Vị tướng của nhân dân – Võ Nguyên Giáp
Võ Nguyên Giáp là một nhà lãnh đạo quân sự và chính trị gia người Việt Nam. Ông là Đại tướng đầu tiên, Tổng Tư lệnh tối cao của Quân đội Nhân dân Việt Nam, một trong những thành viên sáng lập nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, được Chính phủ Việt Nam đánh giá là "người học trò xuất sắc và gần gũi của Chủ tịch Hồ Chí Minh",[1][2] là chỉ huy trưởng của các chiến dịch trong Chiến tranh Đông Dương (1946–1954), Chiến tranh Việt Nam (1955–1975) và Chiến tranh biên giới Việt – Trung (1979)
Võ Nguyên Giáp (1911–2013) là Đại tướng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nhà quân sự kiệt xuất của Việt Nam và thế giới.
Xuất thân – học vấn
Sinh ngày 25/8/1911 tại làng An Xá, Lệ Thủy, Quảng Bình trong gia đình nhà nho yêu nước.
Cha và ông nội đều tham gia phong trào Cần Vương chống Pháp.
Học rất giỏi, từng đỗ cao ở Quốc học Huế.
Tốt nghiệp Cử nhân Luật tại Hà Nội.
Từng là giáo viên dạy Lịch sử tại Trường Thăng Long.
Con đường cách mạng
Tham gia phong trào yêu nước từ rất sớm, bị Pháp bắt giam.
Gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1940.
Trở thành học trò, cộng sự thân cận của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Sự nghiệp quân sự
22/12/1944: Thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân (tiền thân của QĐNDVN).
1948: Được phong Đại tướng khi mới 37 tuổi, dù chưa qua trường lớp quân sự chính quy.
Tổng tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ.
Chiến công tiêu biểu
Chỉ huy nhiều chiến dịch lớn:
Việt Bắc (1947)
Biên giới (1950)
Tây Bắc (1952)
Điện Biên Phủ (1954) – chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, đánh bại thực dân Pháp.
Được báo chí phương Tây gọi là “Napoléon đỏ”.
Là kiến trúc sư chính của đường mòn Hồ Chí Minh.
Tư tưởng quân sự
Chủ trương Chiến tranh nhân dân:
“Lấy yếu thắng mạnh, lấy tinh thần chế ngự vật chất.”
Đề cao vai trò của nhân dân trong chiến tranh.
Sau năm 1975
Giữ nhiều chức vụ quan trọng: Bộ trưởng Quốc phòng, Phó Thủ tướng.
Sau này phụ trách lĩnh vực khoa học – dân số – giáo dục.
Nghỉ hưu năm 1991 nhưng vẫn có nhiều đóng góp trí tuệ cho đất nước.
Qua đời
Mất ngày 4/10/2013 tại Hà Nội, hưởng thọ 103 tuổi.
Lễ tang tổ chức theo nghi thức Quốc tang.
An táng tại Vũng Chùa – Đảo Yến, Quảng Bình.
Tại Việt Nam
Đại tướng Võ Nguyên Giáp có hơn 50 năm hoạt động chính trị, trong đó 30 năm là Tổng tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam, giữ uy tín rất lớn trong Đảng và quân đội. Ông được các tướng lĩnh Việt Nam đánh giá là vị tướng đứng đầu về tài thao lược, là “tư lệnh của các tư lệnh”. Nhiều nhân chứng và học giả trong nước khẳng định ông luôn đặt mục tiêu chiến thắng gắn liền với việc giảm thiểu hy sinh cho bộ đội và nhân dân, tiêu biểu là quyết định thay đổi phương án tác chiến tại Điện Biên Phủ – được xem là quyết định khó khăn nhất đời ông.
Từ góc nhìn quốc tế
Từ một lực lượng ban đầu chỉ 34 người (1944), Võ Nguyên Giáp đã xây dựng Quân đội Nhân dân Việt Nam thành một quân đội hơn 1 triệu người (1975) và đánh bại hai cường quốc quân sự là Pháp và Mỹ. Ông được xem là kiến trúc sư của học thuyết “Chiến tranh nhân dân”, kết hợp du kích với chính quy, tận dụng địa hình và sự ủng hộ của nhân dân để khắc chế ưu thế vũ khí hiện đại của đối phương.
Nhiều học giả và tướng lĩnh phương Tây đánh giá ông là một trong những thiên tài quân sự lớn nhất thế kỷ XX, thậm chí của mọi thời đại. Dù từng bị chỉ trích là cứng rắn, các nhà sử học cho rằng chính sự khác biệt về mục tiêu, hoàn cảnh và bản chất chiến tranh cách mạng đã làm nên thắng lợi của ông.
Di sản
Võ Nguyên Giáp được xếp vào danh sách những danh tướng vĩ đại của thế giới, được ngưỡng mộ rộng rãi tại châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh. Tên ông được đặt cho nhiều đường phố, quảng trường, trường học, và ông để lại nhiều tác phẩm quân sự – hồi ký có giá trị lớn. Cuộc đời và sự nghiệp của ông được xem là biểu tượng của ý chí độc lập, chiến tranh nhân dân và trí tuệ Việt Nam.
