Vừ A Dính - tên anh sáng ngời
Vừ A Dính (1934 – 1949) là một trong những anh hùng thiếu niên nổi tiếng nhất trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, biểu tượng cho lòng dũng cảm của tuổi trẻ các dân tộc thiểu số Tây Bắc.
Trong những năm tháng kháng chiến chống Pháp trường kỳ của dân tộc, đại ngàn Tây Bắc không chỉ đi vào lịch sử bởi những chiến công hiển hách mà còn bởi những con người kiên trung, bất khuất. Trong số đó, Anh hùng liệt sĩ Vừ A Dính — người thiếu niên dân tộc Mông dũng cảm của vùng đất Điện Biên — đã trở thành một tượng đài ngời sáng về lòng yêu nước và khí tiết cách mạng của tuổi trẻ Việt Nam.
Vừ A Dính sinh năm 1934 trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước tại bản Pú Nhung, xã Pú Nhung, huyện Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên. Mới lên mười tuổi, giữa lúc quê hương bị gót giày xâm lược dày xới, chú bé Dính đã sớm tiếp thu tinh thần giác ngộ cách mạng từ cha mẹ. Nối gót gia đình, em hào hứng tham gia làm nhiệm vụ canh gác, nuôi giấu cán bộ và chuyển giao tài liệu bí mật. Đến năm 1948, khi mới 13 tuổi, Vừ A Dính chính thức trở thành đội viên nhỏ tuổi nhất của Đội vũ trang liên lạc huyện Tuần Giáo, rong đuổi khắp các bản làng hiểm trở để vận động đồng bào Mông đứng lên kháng chiến.
Sự kiện tháng 5 năm 1949 đã trở thành mốc son chói lọi khắc ghi lòng dũng cảm bất kìm của em. Trên đường đi thực hiện nhiệm vụ truyền đạt lệnh của Huyện ủy, Vừ A Dính bất ngờ bị quân Pháp phục kích và bắt giữ. Biết em là người thông thuộc địa hình và nắm giữ nhiều bí mật của khu căn cứ, kẻ thù đã dùng mọi thủ đoạn dã man từ dụ dỗ đến tra tấn dã man nhằm bẻ gãy chí khí của người chiến sĩ nhỏ. Nhưng trước đòn thù đau đớn, Vừ A Dính vẫn giữ vững một niềm tin kiên định, quyết không khai một lời để bảo vệ cán bộ và kho lương thực của nhân dân.
Bất lực trước tinh thần thép của chú bé 15 tuổi, chiều ngày 15 tháng 6 năm 1949, thực dân Pháp đã tàn bạo bắn chết và treo xác em lên cây đào tại Khe Pe. Sự hy sinh anh dũng của Vừ A Dính giữa núi rừng Tây Bắc đã gieo vào lòng đồng bào các dân tộc một niềm tiếc thương vô hạn và ngọn lửa căm thù giặc sâu sắc.
Năm 2000, Vừ A Dính vinh dự được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ngày nay, tên tuổi của em không chỉ sống mãi trên những con đường, mái trường trải dài khắp đất nước, mà còn gắn liền với Quỹ học bổng Vừ A Dính — nơi chắp cánh ước mơ cho hàng chục nghìn học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số hiếu học. Cuộc đời ngắn ngủi nhưng trọn vẹn hy sinh của Vừ A Dính là bài ca bất tử về lòng trung thành, tấm gương sáng để các thế hệ trẻ Việt Nam hôm nay học tập và noi theo.
