VỊ TƯỚNG CỦA Ý CHÍ VÀ LÒNG DÂN

Trong lịch sử dân tộc Việt Nam hiện đại, có những vị tướng được nhớ đến bởi những trận đánh lớn, nhưng cũng có những vị tướng để lại dấu ấn sâu đậm bởi tư duy, bản lĩnh và khả năng quy tụ sức mạnh của nhân dân. Đại tướng Nguyễn Chí Thanh là một con người như thế.

Ông sinh ngày 1 tháng 1 năm 1914 trong một gia đình nông dân tại làng Niêm Phò, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế. Sinh ra trên mảnh đất giàu truyền thống yêu nước, từ khi còn trẻ, Nguyễn Vịnh đã sớm thể hiện tinh thần đấu tranh chống áp bức và lòng yêu quê hương, đất nước.

Năm 1937, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Sau đó, ông được giao nhiều nhiệm vụ quan trọng và trở thành Bí thư Tỉnh ủy Thừa Thiên. Con đường hoạt động cách mạng của ông không hề bằng phẳng. Thực dân Pháp nhiều lần bắt giam ông tại các nhà lao Thừa Phủ, Lao Bảo và Nhà đày Buôn Ma Thuột.

Những năm tháng tù đày không khuất phục được ý chí của người chiến sĩ cách mạng.

Trái lại, càng trong gian khổ, ý chí của Nguyễn Chí Thanh càng được tôi luyện. Đầu năm 1942, ông vượt ngục Buôn Ma Thuột, trở về tiếp tục gây dựng phong trào cách mạng ở quê hương.

Tháng 8 năm 1945, tại Tân Trào, Nguyễn Vịnh có dịp gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tại đây, ông được Người đặt tên là Nguyễn Chí Thanh. Cái tên ấy sau này đã gắn với một trong những nhà lãnh đạo quân sự, chính trị tiêu biểu của cách mạng Việt Nam.

Sau Cách mạng Tháng Tám, Nguyễn Chí Thanh tiếp tục được giao nhiều trọng trách. Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, ông có vai trò quan trọng trong lãnh đạo phong trào ở Bình – Trị – Thiên và Liên khu 4. Ông đặc biệt chú trọng phát triển chiến tranh nhân dân, dựa vào sức dân để xây dựng lực lượng và đánh địch.

Bình – Trị – Thiên khi ấy là một chiến trường vô cùng gian khổ. Quân địch liên tục càn quét, phong tỏa và tìm cách tiêu diệt cơ sở cách mạng. Nhưng dưới sự lãnh đạo của các cấp ủy và lực lượng vũ trang, phong trào kháng chiến từng bước phát triển mạnh mẽ. Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đã góp phần quan trọng đưa vùng đất từng được gọi là “Bình – Trị – Thiên khói lửa” trở thành một chiến trường kiên cường, góp phần chia lửa với những chiến trường khác.

Năm 1950, ông được điều động vào quân đội và giữ chức Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam. Đây là một nhiệm vụ đặc biệt quan trọng trong việc xây dựng quân đội về chính trị, tư tưởng và tổ chức.

Đối với Nguyễn Chí Thanh, một đội quân mạnh không chỉ bởi vũ khí mà trước hết phải có bản lĩnh chính trị, có niềm tin và có mối quan hệ gắn bó với nhân dân.

Ông luôn chú trọng xây dựng phẩm chất của người quân nhân cách mạng, xây dựng tinh thần đoàn kết và ý chí chiến đấu. Chính vì vậy, ông trở thành một trong những người có đóng góp quan trọng vào quá trình xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh.

Nhưng có lẽ một trong những dấu ấn đặc biệt nhất trong cuộc đời Đại tướng Nguyễn Chí Thanh là những năm tháng ông trực tiếp hoạt động tại chiến trường miền Nam.

Năm 1964, trước yêu cầu mới của cuộc kháng chiến chống Mỹ, ông được giao vào miền Nam, giữ cương vị Bí thư Trung ương Cục miền Nam và Chính ủy các lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng miền Nam.

