Tuổi 23 hóa thành bất tử

Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Dần sinh năm 1948, quê xã Xuân Phổ, huyện Nghi Xuân (nay là xã Đan Hải, tỉnh Hà Tĩnh). Năm 17 tuổi, anh gác lại tuổi xuân, khoác lên mình màu áo lính, bước vào hàng ngũ của Đại đội 5 Đặc công, Đoàn 10, Bộ Tư lệnh Đặc công. Không một phút ngần ngại, không một sự chần chừ, Trần Văn Dần mang cả lòng yêu nước, mang cả tuổi trẻ của mình dấn thân vào những trận chiến sinh tử.

Từ năm 1969 đến tháng 6/1971, tại chiến trường Nam Bộ khốc liệt, anh cùng đồng đội lập nên những chiến công khiến quân thù khiếp sợ. Anh đã cùng đồng đội đánh chìm 7 tàu địch trọng tải từ 10.000 tấn đến 12.000 tấn, đánh trọng thương 1 tàu 10.000 tần, làm cháy 15 triệu lít xăng dầu, dùng mìn định hướng ĐH10 diệt 2 tiểu đội bộ binh địch, phá huỷ 1 khẩu pháo 105 ly của địch.

Mỗi nhiệm vụ được giao là một lần đối mặt với cái chết, nhưng anh chưa từng lùi bước. Ngày 30/6/1971, trong một trận chống trả ác liệt, Trần Văn Dần - người trung đội trưởng quả cảm - đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng, hy sinh, giữa khói đạn và tiếng gọi Tổ quốc.

Anh ra đi khi mới 23 tuổi. Khi hy sinh, đồng chí là đảng viên, trung đội trưởng, đại đội 5 đặc công, Đoàn 10, Đội 5 đặc công - Trung đoàn 10 đặc công Rừng Sác - Phân khu 4 - Quân giải phóng miền Nam.

Ghi nhận những cống hiến hy sinh của liệt sĩ Trần Văn Dần, đồng chí được Đảng, Nhà nước tặng thưởng 2 Huân chương Chiến công giải phóng (1 hạng nhì, 1 hạng ba) và nhiều phần thưởng cao quý khác. Đặc biệt, ngày 20/12/1973 Trần Văn Dần được Nhà nước truy tặng danh hiệu AHLLVTND.

Hành trình tìm lại ký ức

Hơn 50 năm trôi qua kể từ ngày anh ngã xuống giữa chiến trường phương Nam, những hình ảnh hiếm hoi về anh giờ chỉ còn là vài bức chân dung cũ kỹ, đã phai màu, ố vàng bởi mưa nắng và thời gian. Dáng người lính trẻ năm ấy - với ánh mắt kiên cường và khuôn mặt chưa kịp hết nét thanh xuân - giờ đây chỉ còn thấp thoáng trong ký ức của người thân và những người ở lại.

Những tưởng ký ức về người AHLLVTND nhạt nhòa theo năm tháng nhưng những ngày cuối tháng 5/2025, ông Trần Nhật Tân – Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Hà Tĩnh một lần nữa có cơ duyên tiếp cận những di vật của liệt sĩ Trần Văn Dần.

Ngay khi nhận được thông tin các hồ sơ từ ông Lâm Hồng Tiên về những tư liệu quý liên quan đến Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Dần đang được lưu trữ tại Trường Đại học Công nghệ Texas (Hoa Kỳ), ông Trần Nhật Tân khẩn trương liên hệ để tiếp nhận bộ hồ sơ. Với tinh thần trách nhiệm cao, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Hà Tĩnh chỉ đạo Ban Công tác Đoàn và Thanh thiếu nhi – Tỉnh đoàn Hà Tĩnh tiến hành xác minh, phục dựng tư liệu một cách bài bản.

“Bằng lòng tri ân sâu sắc và sự tận tâm, các đoàn viên, cán bộ trẻ đã miệt mài phục chế từng trang tài liệu ố màu, khôi phục di ảnh liệt sĩ từ những bức ảnh phai nhòe theo thời gian. Đối với họ, đây không chỉ là công việc kỹ thuật mà còn là nghĩa cử thiêng liêng, góp phần lưu giữ một phần ký ức hào hùng của dân tộc.

Bộ hồ sơ sau khi phục dựng được trình bày chỉn chu, khoa học, từ bảng thành tích đến các văn bản khen thưởng. Đặc biệt, di ảnh liệt sĩ Trần Văn Dần được tái hiện sống động từ tấm ảnh cũ với sự tỉ mỉ và lòng thành kính. Đây không chỉ là những trang giấy với màu mực rõ nét hơn, mà còn là tâm huyết, tấm lòng biết ơn của thế hệ hôm nay dành cho người anh hùng đã hy sinh vì Tổ quốc” – ông Trần Nhật Tân nhấn mạnh.

Những di vật của liệt sĩ Trần Văn Dần được tìm thấy bao gồm 8 trang viết tay là báo cáo thành tích được thực hiện vào ngày 25/1/1970, do Liệt sĩ Trần Văn Dần, Tiểu đội trưởng soạn và gửi về Đảng ủy, Ban chỉ huy Đoàn I0 đặc công Rừng Sác (Phân khu 4, Quân khu 7). Các tư liệu ấy đã kể về những trận đánh của liệt sĩ tham gia trong năm 1969 tại khu vực Nhà Bè và ở Sài Gòn.