đối với quân địch trong mùa khô này. Một sức mạnh tinh thần ghê gớm mà chắc chắn Nava chưa đặt lên bàn cân so sánh lực lượng”.

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, hậu phương và các tuyến hậu cần dốc toàn lực bảo đảm cho hơn 87.000 người tham gia chiến dịch. Trong đó, 53.830 người trực tiếp chiến đấu; cứu chữa 8.458 thương binh, bệnh binh; bảo đảm 1.200 tấn đạn, 1.733 tấn xăng dầu, 14.500 tấn gạo, 268 tấn muối, 577 tấn thịt, 1.034 tấn thực phẩm và 177 tấn vật chất khác. Nhân dân Tây Bắc mới giải phóng, dù rất nghèo, đời sống rất thiếu thốn nhưng vẫn huy động 7.311 tấn gạo, 389 tấn thịt, 800 tấn rau, 31.818 lượt dân công, 914 ngựa thồ phục vụ chiến dịch với tinh thần “Tất cả cho mặt trận, tất cả để chiến thắng”.

Trong câu chuyện với chúng tôi, Phó Bí thư Đảng ủy xã Cò Nòi Lò Văn May tự hào: “Ngã ba Cò Nòi ví như “yết hầu” trên tuyến chi viện Chiến dịch Điện Biên Phủ. Tất cả mọi hoạt động chi viện vũ khí, lương thực, thực phẩm từ hậu phương Việt Bắc và Liên khu 3, Liên khu 4 lên Điện Biên Phủ đều qua Cò Nòi. Nhận biết vị trí quan trọng của ngã ba Cò Nòi, thực dân Pháp tăng cường bắn phá hủy diệt. Có ngày chúng ném xuống đây 300 quả bom phá, bom nổ chậm, bom Napan, bom bướm... nhằm phá hủy kho tàng, vũ khí, lương thực. Dưới mưa bom, lửa đạn, lực lượng TNXP, dân công, người dân vẫn hiên ngang đối mặt với kẻ thù, bảo đảm mạch máu giao thông chảy đều trên tuyến lửa. Quá trình tham gia phục vụ chiến đấu có hơn 100 TNXP và nhiều người dân anh dũng hy sinh tại ngã ba Cò Nòi”.

Cụ Pọm nhớ lại: “Mặc dù không trực tiếp tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ nhưng chúng tôi vâng theo lời Đại tướng Võ Nguyên Giáp, luôn bảo đảm tuyến đường từ ngã ba Cò Nòi vào Điện Biên Phủ thông suốt”. Nhắc đến Đại tướng Võ Nguyên Giáp, cụ Pọm bồi hồi: “Tự hào lắm vì được phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ do Đại tướng chỉ huy. Nay 93 tuổi đời, hơn 60 năm tuổi Đảng, tôi về với bản làng luôn tự nhắc mình sống tốt, sống khỏe, sống có ích, nêu gương cho con cháu học tập. Cứ mỗi dịp tháng 5 về, tôi lại ra tượng đài TNXP ở ngã ba Cò Nòi nói chuyện với lớp trẻ, ôn lại những chiến công hào hùng của cha ông năm xưa”.