VÕ NGUYÊN GIÁP – NHỮNG MỆNH LỆNH XOAY CHUYỂN CỤC DIỆN - TẬP CUỐI: “THẦN TỐC, THẦN TỐC HƠN NỮA…”

1. NHỮNG NGÀY THÁNG 4

Miền Trung.

Những đoàn quân đang hành quân.

Xe tăng.

Pháo binh.

Bộ binh.

Xe vận tải.

Tất cả nối nhau trên những con đường dài.

Không khí khác hẳn những năm trước.

Không còn là những trận đánh giằng co kéo dài.

Mọi thứ đang diễn ra...

rất nhanh.

Trung tướng Phạm Hồng Cư đi theo chiến trường.

Ông từng trải qua nhiều năm chiến tranh.

Từng làm công tác chính trị.

Từng đi qua những chiến trường khốc liệt.

Nhưng lần này...

ông cảm nhận được một điều đặc biệt.

Cục diện đang thay đổi từng ngày.

2. HUẾ

Ngày 26 tháng 3 năm 1975.

Phạm Hồng Cư đang trên đường vào mặt trận.

Nhưng đường quá đông.

Xe chở bộ đội.

Xe pháo binh.

Xe vận tải.

Xe hậu cần.

Tất cả cùng hướng về phía trước.

Xe của ông không thể vượt lên.

Ông xuống xe.

Rồi đi bộ.

Cuối cùng...

khi đến nơi...

ông nhận được tin:

HUẾ ĐÃ ĐƯỢC GIẢI PHÓNG.

Ông lại tiếp tục đi.

Nhưng khi đến Đà Nẵng...

một tin khác lại đến:

ĐÀ NẴNG CŨNG ĐÃ ĐƯỢC GIẢI PHÓNG.

Phạm Hồng Cư đứng giữa dòng người.

Ông hiểu:

không thể đi theo tốc độ của những kế hoạch cũ nữa.

Chiến trường đang chạy nhanh hơn.

3. MỘT QUYẾT ĐỊNH MỚI

Ngày 1 tháng 4.

Phạm Hồng Cư nhận nhiệm vụ theo dõi cánh quân Duyên Hải.

Cánh quân này do Trung tướng Lê Trọng Tấn làm Tư lệnh, Trung tướng Lê Quang Hòa làm Bí thư Ban Cán sự Đảng lâm thời.

Đây là một cánh quân được tổ chức trong hoàn cảnh đặc biệt.

Các đơn vị đang tiến về phía Nam.

Không ai muốn chậm.

Không ai muốn bỏ lỡ thời cơ.

Những con đường Trường Sơn...

một lần nữa trở thành mạch máu.

Nhưng lần này...

mục tiêu ở rất xa phía trước.

SÀI GÒN.

4. NGÀY 7 THÁNG 4

Một buổi sáng.

Phạm Hồng Cư nhận được điện.

Ông mở ra.

Đọc.

Rồi đọc lại.

Tên người gửi:

ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP.

Bức điện viết:

“Thần tốc, thần tốc hơn nữa; táo bạo, táo bạo hơn nữa. Tranh thủ từng giờ từng phút, xốc tới mặt trận, giải phóng miền Nam. Quyết chiến và toàn thắng!”

Căn phòng im lặng.

Phạm Hồng Cư nhìn tờ điện.

Ông hiểu ngay:

Đây không chỉ là một mệnh lệnh bình thường.

Đây là:

một lời thúc giục.

Một lời kêu gọi.

Một tiếng trống thúc quân.

5. “PHẢI ĐỌC CHO BỘ ĐỘI”

Ông báo cáo với Bộ chỉ huy cánh quân.

Bức điện được truyền xuống.

Phạm Hồng Cư được giao nhiệm vụ cùng cán bộ chính trị đến các đơn vị trực tiếp truyền đạt.

Không phải chỉ gửi bằng giấy.

Phải để:

người lính nghe thấy.

6. CHIẾC LOA GIỮA ĐOÀN QUÂN

Một đoàn quân đang dừng lại.

Xe tăng.

Pháo.

Bộ binh.

Tiếng động cơ.

Tiếng người.

Phạm Hồng Cư cầm chiếc loa tay.

Ông bắt đầu đọc.

“Thần tốc…”

Những người lính quay lại.

“Thần tốc hơn nữa…”

Không khí thay đổi.

