Vị thế của Đồi Tỉn Keo trong lịch sử
Theo sử sách ghi lại, di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh ở, làm việc (1948 - 1954) tại đồi Tỉn Keo, xã Phú Đình có tầm quan trọng bậc nhất trong quần thể di tích ATK Trung ương tại huyện Định Hóa. Nơi ghi dấu sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Trung ương Đảng, Chính phủ, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, với những quyết sách, chủ trương, đường lối đúng đắn, tiêu biểu là quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ - trận quyết chiến chiến lược kết thúc chiến tranh, lập lại hòa bình ở Đông Dương.
Với việc lựa chọn đồi Tỉn Keo nằm dưới chân Đèo De, Núi Hồng, một nơi bản làng nghèo nàn thưa thớt giáp gianh 2 tỉnh Thái Nguyên và Tuyên Quang là một sự lựa chọn khoa học mà kẻ địch cũng không thể ngờ rằng "Chùa rách, bụt vàng" (như lời Đại tướng Võ Nguyên Giáp). Nơi đặt cơ quan đầu não của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nối với Tổng Bí thư Trường Chinh, văn phòng Trung ương Đảng và gần nơi làm việc của Phó Thủ tướng Phạm Văn Đồng, vừa bí mật lại bất ngờ và đảm bảo an toàn để chỉ đạo kháng chiến. Chứng tỏ sự nhận định của Bác: "Căn cứ địa vững chắc nhất là lòng dân". Bác cùng các đồng chí Trung ương được đồng bào các dân tộc "Bát cơm xẻ nửa, chăn sui đắp cùng" trở che, bảo vệ an toàn tuyệt đối, chứng tỏ tầm nhìn chiến lược của Người: "Cách mạng đã do Việt Bắc mà thành công thì kháng chiến sẽ do Việt Bắc mà thắng lợi"…
Đồi Tỉn Keo đáp ứng tiêu chí của Bác Hồ khi giao nhiệm vụ cho các đồng chí giúp việc tìm địa điểm đặt cơ quan: "Trên có núi, dưới có sông/ Có đất ta trồng, có bãi ta chơi/ Tiện đường sang Bộ Tổng/ Thuận lối tới Trung ương/ Nhà thoáng ráo, kín mái/ Gần dân không gần đường"
Với vị thế, vẻ đẹp sơn thuỷ hữu tình, Đồi Tỉn Keo cao cách mặt ruộng độ 40 - 50m rợp bóng cây vừa nhìn ra cánh đồng Tỉn Keo thông thoáng, bên trái có suối Khuôn Tát hiền hòa chảy qua, ngược lên 800m là di tích thắng cảnh Thác Khuôn Tát như 7 bậc thang nhà sàn nổi tiếng vùng Việt Bắc, lại kề lưng vào Đèo De, Núi Hồng hùng vĩ hòa quyện với những nhà sàn, đắm mình trong văn hóa dân tộc đậm đà bản sắc của đồng bào Tày, Nùng, Dao có giá trị dân tộc học, văn hóa phi vật thể và khai thác du lịch rất lớn.
