VÕ THỊ SÁU – ĐOÁ HOA BẤT TỬ CỦA ĐẤT ĐỎ

Tuổi thơ bên dòng sông Ray và ngọn lửa yêu nước sớm nhen nhóm

Võ Thị Sáu sinh năm 1933 tại xã Phước Thọ, quận Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa (ngày nay là xã Phước Long Thọ, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu). Cô sinh ra trong một gia đình nghèo giàu truyền thống yêu nước, giữa lúc thực dân Pháp đang siết chặt ách đô hộ lên dải đất miền Nam. Từ khi còn là một cô bé tóc bím, Sáu đã chứng kiến cảnh quê hương bị giày xéo, người dân xóm làng bị lính Tây đánh đập, cướp bóc. Những giọt nước mắt của mẹ, những cái siết tay đầy bất lực của cha và ánh mắt căm hờn của các anh trai đã sớm gieo vào lòng cô bé Sáu một ý thức phản kháng mạnh mẽ.

Năm 1946, khi mới 13 tuổi, Võ Thị Sáu đã đi theo các anh trai trốn lên chiến khu, chính thức tham gia vào Đội Công an xung phong Đất Đỏ. Nhỏ tuổi nhất đội, lại là con gái, nhưng Sáu sở hữu một sự nhanh nhẹn, thông minh và lòng dũng cảm hiếm thấy. Cô thường đóng vai người bán hàng rong, khi thì gánh rau, lúc lại bưng rổ khoai đi khắp các chợ Đất Đỏ, Long Mỹ, Phước Hải để dò la tin tức tình báo của địch rồi báo lại cho chiến khu. Nhiều lần, nhờ sự mưu trí của Sáu mà lực lượng công an quận đã kịp thời sơ tán, tránh được các cuộc càn quét đẫm máu của thực dân Pháp.

Những chiến công quả cảm của người thiếu nữ mưu trí

Không chỉ làm nhiệm vụ giao liên, Võ Thị Sáu còn trực tiếp tham gia vào các trận đánh táo bạo ngay giữa lòng địch. Chiến công đầu tiên vang dội của cô diễn ra vào tết năm 1948 tại chợ Đất Đỏ. Khi đó, tên lính Pháp tổng tòng khét tiếng ác ôn đang huênh hoang chuẩn bị làm lễ mit-tinh nhằm uy hiếp tinh thần của đồng bào ta. Được giao nhiệm vụ tiêu diệt hắn, Sáu giả vờ đi chợ tết, giấu quả lựu đạn trong rổ trái cây. Khi tiếp cận gần khán đài, cô nhanh tay rút chốt, ném thẳng về phía bọn ác ôn rồi hô to: "Việt Minh tấn công!". Quả lựu đạn nổ tung làm chết một tên quan ba Pháp và khiến nhiều binh lính bị thương, khiến đám đông hỗn loạn. Giữa trận địa náo loạn đó, cô gái nhỏ đã nhanh chóng hòa vào dòng người, rút lui an toàn về chiến khu.

Năm 1949, Võ Thị Sáu tiếp tục nhận nhiệm vụ tiêu diệt tên Cai tổng Tòng – một kẻ phản bội nguy hiểm, tay sai đắc lực của Pháp tại địa phương. Cô đã trực tiếp ném lựu đạn vào nhà riêng của hắn, khiến hắn bị thương nặng và phá tan ổ chỉ huy của bọn tề điệp. Những chiến công liên tiếp ấy đã khiến cái tên "người con gái Đất Đỏ" trở thành nỗi khiếp sợ của quân thù và là niềm tự hào, hy vọng của nhân dân vùng bốt đồn Nam Bộ.

Sa lưới giặc và chuỗi ngày kiên cường trong lao tù

Tháng 2 năm 1950, trong một chuyến công tác tiếp cận chợ Đất Đỏ để diệt trừ những tên ác ôn còn sót lại, Võ Thị Sáu không may sa vào tay giặc khi quả lựu đạn cô mang theo gặp trục trặc không nổ. Quân Pháp như bắt được vàng, chúng lập tức áp giải cô về khám đường Bà Rịa, sau đó chuyển lên khám chí Hòa tại Sài Gòn.

