"Tướng về hưu" và cú sốc làm rung chuyển văn đàn
Một giáo viên dạy sử ở miền núi phía Bắc, người đã mang theo hơi thở xù xì, trần trụi của đời sống vào văn chương, làm đổ vỡ mọi ảo tưởng về sự màu hồng của thực tại.
Năm 1987, một truyện ngắn mang tên Tướng về hưu xuất hiện trên báo Văn Nghệ đã tạo nên một cơn địa chấn. Tác giả là Nguyễn Huy Thiệp, một cái tên hoàn toàn xa lạ. Câu chuyện về một vị tướng cả đời xông pha trận mạc, khi về hưu lại lạc lõng giữa gia đình mình – nơi người con dâu dùng nhau thai nhi để nuôi chó – đã khiến xã hội bàng hoàng.
Nhiều người phẫn nộ, cho rằng ông bôi nhọ hình ảnh quân đội, nhưng nhiều người khác lại vỡ òa vì cuối cùng cũng có người dám nói lên sự thật về sự xuống cấp đạo đức trong thời kỳ đổi mới. Nguyễn Huy Thiệp lúc đó vẫn sống giản dị, điềm nhiên trước mọi búa rìu dư luận. Ông đã mang đến một lối viết "không nhân nhượng", lột trần những góc tối của con người để chúng ta nhìn vào đó mà tự sửa mình. Ông chứng minh rằng: Sức mạnh của nhà văn không nằm ở sự vuốt ve, mà nằm ở khả năng cầm con dao mổ để phẫu thuật vào những vết thương của xã hội.
