Ước nguyện hơn 4 thập kỷ của Mẹ Việt Nam anh hùng 96 tuổi

Mỏi mòn chờ con hơn 4 thập kỷ

Ở tuổi 96, Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Liền, ở thôn Cát Sơn, xã Bến Hải, tỉnh Quảng Trị, lúc nhớ lúc quên. Có chuyện vừa kể xong, một lát sau Mẹ đã hỏi lại. Có người quen đến thăm, mẹ cũng phải nhìn rất lâu mới nhận ra. Thế nhưng, có một cái tên chưa bao giờ phai nhạt trong tâm trí mẹ Liền, đó là liệt sĩ Hoàng Văn Dinh, người con trai của mẹ đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.

Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Liền (Ảnh: Tiến Thành).

Ngồi trên chiếc ghế gỗ trước hiên nhà, mẹ Liền lặng lẽ hướng ánh mắt đã mờ đục vì tuổi tác về phía dòng sông. Khi tôi ghé sát tai hỏi: "Mẹ còn nhớ bác Dinh không?", Mẹ khẽ gật đầu.

Nghe nhắc đến tên con, đôi mắt mẹ chợt đỏ hoe. Giọng nói chậm rãi, ngắt quãng theo từng nhịp thở nhưng vẫn chất chứa nỗi nhớ khôn nguôi: "Dinh đi bộ đội, hy sinh ở chiến trường rồi. Mấy chục năm mẹ ngóng trông, chỉ mong sớm tìm được hài cốt, cho Mẹ được nhìn thấy, dù chỉ một nắm đất cũng được, chứ tuổi già rồi, không chờ mãi được nữa".

Chiến tranh đã lùi xa, song người con trai của mẹ vẫn chưa trở về với quê hương, để mẹ đau đáu nỗi mong chờ.

Ông Hoàng Văn Lệ (SN 1967), con út của mẹ Liền, cho biết bố ông là liệt sĩ Hoàng Đỏ, nguyên Xã đội trưởng xã Trung Giang, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị (cũ), nay là xã Bến Hải.

Trong một lần cùng trung đội dân quân du kích kiên cường chống trả trận càn của địch vào xã Trung Giang năm 1967, người xã đội trưởng Hoàng Đỏ đã anh dũng hy sinh.

"Bố hy sinh khi tôi vừa chào đời, một mình mẹ lặng lẽ gánh vác cả gia đình, tần tảo nuôi 4 anh em trai khôn lớn. Những năm tháng ấy khó khăn lắm, nhưng mẹ chưa bao giờ than vãn hay gục ngã. mẹ luôn dặn chúng tôi phải sống xứng đáng với sự hy sinh của bố", ông Lệ chia sẻ.

Ông Lệ kể tháng 4/1981, anh cả trong gia đình là ông Hoàng Văn Dinh (SN 1962) tiếp bước người bố liệt sĩ, lên đường nhập ngũ khi vừa tròn 19 tuổi. Trước ngày khoác ba lô rời quê, chàng trai trẻ dặn dò mẹ và các em giữ gìn sức khỏe, ngày chiến thắng, anh sẽ trở về. Anh cũng không quên gửi lại lời thương nhớ cho người con gái mình thương nơi quê nhà với lời hẹn ngày về sẽ làm đám cưới.

Thế nhưng, sự khốc liệt chiến tranh đã không cho người lính ấy cơ hội thực hiện lời hứa, để lại mối tình còn dang dở và nỗi nhớ thương khắc khoải của người mẹ nơi quê nhà.

Bức di ảnh liệt sĩ Hoàng Văn Dinh do một nhóm tình nguyện phục dựng, trao tặng gia đình (Ảnh: Tiến Thành).

Trong lá thư cuối cùng gửi về nhà trước lúc hy sinh, ông Dinh vẫn dặn mẹ yên lòng và hẹn khi hoàn thành nhiệm vụ sẽ trở về đoàn tụ cùng gia đình. Không ai ngờ đó lại là những dòng chữ cuối cùng mẹ Liền nhận được từ con trai.