“Táo bạo…”

Mọi người im lặng nghe.

“Táo bạo hơn nữa…”

Ông đọc tiếp:

“Tranh thủ từng giờ, từng phút, xốc tới mặt trận…”

Những khuôn mặt trẻ nhìn về phía trước.

Và rồi:

“GIẢI PHÓNG MIỀN NAM!”

Một khoảng lặng.

Rồi tiếng hô bật lên.

“QUYẾT CHIẾN!”

Một tiếng khác:

“TOÀN THẮNG!”

Cả đoàn quân vang lên.

“THẦN TỐC!”

“THẦN TỐC!”

“QUYẾT CHIẾN!”

“TOÀN THẮNG!”

Phạm Hồng Cư sau này kể rằng ông đã tham gia nhiều cuộc chiến đấu và hoạt động cổ động chiến trường, nhưng chưa từng thấy khí thế mạnh mẽ, sục sôi như lúc đó. Ông gọi bức điện ấy không chỉ là một lệnh quân sự mà như một “lời hịch”.

7. ĐOÀN QUÂN LẠI LÊN ĐƯỜNG

Chiếc loa được đặt xuống.

Động cơ bắt đầu nổ.

Xe tăng chuyển bánh.

Pháo binh tiến lên.

Bộ binh hành quân.

Không còn ai đứng yên.

Một người lính hỏi đồng đội:

“Cậu nghe chưa?”

“Nghe rồi.”

“Thế đi thôi.”

Chiếc xe chạy về phía Nam.

8. “XỐC TỚI MẶT TRẬN”

Có những mệnh lệnh...

được truyền bằng văn bản.

Nhưng cũng có những mệnh lệnh...

được truyền bằng ánh mắt.

Người lính nghe một câu:

“Thần tốc.”

Rồi tự mình hiểu:

phải đi nhanh hơn.

Xe chạy nhanh hơn.

Đoàn quân hành quân lâu hơn.

Hậu cần phải vận chuyển nhanh hơn.

Thông tin phải truyền nhanh hơn.

Tất cả các mắt xích...

đều phải tăng tốc.

Đó mới là ý nghĩa thực sự của:

“THẦN TỐC.”

9. CÁNH QUÂN DUYÊN HẢI

Cánh quân Duyên Hải tiếp tục tiến.

Các đơn vị chiến đấu liên tục.

Ngày.

Đêm.

Mục tiêu lần lượt thay đổi.

Phan Rang.

Phan Thiết.

Rồi hướng về phía Nam.

Phạm Hồng Cư đi cùng đoàn quân.

Ông chứng kiến một cuộc hành quân chưa từng có.

Có lúc...

xe chạy suốt đêm.

Có lúc...

đường bị tắc.

Có lúc...

đơn vị phải vừa hành quân vừa chiến đấu.

Nhưng tất cả đều hiểu:

KHÔNG ĐƯỢC CHẬM.

10. PHAN RANG

Ngày 16 tháng 4.

Các lực lượng tiến vào khu vực Phan Rang.

Mũi thọc sâu tiến nhanh.

Phạm Hồng Cư cùng phái viên Bộ Tổng tham mưu Đào Huy Vũ đi theo đội hình.

Xe đi trước.

Phía sau...

xe tăng.

Mục tiêu:

sân bay Thành Sơn.

Đột nhiên...

phía trước xuất hiện lực lượng đối phương.

Tiếng súng.

Nhưng chỉ ít phút sau...

đội hình xe tăng vọt lên.

Sân bay bị đánh chiếm.

Một số sĩ quan cao cấp của đối phương bị bắt.

Phạm Hồng Cư lập tức báo cáo về Bộ chỉ huy.

Đoàn quân lại tiếp tục.

Không dừng lâu.

11. CÒN SÀI GÒN

Sau Phan Rang...

bản đồ lại mở ra.

Phan Thiết.

Đồng Nai.

Xuân Lộc.

Sài Gòn.

Mũi tên ngày càng ngắn.

Một người lính hỏi:

“Còn bao xa?”

Người chỉ huy nhìn bản đồ.

“Gần rồi.”

12. MỘT CÂU NÓI ĐƯỢC NHẮC LẠI

“Thần tốc.”

Nó không còn nằm trên tờ điện.

Nó đã trở thành nhịp hành quân.

