Vòng tròn bất tử trên rạn đá Gạc Ma – Bản hùng ca giữ biển năm 1988

a) Bối cảnh lịch sử

Đầu năm 1988, tình hình khu vực quần đảo Trường Sa diễn biến vô cùng căng thẳng. Trước nguy cơ bị dòm ngó và chiếm đóng trái phép, Bộ Quốc phòng Việt Nam đã triển khai Chiến dịch CQ-88 (Chủ quyền 88) nhằm bảo vệ và gia cố các bãi đá ngầm có vị trí chiến lược thuộc chủ quyền Việt Nam. Đoàn CQ-88 được giao nhiệm vụ nhanh chóng vận chuyển vật liệu, cắm cờ và dựng nhà giàn khẳng định chủ quyền tại các rạn đá Gạc Ma, Cô Lin và Len Đao.

b) Diễn biến sự kiện và những nhân vật anh hùng

Rạng sáng ngày 14 tháng 3 năm 1988, các tàu vận tải HQ-604, HQ-605 và HQ-505 của Hải quân Việt Nam đang thực hiện nhiệm vụ xây dựng và cắm cờ chủ quyền tại cụm đảo Sinh Tồn thì bị lực lượng tàu chiến quân sự trang bị vũ khí hạng nặng áp sát, khiêu khích và bao vây.

Tại bãi đá Gạc Ma, Trung úy Trần Văn Phương (Phó Đại đội trưởng Đại đội 3, Tiểu đoàn 871) cùng Thiếu úy Trần Văn Nhất và các chiến sĩ công binh thuộc Trung đoàn 83 đã cắm cờ Việt Nam lên bãi ngầm. Khi quân đối phương tiến vào cướp cờ, Trung úy Trần Văn Phương và các đồng đội đã nắm chặt tay nhau, quây thành "vòng tròn bất tử" xung quanh lá cờ Tổ quốc. Lời thề đanh thép của Trung úy Trần Văn Phương trước giây phút hy sinh đã khắc sâu vào lịch sử:

“Thà hy sinh chứ không chịu mất đảo. Hãy để máu của mình tô thắm cờ truyền thống của Quân chủng Hải quân!”

Bất chấp mưa đạn và pháo lớn xối xả, Liệt sĩ Trần Văn Phương cùng 63 đồng đội đã ngã xuống, cống hiến trọn vẹn tuổi thanh xuân cho biển trời quê hương. Cùng lúc đó, tại đảo Cô Lin kề bên, Thuyền trưởng Vũ Huy Lễ trên tàu HQ-505 đã có quyết định lịch sử: dù tàu bị trúng đạn bốc cháy hỏng nặng, ông vẫn lao thẳng tàu lên bãi ngầm Cô Lin để biến chiếc tàu thành cột mốc chủ quyền sống, giữ vững Cô Lin cho Tổ quốc.

c) Ý nghĩa lịch sử và giá trị nhân văn

Sự kiện Gạc Ma ngày 14/3/1988 là minh chứng rực rỡ cho tinh thần kiên cường, quả cảm và ý chí kiên định bảo vệ từng tấc đất, tấc biển của dân tộc Việt Nam. Hình ảnh "Vòng tròn bất tử" trên biển Đông không chỉ là biểu tượng bất tử của lòng trung thành vô hạn với Tổ quốc, mà còn khắc họa sâu sắc phẩm chất anh hùng của thế hệ trẻ trong những năm tháng thời hoa lửa gian lao nhưng đầy tự hào.

d) Thông điệp và bài học đối với thế hệ trẻ ngày nay

Trôi qua gần bốn thập kỷ, ngọn lửa tri ân Gạc Ma vẫn rực cháy trong lòng mỗi người dân Việt Nam. Đối với đoàn viên, thanh niên ngày nay, bài học từ Gạc Ma nhắc nhở chúng ta về trách nhiệm giữ gìn nền hòa bình, độc lập và toàn vẹn lãnh thổ. Đoàn viên thanh niên cần tích cực học tập, rèn luyện, nâng cao nhận thức lịch sử, sẵn sàng cống hiến tri thức và sức trẻ cho sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc trong thời đại mới.

5. Nguồn tư liệu tham khảo

1. Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam - Tư liệu Chiến dịch CQ-88.
2. Báo Nhân Dân, Báo Quân đội Nhân dân - Bài viết tưởng niệm sự kiện Gạc Ma (14/3/1988).
3. Lịch sử Hải quân Nhân dân Việt Nam (1955 - 2015), NXB Quân đội Nhân dân.