"Tin anh hy sinh ở biên giới Tây Nam được một đồng đội báo về cho mẹ. Sau này, tôi tìm hiểu qua đơn vị cũ mới biết anh Dinh mất năm 1983 tại chiến trường Campuchia", ông Lệ nghẹn giọng kể.

Ước nguyện của người mẹ 96 tuổi

Suốt mấy chục năm qua, ông Lệ và người thân trong gia đình nhiều lần lặn lội đến nghĩa trang liệt sĩ ở các tỉnh, thành phía Nam, dò hỏi từng nguồn tin và liên hệ với các cơ quan chức năng với mong muốn tìm được hài cốt người liệt sĩ Hoàng Văn Dinh. Thế nhưng đến nay vẫn chưa có kết quả.

"Cứ nghe ở đâu có thông tin về mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính là anh em chúng tôi lại tìm đến. Có chuyến đi trở về trong lặng lẽ, có lần hy vọng vừa nhen lên rồi lại vụt tắt. Tôi tìm hiểu được biết nơi anh hy sinh nay đã trở thành một thị trấn ở Campuchia nhưng đến giờ vẫn chưa xác định được hài cốt anh nằm ở đâu", ông Lệ tâm sự.

Mẹ Liền đang sống cùng con trai út là anh Hoàng Văn Lệ (Ảnh: Tiến Thành).

Điều khiến ông Lệ và người thân trong gia đình day dứt nhất không chỉ là những chuyến đi không có kết quả mà còn quỹ thời gian của mẹ Liền ngày một ngắn lại.

"Mẹ tôi cứ mong mãi. Mỗi lần chúng tôi đi tìm anh, mẹ đều ngồi trước hiên nhà ngóng đợi. Giờ mẹ đã 96 tuổi rồi, anh em chúng tôi chỉ sợ không kịp thực hiện tâm nguyện cuối đời của mẹ", ông Lệ nghẹn ngào nói.

Các con, cháu của mẹ Liền cũng tâm sự, nhiều năm nay mẹ ngủ rất chập chờn. Có những đêm, con cháu tỉnh giấc lại thấy Mẹ lặng lẽ ngồi trước hiên nhà, ánh mắt hướng về phía dòng sông.

Có hôm, mẹ đứng rất lâu trước bàn thờ, nhìn tấm di ảnh người con trai rồi khẽ đưa tay vuốt ve như thể anh vẫn còn đâu đó trong ngôi nhà nhỏ. Với mẹ, chừng nào chưa tìm được hài cốt con, chừng ấy nỗi chờ vẫn chưa thể khép lại.

Mới đây, Công an tỉnh Quảng Trị triển khai cán bộ về tận nhà để lấy mẫu ADN của mẹ Liền và ông Lệ, nhằm phục vụ công tác tìm kiếm, xác định thông tin về liệt sĩ Hoàng Văn Dinh.

"Giờ mẹ đã 96 tuổi rồi, anh em chúng tôi chỉ sợ không kịp thực hiện tâm nguyện cuối đời của mẹ", ông Lệ chia sẻ.

"Ngày cán bộ công an đến lấy mẫu ADN, mẹ cứ nắm tay con dâu rồi hỏi mãi liệu lần này có tìm được bác Dinh không. Mọi người giải thích nhà nước đang rất quyết tâm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, việc lấy mẫu ADN sẽ giúp xác định danh tính nhanh và chính xác hơn. Nghe vậy, mẹ khẽ gật đầu, ánh mắt như có thêm chút hy vọng", một người cháu của mẹ Liền kể.

Mẹ Liền được nhà nước phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam anh hùng năm 2013. Đó là sự ghi nhận đối với những hy sinh to lớn mà Mẹ và gia đình đã dành cho Tổ quốc.

Lãnh đạo UBND xã Bến Hải cho biết địa phương luôn quan tâm thực hiện tốt công tác an sinh xã hội, chăm lo các gia đình chính sách, người có công, trong đó có Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Liền.

Chính quyền xã Bến Hải kỳ vọng việc xây dựng ngân hàng gen ADN sẽ góp phần tìm được hài cốt liệt sĩ Hoàng Văn Dinh, đưa anh trở về trong vòng tay quê hương và gia đình.