Dòng sông ghi tên người anh hùng
Tác giả: Nhữ Vũ Khánh Linh
“Sông Đằng một dải dài ghê,
Luồng to sóng lớn dồn về Biển Đông…”
Những câu thơ của Trương Hán Siêu như tiếng vọng từ một dòng sông đã chứng kiến những chiến công lớn trong lịch sử dân tộc. Trong số đó, năm 938, trên sông Bạch Đằng, một trận quyết chiến dưới sự chỉ huy của Ngô Quyền đã làm thay đổi vận mệnh đất nước.
Ngô Quyền sinh năm 898, là con rể của Dương Đình Nghệ và từng được giao cai quản Châu Ái. Sau khi Kiều Công Tiễn sát hại Dương Đình Nghệ vào năm 937, Ngô Quyền tập hợp lực lượng tiến ra Bắc để tiêu diệt Kiều Công Tiễn. Biết Kiều Công Tiễn cầu cứu nhà Nam Hán, ông đồng thời chuẩn bị đối phó với quân xâm lược.
Cuối năm 938, vua Nam Hán sai Lưu Hoằng Tháo chỉ huy thủy quân tiến vào nước ta. Nắm được đường tiến quân của đối phương, Ngô Quyền lựa chọn sông Bạch Đằng làm nơi quyết chiến. Ông huy động quân dân chặt gỗ, đẽo nhọn, bịt sắt và cắm những cọc ngầm xuống lòng sông, đồng thời bố trí lực lượng mai phục hai bên bờ.
Khi thủy triều dâng, thuyền nhẹ của quân ta ra khiêu chiến rồi giả thua, dụ quân Nam Hán tiến sâu vào trận địa. Khi nước bắt đầu rút, bãi cọc dần hiện lên. Ngô Quyền lập tức cho quân đánh quật trở lại. Đội hình quân Nam Hán rối loạn, nhiều thuyền va vào cọc và bị đắm; Lưu Hoằng Tháo tử trận, quân Nam Hán thất bại.
Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 không chỉ đánh bại cuộc xâm lược của Nam Hán mà còn mở ra một thời kỳ độc lập mới cho dân tộc sau hơn một nghìn năm Bắc thuộc. Sau chiến thắng, Ngô Quyền xưng vương, lập triều Ngô, chính thức xây dựng chính quyền tự chủ của đất nước.
Từ một dòng sông, Ngô Quyền đã làm nên một chiến thắng bằng trí tuệ, bản lĩnh và khả năng nắm bắt thời cơ. Hơn một nghìn năm sau, nhắc đến Bạch Đằng, người ta vẫn nhớ đến vị tướng đã đứng trên dòng sông ấy và đặt một dấu son lớn vào lịch sử dân tộc. Tên tuổi Ngô Quyền vì thế không chỉ thuộc về một thời đại đã qua, mà còn gắn với một bước ngoặt lớn: từ đây, khát vọng tự chủ của người Việt đã có thêm một nền tảng vững chắc để tiếp nối qua những thế hệ sau.
