VANG MÃI KHÚC TRÁNG CA BẠCH ĐẰNG GIANG: SỨC MẠNH CỦA Ý CHÍ VÀ TRÍ TUỆ VIỆT NAM

Sông Bạch Đằng, con sông chảy qua địa phận Quảng Ninh và Hải Phòng ngày nay, sở hữu địa hình vô cùng đặc biệt. Với lòng sông rộng, dòng chảy xiết và sự chênh lệch mực nước thủy triều lên xuống rất lớn, nơi đây đã trở thành một "trận đồ thiên nhiên" hiểm trở. Nhận ra đặc điểm tự nhiên này, các bậc tiền nhân đã khéo léo biến dòng sông thành một thứ vũ khí lợi hại để chôn vùi hàng trăm chiến thuyền của quân thù.

Trang sử Bạch Đằng được mở đầu rực rỡ vào năm 938 bởi Đức vương Ngô Quyền. Trước sự xâm lược của quân Nam Hán do Hoằng Tháo chỉ huy, Ngô Quyền đã đưa ra một quyết định táo bạo mang tính thiên tài: cắm cọc gỗ đầu bịt sắt xuống lòng sông Bạch Đằng. Khi thủy triều lên, bãi cọc hoàn toàn bị che khuất. Nhờ chiến thuật dụ địch sâu vào cửa sông, ngay khi thủy triều rút, toàn bộ chiến thuyền to lớn của quân Nam Hán đã bị mắc cạn và đâm vào bãi cọc nhọn. Trận đánh kết thúc nhanh chóng, chấm dứt hoàn toàn hơn 1.000 năm Bắc thuộc, mở ra kỷ nguyên độc lập tự chủ lâu dài cho dân tộc.

Tiếp nối truyền thống đó, năm 981, Thập đạo Tướng quân Lê Hoàn (vua Lê Đại Hành) tiếp tục vận dụng trận địa cọc gỗ trên sông Bạch Đằng để đánh bại quân xâm lược nhà Tống, bảo vệ vững chắc nền độc lập non trẻ của nước nhà.

Đỉnh cao nghệ thuật quân sự năm 1288

Trận Bạch Đằng năm 1288 thời nhà Trần chống quân xâm lược Nguyên Mông chính là đỉnh cao chói lọi nhất của nghệ thuật quân sự Việt Nam. Đối đầu với đế quốc Nguyên Mông - thế lực quân sự hùng mạnh bậc nhất thế giới thời bấy giờ, Quốc công Tiết chế Trần Hưng Đạo đã vận dụng tài tình bài học lịch sử của cha ông nhưng nâng lên một tầm cao mới.

Trận địa cọc gỗ tiếp tục được dựng lên tại các cửa sông hiểm yếu như sông Chanh, sông Kênh. Trưa ngày 9 tháng 4 năm 1288, khi đoàn thuyền chiến của tướng giặc Ô Mã Nhi rút lui qua ngả Bạch Đằng, quân Trần đã phối hợp nhịp nhàng giữa việc cam cự, dụ địch và tổng tấn công. Đúng lúc thủy triều rút mạnh, bãi cọc nhô lên, các chiến thuyền của giặc bị ùn tắc, xô vào nhau rồi vỡ nát. Quân dân nhà Trần từ hai bên bờ và các ngả sông lao ra tấn công trực diện như vũ bão. Trận chiến kết thúc với thắng lợi hoàn toàn thuộc về quân dân Đại Việt, đập tan hiệu ứng xâm lược của nhà Nguyên, khiến thế giới kinh ngạc.

Bài học lịch sử và giá trị thời đại

Chiến thắng trên sông Bạch Đằng là minh chứng hùng hồn cho tinh thần "vạn chúng nhất tâm" - sự đoàn kết đồng lòng của toàn thể nhân dân. Đó là kết quả của chiến lược chiến tranh nhân dân, dựa vào sức dân, lấy đoản binh thắng trường trận, lấy yếu chống mạnh bằng trí tuệ và sự mưu trí.

Hơn nghìn năm đã trôi qua, tiếng sóng gầm vang của trận chiến Bạch Đằng năm xưa đã lùi xa, nhưng những bài học về lòng yêu nước, tinh thần độc lập tự chủ và nghệ thuật quân sự độc đáo vẫn còn nguyên giá trị. Di tích bãi cọc Bạch Đằng ngày nay không chỉ là chứng tích lịch sử mà còn là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.

Trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay, hào khí Bạch Đằng Giang cần tiếp tục được khơi dậy và phát huy. Đó chính là nguồn sức mạnh tinh thần to lớn để dân tộc Việt Nam vượt qua mọi thử thách, vững bước trên con đường hội nhập và phát triển, bảo vệ vẹn toàn chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.