Vòng tay cuối cùng dưới bầu trời Sơn Mỹ

Buổi sáng bình yên chợt tắt

Ngày 16 tháng 3 năm 1968, trời Quảng Ngãi hãy còn đẫm sương sớm. Tại xóm Thuận Yên, thôn Tư Cung (xã Sơn Mỹ),bà nội Hai cặm cụi nhóm bếp. Lửa bén vào mớ bùi nhùi, lách cách nổ, rọi sáng khuôn mặt già nua chằng chịt vết đồi mồi. Trên chiếc chõng tre góc nhà, cậu bé Tâm – đứa cháu nội lên năm tuổi – vẫn cuộn tròn trong chiếc chăn mỏng, thở đều đặn. Bà Hai múc bơ gạo cuối cùng trộn với củ mì, định bụng nấu xong nồi cơm sẽ gọi cháu dậy. Nhưng nồi cơm chưa kịp sôi, từ phía chân trời, những tiếng gầm rít xé toạc màn sương. Những chiếc "chim sắt" khổng lồ chớp chớp đèn ập tới, phành phạch quần thảo rồi trút quân xuống cánh đồng lúa đang thì con gái.

Ngôn Ngữ Của Cái Chết
Tiếng súng nổ chát chúa vang lên từ phía đầu làng. Ban đầu chỉ là những tràng lẹt đẹt, rồi nhanh chóng biến thành những cơn mưa đạn rền rĩ. Đàn bà, trẻ con, người già chạy nháo nhác. Không ai hiểu chuyện gì đang xảy ra. Lính Mỹ tràn vào từng nếp nhà, súng lăm lăm trên tay, miệng gào thét những âm thanh xa lạ mà người dân quê khốn khổ không sao hiểu nổi.

Bà Hai luống cuống bế thốc bé Tâm đang khóc ré lên vì sợ. Bà định chạy ra hầm trú ẩn sau vườn, nhưng những họng súng đen ngòm đã chặn đứng cửa. Họ bị lùa ra khoảng đất trống cạnh một con mương cạn, nơi hàng chục người dân làng khác đang rúm ró, ôm lấy nhau gào khóc.

Cậu bé Tâm siết chặt lấy cổ nội, run bần bật:

"Nội ơi, họ làm gì vậy? Con sợ..."

Bà Hai ôm ghì lấy đứa cháu bé bỏng, bàn tay nhăn nheo vuốt vội mái tóc khét nắng của cậu bé, thì thầm:

"Không sao đâu con, chắc họ đi lùng bót rồi lại đi thôi. Có nội đây rồi."

Vòng Tay Bất Tử

Không có sự tra hỏi nào. Không có sự phân biệt nào. Khi viên sĩ quan phẩy tay, những loạt đạn M-16 lạnh lùng xả thẳng vào đám đông tay không tấc sắt. Tiếng thét xé lòng chìm trong tiếng nổ. Người ngã rạp xuống như rạ mùa gặt.

Ngay khoảnh khắc tia lửa lóe lên từ nòng súng, bằng một bản năng sinh tồn thiêng liêng nhất của tình máu mủ, bà Hai dùng hết sức lực xô bé Tâm ngã chúi xuống đáy mương bùn lầy. Không một giây chần chừ, bà lao người theo, lấy toàn bộ tấm thân gầy gò, ốm yếu của mình phủ kín lên thân hình bé nhỏ của đứa cháu.

Những viên đạn găm phập vào da thịt. Khung xương mỏng manh của người bà rung lên bần bật, nhưng đôi cánh tay vòng quanh người cháu vẫn khóa chặt, không hề nới lỏng. Máu từ ngực bà trào ra, ướt đẫm manh áo vóc của Tâm. Dưới thân bà, Tâm há miệng định khóc, nhưng bàn tay đầy chai sạn của nội đã kịp bịt nhẹ miệng em lại. Hơi thở của bà yếu dần, chỉ còn một tiếng thều thào thoảng qua như gió:

— "Nằm im... đừng động đậy nghe con..."

Đó là lời cuối cùng Tâm nghe được từ nội. Thân thể bà lịm đi, trở thành một tấm khiên bằng máu thịt vĩ đại nhất che chắn cho sinh linh bé bỏng giữa địa ngục trần gian.Nhiều giờ sau, khi tiếng trực thăng đã xa dần và tiếng súng lụi tắt, Sơn Mỹ chìm trong một sự im lặng rợn người. Tiếng lửa nổ lép bép từ những mái nhà tranh đang cháy dở hòa cùng mùi khét lẹt của cái chết.

Từ dưới con mương đặc quánh máu và bùn, một cử động nhỏ rục rịch. Cậu bé Tâm, toàn thân nhuốm màu đỏ ối, khó nhọc bò ra khỏi vòng tay đã cứng đờ của người bà. Em ngồi đó, ngơ ngác giữa những thi thể vắt ngang dọc của hàng xóm, láng giềng. Bé Tâm không khóc nữa, đôi mắt to tròn của em nhìn đăm đăm vào khuôn mặt bình thản của nội, rồi nhìn về phía ngôi nhà chỉ còn là đống tro tàn. Em đã sống sót, được sinh ra một lần nữa từ cái chết của nội.