“Táo bạo.”

Nó trở thành cách hành động.

“Tranh thủ từng giờ, từng phút.”

Nó trở thành yêu cầu của cả chiến dịch.

Và:

“QUYẾT CHIẾN VÀ TOÀN THẮNG.”

Trở thành mục tiêu cuối cùng.

13. 26 THÁNG 4

Chiến dịch Hồ Chí Minh bắt đầu.

Năm cánh quân tiến vào Sài Gòn từ nhiều hướng.

Các tuyến phòng thủ cuối cùng bị đánh phá.

Pháo binh.

Xe tăng.

Bộ binh.

Tất cả tiến về trung tâm.

Không còn là một cuộc hành quân bình thường.

Đó là:

CUỘC HÀNH QUÂN CUỐI CÙNG CỦA CHIẾN TRANH.

14. 29 THÁNG 4

Đêm.

Những đoàn xe vẫn chạy.

Người lính ngồi trên xe.

Một người lấy thuốc lá.

Người khác nhìn ra ngoài.

Không ai nói nhiều.

Có lẽ tất cả đều hiểu:

ngày mai có thể là ngày cuối cùng.

15. 30 THÁNG 4

Buổi sáng.

Các mũi quân tiến vào Sài Gòn.

Những chiếc xe tăng tiến trên đường phố.

Bộ binh theo sau.

Mục tiêu:

DINH ĐỘC LẬP.

Một chiếc xe tăng tiến lên.

Cánh cổng bị phá.

Chiếc xe tiến vào.

11 giờ 30 phút.

Lá cờ chiến thắng tung bay.

Chiến tranh kết thúc.

16. Ở MỘT NƠI KHÁC...

Phạm Hồng Cư nghe tin.

Ông đứng lặng.

Không hô.

Không reo.

Chỉ nhìn về phía Nam.

Trong đầu ông...

có lẽ lại vang lên tiếng của chính mình ngày 7 tháng 4:

“THẦN TỐC…”

Và tiếng của hàng nghìn người lính:

“QUYẾT CHIẾN!”

“TOÀN THẮNG!”

17. MỘT HÀNH TRÌNH KẾT THÚC

Từ Điện Biên Phủ...

đến Trường Sơn.

Từ Trường Sơn...

đến Hà Nội.

Từ Hà Nội...

đến Huế.

Đà Nẵng.

Phan Rang.

Sài Gòn.

Một hành trình dài.

Một thế hệ đi qua chiến tranh.

Một thế hệ khác sinh ra trong hòa bình.

18. NHƯNG BỨC ĐIỆN VẪN CÒN ĐÓ

Nhiều năm sau...

người ta vẫn nhắc đến câu:

“THẦN TỐC, THẦN TỐC HƠN NỮA…”

Nhưng nếu chỉ đọc câu ấy...

ta sẽ không hiểu hết ý nghĩa của nó.

Bởi phía sau câu nói ấy...

là cả một hệ thống.

Có người chỉ huy.

Có người truyền lệnh.

Có người đọc lệnh.

Có người nghe lệnh.

Và cuối cùng...

có hàng vạn người biến mệnh lệnh thành hành động.

Trung tướng Phạm Hồng Cư...

là một trong những người đã trực tiếp đưa “lời hịch” ấy đến với bộ đội trên chiến trường.

19. CÂU CHUYỆN VỀ MỘT CHIẾC LOA

Nếu phải chọn một hình ảnh để kết thúc seri...

có lẽ không phải là một khẩu pháo.

Không phải xe tăng.

Không phải bản đồ.

Mà là:

CHIẾC LOA CỦA PHẠM HỒNG CƯ.

Một chiếc loa nhỏ.

Nhưng từ chiếc loa ấy...

một mệnh lệnh lớn được truyền đi.

Và từ mệnh lệnh ấy...

hàng vạn bước chân chuyển động.

CẢNH KẾT

Chiều.

Một con đường miền Nam.

Đoàn quân đã đi qua.

Không còn tiếng động cơ.

Không còn tiếng pháo.

Chỉ còn con đường.

Một người lính đặt chiếc ba lô xuống.

Anh nhìn về phía trước.

Không còn phải đi tiếp.

Một đứa trẻ chạy trên con đường.

Một người mẹ đón con.

Một cánh đồng.

Một thành phố.

Một đất nước.