TUỔI MƯỜI TÁM TRÊN TUYẾN LỬA TRƯỜNG SƠN
Chiều hôm ấy, cháu theo mẹ về thăm bà Hà – một cựu thanh niên xung phong. Ngôi nhà nhỏ nằm nép mình bên hàng cau, yên bình đến lạ, rất khác với những gì cháu từng nghe về tuyến lửa Trường Sơn năm xưa.
Trong góc nhà, cháu nhìn thấy chiếc mũ cối đã sờn và tấm khăn xanh bạc màu. Cháu cầm lên, khẽ hỏi:
- “Bà ơi, ngày xưa bà đi thanh niên xung phong có sợ không ạ?”
Bà Hà mỉm cười, bàn tay nhăn nheo xoa đầu cháu. Ánh mắt bà bỗng xa xăm, như đang nhìn về những cánh rừng Trường Sơn năm nào. Bà nói chậm rãi: Bà kể cho cháu nghe nhé:
“ Tôi vào thanh niên xung phong khi vừa tròn mười tám tuổi. Ngày rời quê, mẹ tôi dậy từ sớm, nấu cho tôi nắm cơm trắng bọc lá chuối. Trước lúc tôi đi, mẹ dúi nắm cơm vào tay tôi, dặn nhỏ:
“Con đi giữ đường cho bộ đội, nhớ giữ mình.”
Tôi quay đi thật nhanh, sợ mẹ nhìn thấy nước mắt. Khi ấy, tôi chỉ nghĩ đơn giản: Mình đi để đất nước sớm hòa bình, rồi sẽ về.
Trường Sơn đón chúng tôi bằng những cơn mưa bom dữ dội. Núi rừng rung chuyển, đất đá bắn tung lên trời. Công việc của đội tôi là san lấp hố bom, mở đường cho xe ra tiền tuyến. Ban ngày, máy bay địch quần thảo, chúng tôi chui xuống hầm. Ban đêm, khi rừng vừa yên tiếng bom, cả đội lại vác cuốc xẻng ra đường.
Có những đêm, đất đá còn nóng hổi, khói bom chưa tan hết. Tay phồng rộp, lưng đau nhức, nhưng không ai dám nghỉ lâu. Chúng tôi hiểu: chậm một phút, xe không qua được, bộ đội ngoài mặt trận sẽ thiếu đạn, thiếu lương thực.
Trong đội, phần lớn đều trạc tuổi tôi. Có bạn mới hôm qua còn ngồi hát bên bếp lửa, hôm sau đã không trở về. Mỗi lần tiễn một người, chúng tôi lặng lẽ đặt tay lên cuốc xẻng, siết chặt tay nhau mà không khóc. Chúng tôi tự nhủ:
“Phải sống và làm việc thay phần của bạn.”
Có lần, một quả bom nổ gần. Tôi bị vùi dưới đất đá. Khi được kéo lên, tai ù đi, người xây xát, nhưng vẫn còn sống. Đêm đó, tôi ngồi rất lâu, nghĩ về mẹ, về nắm cơm bọc lá chuối ngày nào. Tôi thầm hứa: dù khó khăn đến đâu, mình cũng không bỏ đường, không bỏ đồng đội.
Tuổi mười tám của chúng tôi lớn lên giữa lửa đạn, không có váy áo đẹp, không có những buổi hẹn hò. Nhưng trái tim thì luôn hướng về ngày hòa bình – ngày con đường Trường Sơn chỉ còn tiếng xe chở đầy niềm vui, không còn tiếng bom rơi.
Bà Hà kể xong, cháu nhìn lại chiếc mũ cối cũ trên tay, bỗng thấy nó nặng hơn rất nhiều. Cháu hiểu rằng, tuổi mười tám của bà và bao thanh niên xung phong đã được đánh đổi bằng sự bình yên của đất nước hôm nay.
Những con đường Trường Sơn năm xưa giờ đã xanh cỏ, nhưng dấu chân của tuổi trẻ anh hùng thì còn mãi trong lịch sử. Sự hy sinh thầm lặng ấy nhắc nhở thế hệ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, sống có trách nhiệm và nuôi dưỡng ước mơ dựng xây Tổ quốc.
