VÕ QUÝ VÀ HÀNH TRÌNH ĐI TÌM NHỮNG LOÀI CHIM CỦA VIỆT NAM
Nguyễn Thị Yến Chi
“Tôi có thói quen quan sát chim từ lúc 5 - 6 tuổi nên tôi biết tất cả những loài chim của quê mình.”
— Võ Quý
Võ Quý (1929–2016) là nhà sinh học, nhà điểu học và nhà nghiên cứu môi trường nổi tiếng của Việt Nam. Ông dành phần lớn cuộc đời để nghiên cứu các loài chim, đa dạng sinh học và bảo vệ thiên nhiên.
1. CẬU BÉ QUAN SÁT CHIM TỪ TUỔI LÊN NĂM
Tình yêu khoa học của Võ Quý bắt đầu rất sớm. Khi còn nhỏ, ông đã thích quan sát chim và tìm hiểu tập tính của chúng.
Ông không chỉ nhìn chim như những con vật đẹp mắt. Ông quan sát chúng thức dậy lúc nào, bay về tổ ra sao, ăn gì và sinh sản như thế nào.
Sự tò mò từ tuổi thơ dần trở thành một hướng nghiên cứu nghiêm túc. Năm 1956, ông bắt đầu giảng dạy tại Khoa Sinh học, Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội và theo chuyên ngành điểu loại học.
2. NGƯỜI ĐI TÌM MỘT LOÀI CHIM MỚI
Một câu chuyện đặc biệt trong sự nghiệp của Võ Quý là việc ông nghiên cứu loài Trĩ lam Hà Tĩnh.
Khi còn khá trẻ, ông phát hiện và nghiên cứu loài chim này ở vùng Kẻ Gỗ. Nhưng để chứng minh đó thực sự là một loài mới, ông phải tiếp tục tìm kiếm tài liệu và kiên trì nghiên cứu trong nhiều năm.
Sau khoảng 20 năm, nghiên cứu của ông được Hội đồng Quốc tế Bảo vệ chim công nhận và loài chim này được đặt tên Vo Quy Pheasant – Trĩ Võ Quý, để ghi nhận đóng góp của ông.
Một cậu bé từng say mê quan sát chim ở quê nhà cuối cùng đã có tên mình gắn với một loài chim.
3. NGƯỜI DÀNH CẢ ĐỜI CHO THIÊN NHIÊN
Võ Quý không dừng lại ở việc nghiên cứu chim. Ông còn có nhiều công trình về đa dạng sinh học, tài nguyên và môi trường, đồng thời tham gia xây dựng các hoạt động bảo tồn thiên nhiên.
Ông đã công bố hơn 100 công trình khoa học và viết nhiều cuốn sách về chim Việt Nam.
Ngày nay, tên ông vẫn được dùng để đặt cho học bổng dành cho sinh viên nghiên cứu trong lĩnh vực sinh học và bảo tồn đa dạng sinh học tại Đại học Quốc gia Hà Nội.
Võ Quý đã biến một sở thích rất nhỏ của tuổi thơ thành sự nghiệp nghiên cứu kéo dài cả đời. Câu chuyện của ông nhắc chúng ta rằng nếu biết quan sát và kiên trì theo đuổi điều mình yêu thích, một niềm tò mò nhỏ cũng có thể trở thành một đóng góp lớn cho khoa học.
