Tuổi xuân đặt sau Tổ quốc

ĐOÀN XÃ HÒA TIẾN

CHI ĐOÀN TRƯỜNG MẦM NON HÒA TIẾN 2

-----l-----

BÀI DỰ THI

CUỘC THI LƯU GIỮ VÀ TUYÊN TRUYỀN CÁC CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ VỚI CHỦ ĐỀ “CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA”

Tác giả: Lê Thị Thu Thảo – Nguyễn Thị Hoài Thương

Chức vụ: Giáo viên

Đơn vị: Chi đoàn Trường Mầm non Hòa Tiến 2

Địa chỉ: Thôn Lệ Sơn Nam, xã Hòa Tiến, thành phố Đà Nẵng

Điện thoại: 0795567892

Tên bài viết: Tuổi xuân đặt sau Tổ quốc

“Có những cái chết không làm con người nhỏ đi, mà khiến lịch sử phải cúi đầu. Có những cuộc đời ngắn đến đau lòng, nhưng dài hơn cả một kiếp người bình thường. Và có những thiếu nữ chưa kịp sống cho riêng mình,đã sống thay cho cả một dân tộc đang bị tước đoạt quyền được sống.”. Nếu có thể quay ngược thời gian, nếu có thể nhìn lại lịch sử không bằng con mắt khô khan của sách vở mà bằng trái tim của con người, ta sẽ nhận ra rằng chiến tranh không chỉ được tạo nên từ bom đạn và súng ống. Chiến tranh còn được dệt nên từ những giấc mơ bị bỏ dở giữa chừng, từ những tuổi thơ chưa kịp lớn đã phải học cách chịu đựng mất mát, từ những bàn tay còn non nớt đã buộc phải nắm chặt số phận mình trong sợ hãi và can trường. Trong vô vàn những cuộc đời như thế, Võ Thị Sáu hiện lên không bằng hào quang, không bằng những trang sử rực rỡ, mà bằng một sự hiện diện rất lặng – lặng đến mức khiến người ta không thể quên. Chị không bước vào lịch sử bằng những lời tuyên thệ long trọng, mà bằng chính sự im lặng của một cái chết khiến cả dân tộc phải cúi đầu mà nhớ mãi.

Võ Thị Sáu sinh ra trong một đất nước chưa kịp gọi tên hòa bình. Tuổi thơ của chị không có nhiều lựa chọn: hoặc lớn lên trong sợ hãi, hoặc lớn lên trong ý thức rằng nếu không có người đứng ra, quê hương này sẽ mãi bị giày xéo. Ở Đất Đỏ những năm ấy, chiến tranh không phải là câu chuyện để kể lại sau này, mà là điều hiện hữu trong từng hơi thở của cuộc sống. Người ta lớn lên cùng tiếng súng, đi ngủ cùng nỗi lo ngày mai có còn đủ người trong nhà hay không. Trong hoàn cảnh ấy, tuổi thơ không bị đánh cắp một cách ồn ào, mà bị bào mòn từng ngày, từng chút một, chậm rãi nhưng nhức nhối. Có lẽ Võ Thị Sáu cũng từng mơ những giấc mơ rất bình thường như bao đứa trẻ khác. Một mái nhà yên ấm, một cuộc sống không phải cúi đầu, một ngày mai không còn tiếng giày đinh của quân xâm lược giẫm lên mảnh đất quê hương. Nhưng chiến tranh không cho phép chị được sống như một đứa trẻ bình thường. Khi chứng kiến cảnh đồng bào bị đánh đập, khi nhìn thấy nỗi uất ức dồn nén trong ánh mắt của những con người mất nước, trong chị dần hình thành một lựa chọn không cần ai ép buộc: nếu phải lớn lên trong thời hoa lửa, thì sẽ lớn lên như một con người không hèn yếu, không quay lưng, không im lặng trước bất công.

Mười bốn tuổi, Võ Thị Sáu bước vào con đường cách mạng. Mười bốn tuổi cái tuổi mà ở thời bình, người ta còn đang loay hoay với sách vở và những mơ mộng trong veo. Nhưng ở thời của chị, mười bốn tuổi là đủ để hiểu thế nào là nô lệ, thế nào là tự do, thế nào là cái giá của sự im lặng. Chị tham gia hoạt động cách mạng không phải để trở thành anh hùng, mà vì chị không chịu nổi cảnh đất nước mình bị chà đạp. Ở chị không có sự liều lĩnh bồng bột của tuổi trẻ, mà có một sự bình tĩnh rất lạ: bình tĩnh trước nguy hiểm, bình tĩnh trước khả năng sẽ không có ngày trở về. Những nhiệm vụ chị thực hiện đều nằm trên ranh giới sinh tử. Một thiếu nữ nhỏ bé mang lựu đạn trong tay, đối diện với quân thù được trang bị đầy đủ vũ khí. Nhưng điều khiến kẻ thù khiếp sợ không phải là sức mạnh thể chất, mà là ánh mắt không run sợ của chị. Ở Võ Thị Sáu, họ nhìn thấy một điều nguy hiểm hơn súng đạn: một tinh thần không thể khuất phục, một con người dám đặt sinh mạng mình sau vận mệnh của dân tộc.

