Võ Nguyên Giáp

Đầu năm 1954, tập đoàn căn cứ điểm Điện Biên Phủ do thực dân Pháp xây dựng được ví như một "pháo đài bất khả xâm phạm" nhằm bẫy và tiêu diệt chủ lực của ta. Ban đầu, Bộ chỉ huy chiến dịch đã thống nhất phương án tác chiến là "Đánh nhanh, giải quyết nhanh", dự kiến nổ súng vào ngày 20/1/1954 để dứt điểm trong 3 ngày 2 đêm.

Tuy nhiên, khi trực tiếp khảo sát tình hình thực địa, Đại tướng Võ Nguyên Giáp nhận thấy quân Pháp đã tăng cường lực lượng, củng cố hầm hào kiên cố và trang bị thêm hỏa lực mạnh. Trong khi đó, bộ đội ta chưa có kinh nghiệm công kiên một tập đoàn căn cứ điểm lớn, pháo binh lại chưa thể kéo vào các vị trí tối ưu.

Đêm ngày 25, rạng sáng 26 tháng 1 năm 1954, Đại tướng trải qua một đêm trăn trở vò võ. Ông thấu hiểu rằng nếu đánh theo phương án cũ, nguy cơ tổn thất xương máu của bộ đội là cực kỳ lớn mà khả năng chiến thắng không chắc chắn. Sáng ngày 26/1, Đại tướng đã đưa ra quyết định khó khăn nhất trong cuộc đời cầm quân của mình: Hoãn lệnh nổ súng, ra lệnh cho toàn tuyến kéo pháo ra và chuyển sang phương án "Đánh chắc, tiến chắc".

Quyết định này đòi hỏi sự dũng cảm và quyết đoán phi thường của vị Tổng tư lệnh. Thực hiện phương án mới, quân ta đã vây hãm, đào hàng trăm kilômét giao thông hào siết chặt vòng vây, tiêu diệt từng cứ điểm một. Sau 56 ngày đêm "khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm chấm", ngày 7/5/1954, lá cờ quyết chiến quyết thắng đã tung bay trên mái hầm De Castries, làm nên chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".