Tại đây, thực dân Pháp đã dùng mọi thủ đoạn tra tấn dã man nhất để ép một cô gái chưa đầy 18 tuổi khai ra căn cứ chiến khu và danh tính đồng đội. Chúng dùng dòng điện cao thế, roi da, và cả những đòn tâm lý hiểm độc. Tuy nhiên, trước những trận đòn roi da thịt rớm máu, câu trả lời duy nhất của Võ Thị Sáu vẫn là sự im lặng đầy thách thức hoặc những lời đanh thép: "Tôi chỉ biết làm cách mạng để đuổi bọn thực dân Pháp ra khỏi bờ cõi, tôi không phản bội đồng bào mình".

Năm 1951, thực dân Pháp mở một phiên tòa đại hình để xét xử cô. Bất chấp sự phản đối mạnh mẽ của dư luận trong và ngoài nước vì Sáu chưa đến tuổi thành niên, tòa án thực dân vẫn kết án tử hình cô. Đứng trước vành móng ngựa, cô gái trẻ không hề run sợ. Cô nhìn thẳng vào mặt tên thẩm phán Pháp và dõng dạc tuyên bố: "Yêu nước, chống bọn thực dân xâm lược không phải là tội!".

Bản lĩnh bất khuất trên pháp trường Côn Đảo và sự bất tử

Tháng 1 năm 1952, thực dân Pháp lén lút chuyển Võ Thị Sáu ra Côn Đảo – "địa ngục trần gian" thời bấy giờ – để thi hành án tử hình. Chúng hy vọng sự cô lập giữa biển khơi và sự khắc nghiệt của hòn đảo này sẽ bẻ gãy ý chí của cô. Nhưng chúng đã lầm. Trong những ngày cuối cùng tại phòng giam Côn Đảo, tiếng hát của Võ Thị Sáu vẫn vang lên cao vút, át đi tiếng xiềng xích lạnh lẽo. Cô hát bài Tiến quân ca, hát về quê hương, về niềm tin tất thắng của cách mạng, truyền thêm ngọn lửa sưởi ấm cho hàng ngàn chiến sỹ tù chính trị đang bị giam cầm tại đây.

Rạng sáng ngày 23 tháng 1 năm 1952, giặc dẫn cô ra pháp trường tại hàng dương Côn Đảo. Khi tên cha cố tiến lại gần để làm thủ tục rửa tội và nói: "Bây giờ cha rửa tội cho con", Sáu gạt đi và bảo: "Tôi không có tội. Chỉ có kẻ sắp giết tôi đây mới là kẻ có tội".

Khi bọn lính đao phủ định dùng dải băng đen để bịt mắt cô trước giờ súng nổ, Võ Thị Sáu đã kiên quyết từ chối. Cô nhìn thẳng vào họng súng của quân thù, đôi mắt sáng rực lửa căm hờn và bảo: "Không cần bịt mắt tôi. Hãy để tôi được nhìn thẳng vào đất nước thân yêu của tôi đến giây phút cuối cùng, và tôi có đủ can đảm để nhìn thẳng vào họng súng của các người!".

Giữa không gian tĩnh mịch của buổi bình minh Côn Đảo, trước khi loạt đạn tội ác vang lên, người con gái Đất Đỏ đã dùng hết sức bình sinh hô vang những lời cuối cùng:
"Đả đảo thực dân Pháp!"
"Việt Nam độc lập muôn năm!"
"Chủ tịch Hồ Chí Minh muôn năm!"

Khẩu lệnh vừa dứt, tiếng súng nổ vang. Võ Thị Sáu ngã xuống khi tuổi đời vừa tròn 19. Máu của cô thấm đẫm mảnh đất cát hàng dương, hòa vào lòng biển cả quê hương. Cô ngã xuống, nhưng tinh thần kiên cường, bất khuất của cô đã trở thành biểu tượng bất tử, hóa thân thành loài hoa lê-ma-ma nở muộn, tỏa hương thơm ngát trong lòng các thế hệ người Việt Nam. Năm 1993, Nhà nước đã trân trọng truy tặng cho cô danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.