Vị tướng từ lòng dân – Anh hùng Tô Quyền

Bài 3: Vị tướng từ lòng dân – Anh hùng Tô Quyền

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Tô Quyền – người con của quê hương Hưng Yên – đã gắn bó máu thịt với mảnh đất Tây Ninh suốt những năm kháng chiến chống Mỹ. Ông là một trong những chỉ huy xuất sắc của lực lượng vũ trang miền Đông Nam Bộ, được đồng đội và nhân dân quý mến gọi là “vị tướng từ lòng dân”.

Tô Quyền sinh năm 1926 tại xã Liên Nghĩa, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên. Ngay từ năm 1945, ông đã tham gia cướp chính quyền ở quê nhà, rồi gia nhập Vệ quốc đoàn. Sau Hiệp định Genève (1954), ông tập kết ra Bắc, được đào tạo tại Trường Sĩ quan Lục quân. Năm 1964, ông tình nguyện trở vào Nam chiến đấu, được phân công làm Chính ủy Trung đoàn 174, một trong những trung đoàn chủ lực của Quân khu 7, hoạt động chủ yếu ở chiến trường Tây Ninh – Bình Dương – Bình Long.

Dưới sự chỉ huy của ông, Trung đoàn 174 đã lập nên nhiều chiến công vang dội. Đặc biệt, trong trận đánh vào căn cứ Bàu Năng (Tây Ninh) năm 1967, ông đã trực tiếp xuống các đại đội, nắm tay từng chiến sĩ động viên, cùng họ vượt qua mưa bom bão đạn. Trận đánh diễn ra ác liệt suốt 3 ngày đêm. Có lúc tưởng chừng phải rút lui, nhưng ông kiên quyết bám trụ, tổ chức lại lực lượng, đánh chiếm hệ thống phòng thủ kiên cố của địch. Kết quả, ta tiêu diệt gần 200 tên, thu nhiều vũ khí. Trận thắng Bàu Năng được coi là một trong những trận đánh điển hình của bộ đội chủ lực miền Nam, được Bộ Tư lệnh Quân khu 7 biểu dương.

Năm 1970, trong chiến dịch Đường 7 – Tây Ninh, ông bị thương nặng ở vai và chân, máu chảy nhiều, đồng đội muốn đưa ông ra tuyến sau. Nhưng ông nhất quyết không rời trận địa: “Chưa đánh xong trận này, tôi không đi.” Ông được sơ cứu tại chỗ, rồi tiếp tục chỉ huy. Sau khi bình phục, ông lại cầm quân, tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh, góp phần giải phóng hoàn toàn miền Nam.

Với những công lao to lớn, Tô Quyền được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, và được thăng quân hàm Đại tá. Sau ngày thống nhất, ông giữ chức Phó Tư lệnh Quân khu 7 rồi nghỉ hưu. Dù đã ở cương vị cao, ông vẫn sống rất giản dị, thường xuyên về thăm lại chiến trường xưa ở Tây Ninh, gặp gỡ những người nông dân đã từng nuôi giấu bộ đội. Ông bảo: “Chúng tôi đánh thắng là nhờ dân. Có dân ủng hộ, mới có bộ đội.”

Ông mất năm 1999, hưởng thọ 73 tuổi. Đám tang ông có hàng ngàn người đến viếng, trong đó có rất nhiều đồng bào Tây Ninh từ xa tìm về. Hình ảnh vị tướng Tô Quyền – người chiến sĩ cộng sản kiên trung, người chỉ huy gần gũi với dân – mãi khắc sâu trong lòng nhân dân Nam Bộ.