Tướng quân tài ba trận mạc
Tháng 2-1965, có giấy gọi nhập ngũ, anh lính Nguyễn Văn Hiệu được huấn luyện ở Trung đoàn 812, Sư đoàn 324 tại Nghi Ân, Nghi Lộc, Nghệ An. Sau đó, làm liên lạc cho đồng chí Nguyễn Hữu Uông, Tham mưu trưởng Tiểu đoàn 4, Trung đoàn 812, Sư đoàn 324. Ông Uông vốn là một trí thức, tham gia quân đội, rất giỏi về bản đồ và công tác tham mưu. Anh lính Hiệu có cơ hội được chứng kiến tất cả các phương pháp thiết kế trận đánh, sử dụng bản đồ, kiến thức địa lý trong chiến trận, cách đánh địch linh hoạt... Với cuốn sổ và cây bút trong tay, anh lính liên lạc Nguyễn Văn Hiệu ghi chép lại tất cả các kiến thức đó từ những bậc thầy trong chiến tranh và biến nó thành kiến thức cho mình, rèn luyện nhuần nhuyễn trong chiến đấu.
Chiến đấu trên chiến trường cùng đồng đội từ vị trí của anh lính binh nhì, tổ 3 người, tiểu đội trưởng, trung đội trưởng, đại đội trưởng, tiểu đoàn trưởng và trung đoàn trưởng. Ông đổi tên từ Nguyễn Văn Hiệu sang Nguyễn Huy Hiệu là với mục đích bản thân phải chiến đấu, rèn luyện và học tập không ngừng để đạt được ước mơ thủa niên thiếu làm người chỉ huy cầm quân đánh giặc.
Từ năm 1968 đến 1972, là những tháng ngày chiến đấu trong Trung đoàn 27, sau này là Trung đoàn Triệu Hải đã tôi luyện thành người chiến sĩ quân giải phóng Nguyễn Huy Hiệu và lập nhiều chiến công Năm 1973, khi mới 26 tuổi, Trung đoàn phó Nguyễn Huy Hiệu được tuyên dương Anh hùng quân giải phóng miền Nam, đã được trao tặng 7 huân chương các loại. Từ 1975 đến 1980, Anh hùng Nguyễn Huy Hiệu được cử đi học văn hóa và ngoại ngữ ở Lạng Sơn, sau đó về đào tạo ở Học viện cao cấp (nay là Học viện Quốc phòng).Đến năm 1980, khi 34 tuổi, ông được bổ nhiệm làm Sư đoàn trưởng, Sư đoàn 320B và nhận quân hàm Đại tá (nay là sư đoàn 390 Quân đoàn I). Năm 1983, ông được cử đi học ở Cộng hòa liên bang Nga (Liên Xô cũ), một năm sau đó trở về nước công tác. Đến năm 1987, được bổ nhiệm làm Phó tư lệnh thứ nhất Quân đoàn 1, sau đó là Tư lệnh quân đoàn 1, làm nhiệm vụ chiến đấu ở biên giới phía Bắc. Đặc biệt đến năm 1987, ông được phong quân hàm Thiếu tướng.
Vậy là, sau 22 năm kể từ ngày nhập ngũ, mong muốn và mơ ước được trở thành vị tướng của chú bé Văn Hiệu quê Hải Hậu xưa kia đã trở thành hiện thực. Ở tuổi 40, ông là vị tướng trẻ nhất trong Quân đội thuộc thời kỳ kháng chiến chống Mỹ lúc bấy giờ.
Sau những ngày sống và chiến đấu oanh liệt, ngày 20-12-1973, Nguyễn Huy Hiệu được Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tuyên dương danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Năm đó, Anh hùng Nguyễn Huy Hiệu vừa tròn 26 tuổi...
Nguyễn Huy Hiệu đã đánh 67 trận, diệt 63 tên địch, phá hủy 3 súng đại liên, thu 15 súng AR15. Chỉ huy đơn vị diệt gần 600 tên Mỹ, gần 2 nghìn tên ngụy, bắt 155 tù binh, phá hủy hơn 100 xe quân sự, chiếm nguyên vẹn một xe tăng M41, bắn rơi 57 máy bay các loại. Ba lần bị thương, đồng chí không rời trận địa, tiếp tục chỉ huy đơn vị chiến đấu đến khi trận đánh kết thúc. Ông đã được tặng thưởng 6 Huân chương chiến công Giải phóng, 14 danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ, Dũng sĩ diệt cơ giới và Dũng sĩ Quyết thắng, hai danh hiệu Chiến sĩ Quyết thắng và nhiều bằng, giấy khen khác.
Bước vào Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, Nguyễn Huy Hiệu giữ chức Trung đoàn trưởng Trung đoàn 27, Sư đoàn 320B, Quân đoàn I. Ông kể: Tháng 4 -1975, mũi tấn công thọc sâu cánh Bắc của Trung đoàn Triệu Hải theo trục đường 13 từ Lái Thiêu đập tan tuyến tử thủ Bắc Sài Gòn, chiếm cầu Vĩnh Bình. Tiếp đó, Trung đoàn Triệu Hải là đánh chiếm Bộ Tư lệnh Thiết giáp ngụy ở Gò Vấp và cùng với các cánh quân khác tấn công nhiều cứ điểm trọng yếu của địch, góp phần giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước vào trưa ngày 30-4-1975.
