Vĩnh Ô là địa đầu giới tuyến

Trong chiến tranh chống Mỹ, Vĩnh Ô là xã địa đầu giới tuyến, vì vậy nơi đây xưa kia bom đạn dội xuống cũng ác liệt lắm. Trong chiến tranh, người Vân Kiều đã nghe theo tiếng kêu gọi của Đảng và Bác Hồ: Dù bom đạn ác liệt, gian khổ đến mấy đi nữa, vẫn bám đất, bám bản mà chiến đấu, quyết không chịu dời đi nơi khác...

Chính nơi đây, người dân đã ngụy trang, che dấu nhiều đoàn quân, những chiếc tải, xe tăng T54...qua con mắt do thám bằng các phương tiện hiện đại của Mỹ. Để rồi đêm đêm, người dân giới tuyến lại vùng dậy, băng rừng, vượt khe, suối vào tiếp viện cho chiến trường miền Nam. Cũng chính vì đã trải qua thời kỳ chiến tranh khốc liệt, nên số gia đình chính sách ở nơi này có số lượng khá lớn.

Theo anh Hồ Sáu, Hồ Trường, tôi ghé thăm nhà của cụ Hồ Lả tại bản Một. Cụ Lả là du kích xã, tham gia bắn rơi trực thăng Mỹ hồi 1968 - 1969 ác liệt. Mấy chục năm sau, cũng như mảnh đất kiên trung này, trên người cụ vẫn còn những mảnh bom bi của thời chống Mỹ. Có viên nằm sâu trong xương sọ, mỗi khi trái gió trở trời, nó lại trồi lên nhức nhói.

“Sáng hôm đó, có ba chiếc may bay cứ liệng qua, liệng lại quanh quả núi bên kia sông Bến Hải. Tui ngứa mắt quá, bảo hai chiến sĩ trong khẩu đội 12 ly 7. “Bắn chết cha hắn đi cho tau!” cụ Hồ Lả kể lại.

Thế là cả ba nạp đạn, bắn mạnh vào chiếc trực thăng đi đầu. Ai ngờ chiếc đi sau trườn tới, lãnh nguyên cả băng đạn. Mất thăng bằng, ngúc ngắc mấy cái, xoay vòng, rồi rớt xuống bất động trên đồi. Một lúc sau, cả bầy trực thăng và phản lực lao tới, chúng ném bom tứ tung, rồi một chiếc hạ xuống cứu thằng phi công bị thương đi. Bên này sông, Hồ Lả cùng đồng đội đặt ống nhòm nhìn sang, thấy thằng phi công còn ngọ nguậy, quấn băng trắng cả một cái đùi.

Suốt ngày và đêm hôm đó, bọn máy bay oanh kích Mỹ lồng lộn, gầm gào trên bầu trời Vĩnh Ô ném bom, bắn rock két vào bất cứ chỗ nào chúng nghi là có du kích ẩn nấp để trả thù. Người dân phải vào rừng, lẫn sâu trong hang đá. Nhưng tiếng bom gầm đạn réo vẫn chát chúa bên tai...

Hy vọng lắm, với nghị lực và bản lĩnh của những con người đã không sợ đạn bom, một lòng trung kiên với cách mạng, họ sẽ mạnh mẽ tiếp tục vươn lên trong cuộc chiến đấu mới chống giặc nghèo nàn, lạc hậu