VÕ THỊ SÁU - ĐÓA LÊ-KI-MA TRÊN ĐẢO NGỌC
Mùa sương năm 1952, Côn Đảo không chỉ có tiếng sóng vỗ rì rầm vào vách đá xám xịt của nhà tù, mà còn mang theo cái lạnh lẽo của họng súng kẻ thù. Trong xà phòng biệt giam, người con gái miền Đất Đỏ — Võ Thị Sáu — vẫn ngồi đó, khẽ hát một bài ca về quê hương.
1. Khí phách trước họng súng
Sáng sớm ngày hành hình, viên mục sư tiến lại gần chị, khẽ giọng:
— "Con hãy xưng tội để linh hồn được thanh thản."
Sáu ngẩng cao đầu, đôi mắt trong veo như nước suối ngàn nhìn thẳng vào ông ta:
— "Tôi không có tội. Chỉ có kẻ đi xâm lược nước tôi mới là kẻ có tội."
Khi lính áp giải chị ra pháp trường hàng dương, chúng muốn dùng băng đen bịt mắt chị lại. Nhưng chị gạt phắt tay đi:
— "Không cần bịt mắt tôi. Hãy để tôi được nhìn thấy mảnh đất quê hương thân yêu đến giây phút cuối cùng."
2. Những cánh hoa bất tử
Dưới chân chị không phải là bùn đất của chốn lao tù, mà là những đóa hoa dại đang rung rinh trong gió biển. Chị bước đi ung dung như người đi dạo vườn hoa, đôi chân trần bấm vào cát sỏi nhưng tư thế thì hiên ngang đến lạ kỳ.
Khi loạt đạn vang lên xé toạc không gian yên tĩnh của Côn Đảo, chị không gục ngã ngay. Chị vẫn kịp cất tiếng hát — một bài ca về tự do, về Tổ quốc. Tiếng hát ấy bị tiếng súng dập tắt, nhưng nó lại bùng lên trong lòng những người tù đang đứng sau song sắt, trong lòng những người lính áp giải đang run rẩy buông súng.
3. Huyền thoại của người con gái Đất Đỏ
Nhiều năm trôi qua, người dân Côn Đảo vẫn kể lại rằng: Đêm đêm, bóng áo trắng của chị vẫn thấp thoáng dưới gốc cây lê-ki-ma, bảo vệ cho những người dân nghèo khổ. Mộ của chị không bao giờ thiếu hoa tươi, và lạ thay, những đóa hoa trắng ấy luôn tỏa hương ngào ngạt nhất giữa mảnh đất đầy máu và nước mắt này.
"Mùa hoa lê-ki-ma nở, ở quê ta miền đất đỏ..."
Câu hát ấy không chỉ là âm nhạc, nó là lời nhắc nhở về một thời đại mà cái chết cũng trở nên lãng mạn và kiêu hùng. Chị Sáu không ra đi, chị chỉ hóa thân vào mây trời, vào sóng biển, và vào sắc trắng tinh khôi của những loài hoa bất tử.
