Võ Văn Kiệt sau ngày đất nước thống nhất

Ngày đất nước thống nhất năm 1975 mở ra một thời kỳ hoàn toàn mới. Sau nhiều thập niên chiến tranh, Việt Nam bước vào công cuộc khôi phục kinh tế và xây dựng đất nước. Thành phố Hồ Chí Minh, nơi vừa trải qua chiến tranh, đứng trước rất nhiều khó khăn.

Võ Văn Kiệt được giao trọng trách lãnh đạo thành phố. Đây là một thử thách rất khác so với công tác trong chiến tranh. Nếu trong chiến trường, nhiệm vụ hàng đầu là tổ chức lực lượng và đấu tranh giành thắng lợi, thì trong thời bình, người lãnh đạo phải giải quyết những vấn đề cụ thể như sản xuất, việc làm, lương thực, giao thông, điện, nước và đời sống nhân dân.

Võ Văn Kiệt dành nhiều thời gian đi cơ sở, tìm hiểu hoạt động của các nhà máy, xí nghiệp và đời sống người dân. Qua thực tế, ông nhận thấy nền kinh tế thành phố còn nhiều tiềm năng nhưng cũng bị hạn chế bởi những cơ chế quản lý chưa phù hợp.

Ông chú trọng khuyến khích các cơ sở chủ động tìm cách tháo gỡ khó khăn. Những sáng kiến từ cơ sở được quan tâm, tổng kết và báo cáo để tìm hướng giải quyết phù hợp. Đây là phong cách làm việc sẽ trở thành dấu ấn của Võ Văn Kiệt trong những năm sau này.

Một điều đặc biệt là ông luôn đặt câu hỏi: chính sách đang được thực hiện như thế nào trong đời sống? Nếu một quy định khiến sản xuất bị đình trệ thì cần phải xem xét. Nếu người lao động có sáng kiến nhưng bị ràng buộc bởi cơ chế thì phải tìm cách tháo gỡ.

Những trải nghiệm tại Thành phố Hồ Chí Minh khiến Võ Văn Kiệt nhận thức ngày càng rõ hơn rằng phát triển kinh tế phải xuất phát từ thực tiễn. Không thể chỉ dựa vào những mô hình có sẵn mà phải biết tổng kết kinh nghiệm từ cuộc sống.

Chính trong giai đoạn này, tư duy đổi mới của Võ Văn Kiệt ngày càng rõ nét. Ông trở thành một trong những cán bộ có nhiều kinh nghiệm thực tiễn về quản lý kinh tế và đời sống đô thị. Những kinh nghiệm ấy sau này được ông mang vào quá trình đổi mới đất nước.