TÙY BÚT: ĐIỆN BIÊN TỪ MỘT CHUYẾN TIẾP TẾ
Không nhìn Điện Biên từ bản đồ hay chiến công, bài tùy bút nhìn chiến trường từ góc độ một chuyến tiếp tế cơm nước. Qua bước chân của người anh nuôi pháo cao xạ, Điện Biên hiện lên vừa khốc liệt, vừa thấm đẫm tình người.
Điện Biên trong tôi không bắt đầu từ tiếng pháo nổ.
Nó bắt đầu từ một chuyến đi.
Một chuyến tiếp tế cơm và nước, lặng lẽ như bao chuyến khác, nhưng lại in sâu vào trí nhớ tôi suốt cả cuộc đời. Khi ấy, tôi mới 25 tuổi, là anh nuôi của Trung đoàn pháo cao xạ 367. Nhiệm vụ của tôi rất rõ ràng: mang cơm ban ngày, mang nước ban đêm, đưa đến tận trận địa.
Chuyến đi ấy bắt đầu lúc trời còn mờ sáng. Sương phủ kín cánh rừng, che bớt tầm nhìn, nhưng không che được nỗi lo. Tôi gánh thùng cơm trên vai, từng bước dò dẫm theo con đường mòn quen thuộc. Quen, nhưng không bao giờ là an toàn.
Điện Biên từ một chuyến tiếp tế hiện ra rất khác. Không phải đồi A1, không phải hầm Đờ Cát, mà là những lối đi trơn trượt, những khoảng trống nguy hiểm, nơi chỉ cần một ánh pháo sáng là có thể không còn đường lui.
Có lúc tôi phải dừng lại, áp sát người xuống đất, nghe tiếng máy bay gầm trên đầu. Đất rung lên, tim tôi cũng rung theo. Tôi nghĩ đến anh em pháo thủ đang chờ cơm, và lại đứng dậy đi tiếp.
Trong chuyến đi ấy, tôi nhìn thấy xe tăng địch từ xa. Chúng bò qua cánh đồng, phía sau là bộ binh lom khom tiến lên. Cả cánh đồng như nhuộm một màu đen đặc. Tôi nhớ rất rõ cảm giác ấy: vừa sợ, vừa căm giận, vừa tin rằng mình nhất định phải đến nơi.
Điện Biên trong tôi là những giây phút như vậy. Không hào hùng, không lãng mạn. Chỉ là sự giằng co giữa sống và chết, giữa nhiệm vụ và nỗi sợ rất người.
Khi đến được trận địa, tôi đặt thùng cơm xuống, nghe tiếng gọi nhau, nghe tiếng cười khàn khàn của đồng đội. Những khoảnh khắc ấy khiến mọi vất vả tan biến. Một chuyến tiếp tế kết thúc, nhưng Điện Biên thì vẫn còn đó – trong từng bước chân quay về.
Bây giờ, ở tuổi gần trăm, nhớ lại chuyến đi ấy, tôi hiểu rằng: Điện Biên không chỉ được làm nên bởi những trận đánh lớn, mà bởi hàng ngàn chuyến tiếp tế nhỏ bé, thầm lặng như thế.
Và trong mỗi chuyến đi, có một niềm tin giản dị: chỉ cần còn mang được cơm nước đến cho đồng đội, thì Điện Biên vẫn chưa thể khuất phục.


