VÕ BẨM - CUỘC GẶP BÍ MẬT VỚI TRUNG TƯỚNG NGUYỄN VĂN VỊNH

“Đừng quên, sau lưng các anh là cả hậu phương miền Bắc”

Đầu tháng 5 năm 1959.

Đất nước đang ở vào một thời điểm đặc biệt. Miền Bắc bước vào thời kỳ xây dựng và củng cố hậu phương, trong khi ở miền Nam, cuộc đấu tranh cách mạng ngày càng quyết liệt. Yêu cầu chi viện sức người, sức của cho chiến trường miền Nam trở thành một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược.

Trong những ngày ấy, một cuộc gặp được tổ chức hết sức kín đáo tại Hà Nội.

Người được triệu tập đến là Võ Bẩm, một cán bộ quân đội từng hoạt động ở chiến trường miền Nam. Người trực tiếp giao nhiệm vụ cho ông là Trung tướng Nguyễn Văn Vịnh, khi đó là Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Chủ nhiệm Ủy ban Thống nhất Trung ương.

Theo hồi ức của Thiếu tướng Võ Bẩm, ngày 5/5/1959, ông đến gặp Trung tướng Nguyễn Văn Vịnh. Tại đây, ông Vịnh truyền đạt chỉ thị của Bộ Chính trị về việc mở một con đường đặc biệt trên dãy Trường Sơn và tổ chức lực lượng vận chuyển vật chất, vũ khí, đưa người vào chi viện cho miền Nam.

Nhiệm vụ ấy vừa lớn lao vừa tuyệt đối bí mật.

Con đường chưa có.

Lực lượng chưa được tổ chức đầy đủ.

Phương tiện thiếu thốn.

Địa hình phía trước là núi rừng hiểm trở, còn tình hình chiến trường miền Nam đòi hỏi sự chi viện ngày càng cấp thiết.

Võ Bẩm suy nghĩ rất nhiều về cách tổ chức lực lượng. Ông đề xuất lựa chọn những cán bộ, chiến sĩ từng hoạt động ở miền Nam hoặc là đồng bào, cán bộ miền Nam tập kết ra Bắc để bảo đảm bí mật và thuận lợi khi trở lại chiến trường.

Trung tướng Nguyễn Văn Vịnh lắng nghe.

Rồi ông nói một câu ngắn gọn nhưng sau này trở thành một lời nhắc nhở có sức lay động đặc biệt:

“Giao cho anh một mình một ngựa, làm sao cho nên sự nghiệp thì làm. Nhưng cũng đừng quên, sau các anh là cả hậu phương miền Bắc.”

Đó không chỉ là lời động viên.

Đằng sau câu nói ấy là cả một tầm nhìn chiến lược.

Người trực tiếp mở đường phải biết rằng mình không đơn độc. Sau những bước chân âm thầm giữa núi rừng Trường Sơn là hàng triệu người dân miền Bắc đang ngày đêm sản xuất, vận chuyển, đóng góp sức người, sức của cho tiền tuyến.

Một tuyến đường bí mật không thể tồn tại chỉ bằng ý chí của những người mở đường. Nó cần cả một hậu phương rộng lớn phía sau.

Và chính vì vậy, nhiệm vụ được giao cho Võ Bẩm không đơn thuần là “mở một con đường”. Đó là đặt những viên gạch đầu tiên cho một tuyến chi viện chiến lược nối liền hậu phương miền Bắc với chiến trường miền Nam.

Chỉ hai tuần sau cuộc gặp, ngày 19/5/1959, nhiệm vụ chính thức được phổ biến. Đoàn công tác quân sự đặc biệt sau này trở thành Đoàn 559, lực lượng gắn liền với quá trình xây dựng và phát triển tuyến vận tải chiến lược Trường Sơn – đường Hồ Chí Minh.

Nhìn lại lịch sử, người ta càng thấm thía ý nghĩa của câu nói năm nào.

“Sau các anh là cả hậu phương miền Bắc.”

Đó là hậu phương của những người mẹ tiễn con ra trận.

Là những người cha ở lại quê nhà.

Là những thanh niên xung phong, dân công, cán bộ, chiến sĩ âm thầm làm nhiệm vụ.

Là những người nông dân trên đồng ruộng, những công nhân trong nhà máy, những đoàn xe nối nhau vận chuyển hàng hóa.

Và trên hết, đó là sức mạnh của cả một miền Bắc hướng về miền Nam, cùng chung một khát vọng thống nhất đất nước.

Trung tướng Nguyễn Văn Vịnh là một trong những vị tướng được phong quân hàm Trung tướng năm 1959. Trong kháng chiến chống Mỹ, ông giữ nhiều trọng trách quan trọng, trong đó có Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó Tổng Tham mưu trưởng và Chủ nhiệm Ủy ban Thống nhất Trung ương. Ông cũng được nhắc đến như một trong những người có vai trò quan trọng trong việc hoạch định và chỉ đạo xây dựng các tuyến chi viện chiến lược cho chiến trường miền Nam.

Cuộc gặp ngày 5/5/1959 vì thế không chỉ là một cuộc giao nhiệm vụ.

Đó là cuộc gặp giữa một người giao sứ mệnh và một người nhận sứ mệnh.

Một câu nói ngắn ngủi đã khắc họa cả một tư tưởng lớn:

Người đi chiến đấu phải luôn nhớ đến những người đang ở phía sau.

Bởi phía sau mỗi bước chân nơi chiến trường là quê hương.

Phía sau mỗi người lính là gia đình.

Và phía sau những người mở đường Trường Sơn năm ấy là cả hậu phương miền Bắc.

Để rồi từ một cuộc gặp bí mật, một con đường bí mật đã dần hình thành giữa đại ngàn Trường Sơn – con đường trở thành một trong những biểu tượng lớn của ý chí thống nhất non sông trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.