VỊ XUYÊN - LÒ VÔI THẾ KỶ VÀ KÝ ỨC CỦA NHỮNG NGƯỜI LÍNH THÔNG TIN
Trường Đại học Hải Dương
Hàng năm, cứ đến ngày "giỗ trận" 12/7, ký ức về mặt trận Vị Xuyên (Hà Giang) - chảo lửa khốc liệt nhất của cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc - lại dội về trong tâm trí những người lính năm xưa. Đối với ông Mai Văn Tuấn và ông Đỗ Gia Thắng, cựu lính thông tin Sư đoàn 313, những ngày tháng bắt đầu từ tháng 9/1982 mãi là những ám ảnh không thể nào quên.
1. Hiểm Nguy Lặng Thầm Của Bộ Đàm
Nhiều người lầm tưởng lính thông tin là nhàn hạ, nhưng thực tế, họ là mục tiêu bị săn lùng gắt gao nhất. Đặc thù của lính thông tin là phải mang máy thu phát vô tuyến.
- Mỗi lần phát tín hiệu, đối phương có thể dò ra tọa độ khu vực và lập tức dội pháo hủy diệt.
- Mỗi ngày, lính thông tin phải giữ đúng 3 phiên liên lạc tuyệt đối không được bỏ dở.
Thiếu tướng Hoàng Đan từng thả một nắm thóc qua lỗ cành cây để ví von về xác suất đạn pháo bắn theo tọa độ, động viên anh em lính thông tin giữ vững tinh thần: "Các đồng chí cứ đi đi, không có gì phải sợ cả. Còn cái số nó đến thì hy sinh là cho Tổ quốc".
2. Sự Hủy Diệt Mang Tên "Lò Vôi Thế Kỷ"
Mức độ oanh kích tại Vị Xuyên khủng khiếp đến mức đá núi cũng bị nung chảy. Tại điểm cao 685, sau những trận pháo kích dồn dập của cả hai bên, đá vôi bị nghiền nát, nung thành lớp bột trắng xóa ngập đến tận đầu gối. Để sống sót và tránh bị phát hiện, có những chiến sĩ như ông Nguyên Khai Nhân phải nín thở hóp bụng nằm đè lên những quả mìn hở trên mặt đất.
Trận đánh ngày 30/6/1984 là một hồi ức đẫm máu khi pháo địch trút như mưa suốt hơn 1 tiếng đồng hồ từ Cốc Nghè xuống khu vực làng Pinh, gây thương vong lớn cho quân ta khi không kịp tìm chỗ ẩn nấp. Có những thời điểm chỉ trong 3 ngày, phía Trung Quốc nã hơn 100.000 quả đạn pháo vào Vị Xuyên.
3. Kỹ Năng Sinh Tồn Bằng Đôi Tai
Nghe tiếng rít của đạn pháo để đoán cự ly đã trở thành bản năng sinh tồn:
- Tiếng nổ "đề pa": Đạn vừa rời nòng, còn ở xa.
- Tiếng rít xé gió qua đầu: Đạn đang lao tới rất gần, chỉ có vài giây để ẩn nấp.
Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy từng đúc kết Vị Xuyên có "3 cái nhất": Mặt trận nhỏ nhất, tập trung nhiều sư đoàn nhất (9 sư đoàn) và hy sinh nhiều nhất.
Những người lính Sư đoàn 356 lên thay Sư đoàn 313 đã phải hứng chịu tổn thất nặng nề vì chưa thông thạo địa hình. Đến giữa năm 1985, khi những người lính như ông Thắng, ông Tuấn rút về, tiếng pháo ở Vị Xuyên vẫn chưa hề dứt.


