VÀNH ĐAI DIỆT MỸ BÌNH ĐỨC: BẢN HÙNG CA CỦA ĐẤT VÀ NGƯỜI

Theo lời kể của bà Nguyễn Thị Thuận và Đại tá, Anh hùng LLVT nhân dân Lê Quang Công về vành đai Bình đức ngày ấy: Không chỉ có bộ đội địa phương và lực lượng du kích trực tiếp cầm súng chiến đấu, ở vành đai Bình Đức, từ các cụ già, em nhỏ đến người tu hành, người buôn gánh bán bưng… tất cả đều góp sức mình vào sự nghiệp lớn lao của dân tộc. Chính từ lòng dân ấy đã hình thành nên một thế trận đặc biệt, nơi mỗi người dân đều là một chiến sĩ.

Tôi trở lại chiến trường miền Tây vào dịp kỷ niệm 40 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Bốn ngày ngắn ngủi, nhưng đủ để ký ức một thời máu lửa ùa về nguyên vẹn.

Vùng sông nước hiền hòa nơi đây đã từng là chiến trường ác liệt, nơi nhiều đồng đội của tôi đã ngã xuống và hóa thành bất tử. Bản thân tôi cũng đã để lại một phần máu thịt của tuổi trẻ nơi này.

Ngày ấy, tôi mới 17 tuổi, còn chưa học hết phổ thông. Sau những tháng ngày rèn luyện nơi thao trường với ý chí “đổ mồ hôi để chiến trường bớt đổ máu”, chúng tôi vượt dãy Trường Sơn hùng vĩ, băng qua đất nước Triệu Voi anh hùng, đi qua những cánh rừng cao su bạt ngàn của xứ Chùa Tháp, để trở về miền Tây thân thương.

Miền quê sông nước đẹp đến nao lòng. Những người má hiền hậu, những cô du kích duyên dáng trong chiếc áo bà ba, khăn rằn quàng cổ… tất cả tạo nên một vẻ đẹp bình dị mà sâu sắc. Vậy mà, chiến tranh đã biến nơi đây thành vùng đất bị cày xới, tàn phá.

Hành trình vào chiến trường không hề dễ dàng. Chúng tôi vượt qua những “cánh đồng chó ngáp”, băng qua kênh Dương Văn Dương, Nguyễn Văn Tiếp, kênh Bùi, kênh Bình… đầy gian khổ. Nhưng khi xuống phía Nam quốc lộ 4 (nay là quốc lộ 1A), sự ác liệt còn tăng lên gấp bội. Hai bên là “vành đai trắng”, ngày đêm xe quân sự tuần tiễu dày đặc.

Thỉnh thoảng, từ các chốt quan sát, tôi bắt gặp hình ảnh những em học sinh trong bộ đồng phục đến trường. Những hình ảnh bình dị ấy khiến lòng tôi chùng xuống với những nỗi nhớ gia đình, nhớ thầy cô, bạn bè… và càng khao khát một ngày đất nước hòa bình.

Trong chuyến trở lại này, tôi được một người bạn cũ – cũng là cựu chiến binh – dẫn về lại vành đai Bình Đức, vùng đất anh hùng một thời.

Khi ấy quân Mỹ đặt chân đến căn cứ Đồng Tâm, chúng ra sức tuyên truyền, hù dọa nhân dân bằng những vũ khí hiện đại như máy bay B52, bom laser, bom từ trường… Chúng phát quà, phát gạo, sửa trường học để mua chuộc lòng dân.

Nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, bộ mặt thật của chúng lộ rõ: càn quét, đốt phá, cướp bóc, giết chóc và hãm hiếp. Chính những tội ác ấy đã thổi bùng lên ngọn lửa căm thù trong lòng nhân dân.

Phong trào “diệt Mỹ” từ đó bùng lên mạnh mẽ!

Có câu chuyện anh hùng nhỏ tuổi vẫn hoài nhớ: Ở Song Thuận, em Quang mới 15 tuổi đã mưu trí tiếp cận lính Mỹ, lấy được súng, rồi trực tiếp tham gia chiến đấu. Những người phụ nữ như bà Lê Thị Ngọ, bà Ngô Thị Bảy từ chỗ chỉ làm nhiệm vụ cảnh giới đã trực tiếp đặt mìn, gài lựu đạn, tiêu diệt địch.

Đặc biệt, thầy Võ Văn Tri – trụ trì chùa Thiên Đức – đã biến ngôi chùa thành nơi nuôi giấu cán bộ, đồng thời là trận địa chiến đấu. Ngôi chùa ấy được lính Mỹ gọi bằng cái tên đầy ám ảnh: “chùa AK”.

Phong trào thi đua giành danh hiệu “Dũng sĩ diệt Mỹ” lan rộng khắp nơi. Chỉ trong vài tháng, hàng chục, rồi hàng trăm cá nhân được tuyên dương. Trong đó có những tấm gương tiêu biểu như đồng chí Đực, bà Nguyễn Thị Ánh Thu, ông Bảy Tẩu, bà Nguyễn Thị Nương… – những con người bình dị nhưng lập nên chiến công phi thường.

Một trong những câu chuyện đặc biệt nhất ở vành đai Bình Đức là việc bắt sống lính Mỹ – điều không hề dễ dàng trong bối cảnh chiến tranh ác liệt.

Theo lời kể của Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Quang Công, lúc đó ông đang là Tiểu đoàn phó Tiểu đoàn 514, trực tiếp tham gia chiến đấu tại khu vực này. Ông cho biết:

“Diệt lính Mỹ thì không khó, nhưng bắt sống được chúng mới là điều đặc biệt. Việc này không chỉ có ý nghĩa quân sự mà còn mang giá trị chính trị – giúp tuyên truyền chính sách nhân đạo của ta, làm lung lay tinh thần binh lính Mỹ.”

Người thực hiện chiến công ấy là bà Nguyễn Thị Thuận (Tư Thuận) – khi đó mới 22 tuổi, giữ nhiều cương vị quan trọng tại địa phương.

Nhớ lại sự việc, bà kể:

“Hôm đó, một em học sinh đi bán Coca-Cola về báo có mấy lính Mỹ muốn tìm phụ nữ. Chúng tôi liền bàn kế hoạch phục kích. Tôi phải giả làm người đi chơi, về xin má tiền may bộ đồ bà ba mới để đóng vai.”

Theo kế hoạch, lực lượng ta bố trí sẵn trong một vuông vườn. Khi tên lính Mỹ được dẫn đến, bà Thuận ra đón, vừa đóng vai vừa tìm cách dụ hắn vào trận địa.

“Hồi đó tôi còn trẻ, nó cao to, cởi trần, lại có hành vi sàm sỡ… cũng ngại lắm. Nhưng vì nhiệm vụ, tôi phải cố chịu,” bà kể lại, giọng vẫn còn chút ngượng ngùng.

Khi tên lính bước sâu vào trong vườn, lực lượng ta lập tức xuất hiện. Trước những họng súng chĩa thẳng, hắn buộc phải đầu hàng.

Một chiến công tưởng chừng nhỏ bé, nhưng lại mang ý nghĩa lớn: không chỉ tiêu diệt địch mà còn góp phần làm lung lay ý chí chiến đấu của quân Mỹ.

Những câu chuyện ấy – từ người lính, người dân đến những người phụ nữ, em nhỏ – đã tạo nên một bức tranh sống động về vành đai Bình Đức năm xưa. Đó không chỉ là chiến trường, mà còn là nơi hội tụ của lòng dũng cảm, trí tuệ và tinh thần đoàn kết của cả một dân tộc.