VŨ ĐĂNG CỘNG - NGƯỜI ĐẠI ĐỘI TRƯỞNG KIÊN CƯỜNG, DŨNG CẢM

Để chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công vào thị xã Quy Nhơn (tỉnh Bình Định) Xuân Mậu Thân 1968, trung đoàn 12, Sư đoàn 3 có nhiệm vụ đánh địch ở vùng ven để kéo chủ lực địch ra khỏi nội thị. Trận đánh ở thị trấn Đập Đá (huyện An Nhơn) tháng 12 năm 1967 là nằm trong lược đồ tác chiến ấy. Trận này, sau khi quét sạch các chốt điểm bên ngoài, bộ đội ta tiến sâu vào trung tâm thị trấn thì gặp sự chống trả quyết liệt của địch. Đại đội trưởng Vũ Đăng Cộng đứng ngay cổng trại cảnh sát ngụy để chỉ huy đơn vị. Theo đường chính, các mũi tiến công của ta tiêu diệt vọng gác, đánh thốc vào trong như vũ bão. Một mũi của đại đội bị chặn trước nhà 2 tầng. Một mũi khác đánh sập nhà bên cạnh. Dưới ánh sáng lờ mờ, Cộng quan sát thấy bọn địch đang tập trung chống cự dữ dội vào mũi thứ nhất. Hỏa lực từ trên tầng 2 của chúng bắn ra xối xả. Lập tức, Cộng xách súng phóng lựu (súng M79) cùng đồng chí liên lạc lướt dưới làn đạn địch xông tới. Anh lên tầng 2, nhà bên cạnh, chĩa súng qua cửa sổ phóng liên tiếp 9 quả M79. Hỏa lực địch tắt ngấm. Các mũi quân ta thừa thắng ào ạt xông lên đánh chiếm trại cảnh sát rồi bung ra khắp thị trấn.

Trận đánh kết thúc thắng lợi. Đơn vị được lệnh di chuyển qua thôn Phương Danh, kề sát Quốc lộ I, lập trận địa phòng ngự, “cắm một nhát dao” ngay yết hầu Tiểu khu Bình Bịnh ở Quy Nhơn. Đúng như lược đồ phương án chiến dịch của ta, ngày hôm sau, địch huy động 1 trung đoàn lính Păc-chung-hy (Nam Triều Tiên), 4 đại đội lính bảo an, 32 xe tăng, xe bọc thép yểm trợ, ào ạt tiến vào thôn Phương Danh. Trận chiến đấu không cân sức giữa ta và địch diễn ra vô cùng khốc liệt. Một tiểu đoàn của ta đánh với 1 trung đoàn tăng cường của địch, có máy bay, xe tăng, pháo binh yểm trợ. Đại đội 3 do Vũ Đăng Cộng chỉ huy là đại đội chủ công của tiểu đoàn 6, được phân công trên hướng chủ yếu. Cộng bố trí thành nhiều tuyến, lúc đánh phòng ngự, khi tổ chức phản kích, bao giờ Cộng cũng ở vị trí dẫn đầu. Anh nói với chiến sĩ: Đảng đã giao cho đơn vị chốt giữ ở đây, chúng ta hãy vững vàng chiến đấu tới cùng để hoàn thành nhiệm vụ lịch sử của Cách Mạng...Hơn lúc nào hết, trong lúc ác liệt này, chúng ta quyết giữ vững lời thề “ Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”.

Cuộc chiến đấu đã sang ngày thứ 5, bọn địch điên cuồng cho xe tăng dàn hàng ngang tiến vào trận địa. Cũng như bao lần trước, Vũ Đăng Cộng lại xông ra. Anh vọt lên chiến hào cùng chính trị viên phó Hồng Bá Cầm trườn tới trước đoàn xe.

- Ầm ! Ầm ! Hai tiếng nổ xé tai của 2 quả đạn chống tăng do Cộng và Cầm bắn ra đã thiêu cháy 2 chiếc xe tăng địch. Đoàn xe hốt hoảng chạy dạt ra. Bom, pháo địch lại dội vào trận địa. Vũ Đăng Cộng bị một mảnh pháo phạt gãy cánh tay trái. Người anh lảo đảo. Các chiến sĩ xúm lại định đưa anh về phía sau. Nhưng Cộng gạt ra và nói: “ Tôi không sao. Mọi người hãy bình tĩnh. Hễ tôi còn thở, tim tôi còn đập, tôi vẫn chiến đấu bên cạnh anh em”. Anh bảo y tá băng cánh tay gãy và ra lệnh: “ Mọi người hãy bật lưỡi lê lên, sẵn sàng đánh giáp lá cà với bọn lính Păc-chung-hy để trả thù cho đồng chí, đồng bào”.

Hoàng hôn bao phủ trận địa. Bọn địch tràn lên. Từ các chiến hào, công sự, bộ đội ta bật lên như những thiên thần, cùng Vũ Đăng Cộng lao vào quân địch. Họ đã chiến đấu đến người cuối cùng như lời thề trước lúc xuất quân. Trận địa im tiếng súng. Khắp nơi, ở đâu cũng có thân thể chiến sĩ ta nằm đè lên xác địch...

