Võ Liêm Sơn: Nhà nho yêu nước, dùng ngòi bút và đời mình phụng sự đất nước
Võ Liêm Sơn là quan triều Nguyễn, nhà giáo, nhà văn và nhà cách mạng, từ bỏ danh vị để theo đuổi lý tưởng yêu nước. Ông góp phần vào công tác kháng chiến và được Chủ tịch Hồ Chí Minh quý trọng.
Võ Liêm Sơn sinh năm 1888 tại làng Ngoại Thiên Lộc, huyện Thiên Lộc, tỉnh Hà Tĩnh, trong một gia đình nho học có truyền thống yêu nước. Thân phụ ông từng tham gia phong trào Cần Vương chống Pháp, điều này đã hun đúc trong ông tinh thần đối với vận mệnh dân tộc từ thuở thiếu thời.
Sau khi học chữ Hán rồi học chữ Pháp, ông đỗ bằng Thành Chung và Cử nhân Hán học, rồi lần lượt giữ các chức vụ trong ngành giáo dục và hành chính của triều Nguyễn. Chỉ sau một thời gian ngắn làm Tri huyện Duy Xuyên, ông bị bãi chức vì không chịu khuất phục trước viên quan chức người Pháp, cho thấy phẩm cách không chịu cúi đầu trước sự áp đặt của thực dân.
Từ năm 1926, ông gia nhập Tân Việt Cách mệnh Đảng, và ngôi nhà của ông trở thành nơi các đảng viên đi lại, hội họp. Cuối năm 1925, khi chí sĩ Phan Bội Châu bị giam lỏng ở Huế, ông đã cùng đồng bào quyên góp mua đất, dựng nhà cho cụ Phan, thể hiện tấm lòng kính trọng đối với các bậc tiền bối cách mạng.
Những năm 1930 đến 1934, ông nhiều lần bị bắt giam, nhưng vẫn kiên định với lập trường của mình. Sau khi ra tù, ông sống ẩn dật và chuyên tâm sáng tác văn học; dù nhiều lần bị mua chuộc để ra làm quan, ông vẫn từ chối. Các tác phẩm như Hài văn, Cô lâu mộng và tập thơ Ngắm non Hồng là những tiếng nói phê phán chế độ thực dân bằng trí tuệ và nụ cười sâu sắc.
Sau Cách mạng tháng Tám, ông trở về quê nhà tham gia công tác kháng chiến tại Hà Tĩnh, đảm nhiệm nhiều trọng trách trong Mặt trận Liên việt và Ủy ban kháng chiến hành chính. Năm 1948, ông được tiếp kiến Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Việt Bắc và nhận được bài thơ tặng từ Người, đó là niềm vinh dự lớn lao đối với một nhà nho cách mạng.
Võ Liêm Sơn qua đời ngày 22 tháng 12 năm 1949, thọ 61 tuổi. Cuộc đời ông là tấm gương về bản lĩnh, lòng yêu nước và sự dấn thân vì dân vì nước, dám từ bỏ chức vị và lợi quyền để theo đuổi lý tưởng. Đối với thế hệ đoàn viên, thanh niên hôm nay, đó là bài học về sự trung thực, tinh thần trách nhiệm và lòng nhân ái trong mỗi việc làm.
Nguồn tham khảo: Wikipedia tiếng Việt – "Võ Liêm Sơn" (https://vi.wikipedia.org/wiki/V%C3%B5_Li%C3%AAm_S%C6%A1n), nội dung được biên soạn lại theo giấy phép CC BY-SA 4.0.