Đây là thời điểm cuộc chiến tranh bước vào giai đoạn vô cùng ác liệt. Quân Mỹ trực tiếp đưa lực lượng chiến đấu vào miền Nam. Trước tình hình ấy, Nguyễn Chí Thanh cùng các đồng chí trong Trung ương Cục và Bộ Chỉ huy Miền tập trung xây dựng lực lượng, phát triển chiến tranh nhân dân và tổ chức những trận đánh quy mô ngày càng lớn.

Ông có vai trò quan trọng trong chỉ đạo các chiến dịch như Bình Giã, Ba Gia, Đồng Xoài, góp phần đánh bại nhiều lực lượng chủ lực của đối phương và làm suy yếu chiến lược “Chiến tranh đặc biệt”.

Nguyễn Chí Thanh đặc biệt coi trọng việc bám sát thực tiễn chiến trường. Ông không chỉ ngồi trong phòng họp để nghiên cứu bản đồ mà luôn tìm cách nắm tình hình thực tế, gần gũi với cán bộ, chiến sĩ và nhân dân.

Chính từ thực tiễn ấy, ông có những nhận định táo bạo về cách đánh và sức mạnh của chiến tranh nhân dân.

Một trong những tư tưởng nổi bật gắn với ông là cách đánh gần, áp sát đối phương, phát huy sức mạnh của bộ đội và hạn chế ưu thế hỏa lực của quân Mỹ. Quan điểm thường được nhắc đến bằng hình ảnh “nắm thắt lưng địch mà đánh” đã thể hiện tư duy chiến thuật phù hợp với điều kiện chiến trường lúc bấy giờ.

Đó không chỉ là một cách đánh.

Đằng sau cách đánh ấy là tư duy lấy con người làm trung tâm, dựa vào lòng dũng cảm, khả năng chiến đấu và sự gắn bó giữa quân đội với nhân dân.

Nguyễn Chí Thanh còn được biết đến bởi phong cách gần gũi, giản dị. Ông luôn quan tâm đến đời sống của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân. Với ông, người chỉ huy muốn lãnh đạo được bộ đội thì phải hiểu bộ đội, muốn chiến thắng thì phải dựa vào nhân dân.

Có lẽ chính vì vậy mà ông được nhiều cán bộ, chiến sĩ kính trọng và yêu mến.

Năm 1967, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ vẫn đang diễn ra quyết liệt, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh trở về Hà Nội.

Nhưng ông đã không thể tiếp tục hành trình của mình.

Ngày 6 tháng 7 năm 1967, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh qua đời sau một cơn đau tim đột ngột, khi mới 53 tuổi.

Sự ra đi của ông là một mất mát lớn đối với Đảng, quân đội và nhân dân Việt Nam.

Một vị tướng đang ở giữa những năm tháng đầy thử thách của cuộc chiến đã ra đi khi đất nước vẫn còn chia cắt, khi miền Nam vẫn chìm trong bom đạn và ngày thống nhất vẫn còn ở phía trước.

Nhưng những điều ông để lại thì không mất đi.

Đó là tư duy chiến tranh nhân dân.

Đó là tinh thần dám nghĩ, dám làm và luôn bám sát thực tiễn.

Đó là hình ảnh một người cán bộ, một vị tướng gần gũi với chiến sĩ và nhân dân.

Và trên hết, đó là lòng trung thành với Tổ quốc, với nhân dân và lý tưởng mà ông đã lựa chọn từ tuổi trẻ.

Ngày hôm nay, khi đất nước đã hòa bình, chúng ta nhìn lại cuộc đời Đại tướng Nguyễn Chí Thanh để hiểu thêm về một thế hệ đã sống trong những năm tháng gian khổ nhất nhưng cũng hào hùng nhất của dân tộc.

Ông không sống đến ngày đất nước thống nhất.

Ông không được nhìn thấy những thành quả mà thế hệ sau xây dựng trên một đất nước hòa bình.

Nhưng những đóng góp của ông đã hòa vào lịch sử của dân tộc.