Vũ Đăng Cộng sinh ra và lớn lên trong một gia đình nghèo khó. Cảnh kéo xe thuê đã giúp anh sớm nhận ra những bất công trong xã hội và hiểu được lý tưởng đẹp đẽ của Đảng. Anh tình nguyện vào Đảng Lao động Việt Nam ở tuổi 20. Sống trên quê hương, ngày đêm nghĩ tới đồng bào miền Nam bị giặc Mỹ dày xéo, anh xung phong nhập ngũ và làm đơn xin vào chiến trường đánh Mỹ. Đó cũng là thời điểm anh Trỗi hy sinh. Không nói ra nhưng Cộng ôm ấp trong lòng hoài bão sống và chiến đấu như anh Trỗi. Vào chiến trường, Vũ Đăng Cộng đã thực hiện được hoài bão ấy một cách xứng đáng.

Ngày 28 tháng 9 năm 1965, trong trận Diên Khánh (huyện Hoài Nhơn), anh dẫn đầu trung đội đánh với một đại đội địch cố thủ trong ấp Diên Khánh. Sau khi phá tung hàng rào ấp, anh cùng tổ mũi nhọn thọc vào tiêu diệt sở chỉ huy địch, rồi từ đó đánh bung ra, truy kích bọn lính “Cọp Đen” trên đồng trống và đường Quốc lộ số I, diệt nhiều tên địch, thu vũ khí.

Ngày 19 tháng 11 năm 1966, phục kích tại thôn Long Giang (huyện Hoài Ân), đơn vị anh bị một tiểu đoàn Không vận Mỹ đánh vào trận địa từ phía sau, Vũ Đăng Cộng đã chỉ huy trung đội lật cánh đánh trả quyết liệt, giành lại thế chủ động, sau đó xuất kích đánh thẳng vào đội hình quân Mỹ, đẩy lùi chúng ra. Một tháng sau, trong trận phục kích tại thôn Long Giang và Lộc Giang (huyện Hoài Ân), Vũ Đăng Cộng lại làm cho bọn Mỹ phải khiếp sợ. Từ 8 giờ đến 21 giờ, Cộng đã chỉ huy trung đội vừa diệt bọn bộ binh vừa bắn máy bay Mỹ. Khi địch lùi ra để gọi pháo chi viện, Cộng dẫn đầu anh em xuất kích bám sát chúng, lấy xác địch làm công sự để tiếp tục tiến công. Trung đội anh đã đánh tan 2 đại đội địch, diệt 96 tên, bắn rơi 1 máy bay. Riêng Cộng diệt 16 tên Mỹ, thu 6 súng. Đạt danh hiệu “ Dũng sĩ diệt Mỹ cấp ưu tú”.

Vào mùa xuân lịch sử này, sau lời kêu gọi của Bác Hồ, anh tự tay ký vào Cờ Đảng tình nguyện làm đội viên “Đội Quyết tử”. Trận đầu chiến dịch, Cộng chỉ huy đại đội đánh vào Trung tâm huấn luyện hạ sĩ quan ngụy tại Gò Trạm (huyện Phù Cát). Khi bộ đội vào xong hàng rào thứ nhất thì bị lộ, anh ra lệnh: “ Giật rào xông lên ! ”. Được hỏa lực ta chi viện, Cộng hô bộ đội xốc tới. Lúc đại đội anh đã chiếm hết các mục tiêu của mình, thấy đơn vị bạn gặp khó khăn, Vũ Đăng Cộng dẫn một trung đội đánh tạt sang chi viện. Trận đánh kết thúc nhanh chóng. Căn cứ Gò Trạm bị phá tan hoang, 149 tên địch bị tiêu diệt.

Và hôm nay, Vũ Đăng Cộng, với tinh thần “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”, anh đã chỉ huy đại đội kiên cường chiến đấu, cùng với tiểu đoàn kìm chân cả một trung đoàn lính đánh thuê Nam Triều Tiên và một liên đoàn Bảo an, tạo điều kiện cho các lực lượng vũ trang ta tiến vào thị xã Quy Nhơn chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công Xuân 1968.

Vũ Đăng Cộng là như thế đó. Trong 19 trận chiến đấu từ khi vào Nam, anh đã mang trong mình tư tưởng tiến công của Đảng, tinh thần bất khuất của anh Trỗi, lập nhiều chiến công xuất sắc, có trận đặc biệt xuất sắc. Anh đã đạt nhiều danh hiệu dũng sĩ, 2 lần được bầu là chiến sĩ thi đua và đã được tăng thưởng 4 Huân chương Chiến công Giải phóng các hạng. Nhưng đối với anh, sung sướng hơn cả, vinh dự hơn cả là được mọi người tin tưởng và noi gương.

Vũ Đăng Cộng đã anh dũng hy sinh cùng với hàng trăm cán bộ, chiến sĩ tiểu đoàn 6, trung đoàn 12 tại thôn Phương Danh Nam. Nhưng hình ảnh anh, một cánh tay đeo băng trắng lủng lẳng, tay kia cầm súng ngắn dẫn đầu chiến sĩ đánh giáp lá cà với bọn lính Pắc- chung- hy, mãi mãi tạc vào lòng chiến sĩ và đồng bào như một biểu tượng của Chủ nghĩa Anh hùng Cách mạng Việt Nam.