Khi Võ Thị Sáu bị bắt, chị vẫn chưa kịp sống hết tuổi thiếu niên. Trước những trận tra tấn tàn bạo, chị không khóc lóc, không cầu xin, không phản bội những người đã tin mình. Trong nhà tù tối tăm, nơi con người ta dễ dàng bị nghiền nát cả thể xác lẫn tinh thần, chị vẫn giữ được một sự điềm tĩnh đến đau lòng. Sự im lặng của chị không phải vì không còn gì để nói, mà vì chị hiểu rằng có những điều nếu nói ra sẽ chỉ làm nhỏ đi lý tưởng mà mình đã chọn. Bản án tử hình được tuyên khi Võ Thị Sáu vừa tròn mười tám tuổi. Mười tám tuổi – cái tuổi mà với nhiều người, cuộc đời còn chưa kịp bắt đầu. Chị bị đưa ra Côn Đảo, nơi cái chết không còn là điều bất thường. Nhưng chính tại nơi được gọi là “địa ngục trần gian” ấy, Võ Thị Sáu đã bước vào lịch sử bằng một dáng đứng khiến thời gian phải lặng im. Trước giờ hành quyết, chị từ chối bịt mắt. Chị đứng thẳng. Chị hát. Tiếng hát của một con người biết rõ mình sắp chết, nhưng vẫn tin rằng cái chết ấy có ý nghĩa. Tiếng hát trong trẻo đến xé lòng, như thể chị đang gửi lại sự sống của mình cho đất nước. Khoảnh khắc loạt đạn vang lên, một cuộc đời khép lại. Nhưng cũng chính khoảnh khắc ấy, một biểu tượng được sinh ra. Võ Thị Sáu không còn là một thiếu nữ của riêng gia đình, mà trở thành ký ức chung của dân tộc Việt Nam. Một ký ức không thể kể lại mà không nghẹn ngào, không thể nhắc đến mà không cúi đầu.

Nhiều năm đã trôi qua. Đất nước hôm nay đã khác. Những đứa trẻ được lớn lên trong hòa bình, được mơ ước, được chọn lựa. Nhưng nếu một ngày nào đó, chúng ta quên rằng sự bình yên này được đánh đổi bằng những tuổi xuân như Võ Thị Sáu, thì khi ấy, sự hy sinh ấy mới thực sự đau lòng. Bởi đau đớn nhất không phải là chết trẻ, mà là chết rồi mà bị lãng quên. Và nếu có thể gửi một lời nhắn cho chị – Võ Thị Sáu – từ những người đang sống hôm nay, có lẽ đó sẽ là một lời rất khẽ, rất chậm, như sợ làm động vào sự hy sinh quá lớn. Rằng chúng ta đang sống trong những ngày không còn tiếng súng, không còn những buổi sáng thức dậy với nỗi lo mất mát. Chúng ta được phép mơ ước, được phép chọn con đường cho riêng mình, được phép sống một cuộc đời dài hơn mười tám năm – điều mà chị đã không kịp có. Nhưng mỗi khi vô tình mệt mỏi, mỗi khi thấy cuộc sống quá nặng nề, mỗi khi muốn buông xuôi trước những điều rất nhỏ, chúng ta lại nhớ đến chị – một thiếu nữ chưa kịp sống cho riêng mình đã chọn cái chết để đất nước được sống. Nhớ để thấy rằng những khó khăn hôm nay, dù lớn đến đâu, cũng không thể so sánh với cái giá mà thế hệ đi trước đã trả. Nhớ để tự nhắc mình không được sống hời hợt, không được vô cảm, không được quên. Có thể chúng ta không đủ dũng cảm để trở thành anh hùng. Có thể chúng ta không phải đối diện với cái chết như chị từng đối diện. Nhưng chúng ta có trách nhiệm sống sao cho xứng đáng với những người đã không còn cơ hội sống tiếp. Sự hy sinh của chị không phải để được ngợi ca, mà để nhắc chúng ta rằng: được sống đã là một ân huệ, được sống trong hòa bình lại càng là một trách nhiệm nặng nề và thiêng liêng. Bởi có những con người như Võ Thị Sáu, chúng ta mới có quyền được sống một cuộc đời trọn vẹn. Và bởi có những người đã dừng lại ở tuổi mười tám, chúng ta mới hiểu rằng: có những cuộc đời không cần dài, chỉ cần đủ sâu để nâng đỡ cả một dân tộc đi qua bóng tối – và đủ đau để thế hệ sau không bao giờ được phép quên.