VŨ NGỌC ĐỈNH – NGƯỜI PHI CÔNG VÀ HAI CHIẾC F-105 TRÊN BẦU TRỜI 17/12/1967

1. Chàng trai Thanh Hóa đến với bầu trời

Vũ Ngọc Đỉnh sinh năm 1941, quê ở Thanh Hóa. Ông thuộc lớp phi công trưởng thành trong thời kỳ Không quân nhân dân Việt Nam từng bước xây dựng lực lượng tiêm kích.

Những năm đầu quân ngũ, ông được đào tạo để trở thành phi công chiến đấu.

Con đường ấy đưa ông đến Đoàn Không quân Sao Đỏ, nơi những phi công MiG-21 phải thường xuyên luyện tập trong điều kiện chiến tranh ngày càng khốc liệt.

MiG-21 khi đó là một loại máy bay tiêm kích hiện đại, nhưng chiến đấu trên thực tế lại đòi hỏi nhiều hơn kỹ năng điều khiển máy bay.

Phi công phải phối hợp chặt chẽ với sở chỉ huy, radar mặt đất và đồng đội.

Một quyết định sai trong vài giây có thể khiến chiếc MiG-21 không thể trở về.

2. Những trận không chiến đầu tiên

Vũ Ngọc Đỉnh nhanh chóng trở thành một trong những phi công có thành tích nổi bật của Trung đoàn 921.

Các nguồn tư liệu ghi nhận ông đã tham gia 8 trận không chiến và bắn hạ tổng cộng 6 máy bay, trong đó có các loại máy bay phản lực và một trực thăng.

Đáng chú ý, thành tích của ông không chỉ nằm ở những chiến công trực tiếp.

Trong một số trận, ông còn đảm nhiệm vai trò chỉ huy biên đội, phối hợp với đồng đội để hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu. Một nguồn tư liệu ghi nhận ông cùng biên đội góp phần bắn hạ thêm 5 máy bay.

Điều đó cho thấy một phi công chiến đấu không chỉ cần khả năng bắn trúng mục tiêu.

Họ còn phải biết dẫn dắt đội hình, bảo vệ đồng đội và lựa chọn thời điểm tấn công.

✈️ 3. Chiếc MiG-21 mang số hiệu 4324

Trong câu chuyện về Vũ Ngọc Đỉnh không thể không nhắc đến MiG-21 số hiệu 4324.

Đây là một trong những chiếc máy bay nổi tiếng nhất của Không quân nhân dân Việt Nam trong cuộc chiến tranh phá hoại miền Bắc.

Trong năm 1967, có 9 phi công lần lượt điều khiển chiếc 4324 tham gia chiến đấu. Theo tư liệu của Bộ Tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, chiếc máy bay này đã được ghi nhận 14 lần bắn rơi máy bay Mỹ trong năm đó.

Những ngôi sao đỏ được sơn trên thân máy bay trở thành dấu tích của những trận không chiến.

Trong số những phi công từng điều khiển 4324 có những cái tên đã trở thành những phi công nổi bật của Không quân Việt Nam, trong đó có Vũ Ngọc Đỉnh.

🔥 4. Ngày 17/12/1967 – trận đánh đặc biệt

Cuối năm 1967, hoạt động đánh phá miền Bắc diễn ra căng thẳng.

Ngày 17/12, một đội hình lớn máy bay Mỹ tiến về phía Hà Nội.

Theo tư liệu của Bộ Tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, đội hình gồm khoảng 32 máy bay F-105 và F-4.

Vũ Ngọc Đỉnh được lệnh xuất kích cùng biên đội.

Chiếc MiG-21 rời đường băng.

Phía trước là một đội hình máy bay đông hơn rất nhiều.

Nhưng ưu thế về số lượng không có nghĩa rằng trận đánh đã được quyết định.

Các phi công Việt Nam dựa vào dẫn đường từ sở chỉ huy, bí mật tiếp cận đội hình đối phương và tìm thời cơ công kích.

5. Hai quả tên lửa – hai chiếc F-105

Trong quá trình tiếp cận, Vũ Ngọc Đỉnh cùng số 2 thực hiện nhiệm vụ hiệp đồng.

Tư liệu về lịch sử dẫn đường Không quân ghi lại rằng ở cự ly thích hợp, Vũ Ngọc Đỉnh phóng 2 quả tên lửa và hạ 2 chiếc F-105.

Đây là một tình huống đặc biệt trong lịch sử không chiến của Không quân Việt Nam.

Không phải bởi hai mục tiêu liên tiếp đơn thuần.

Mà bởi trong một trận đánh, người phi công phải:

• xác định đúng mục tiêu;

Hai chiếc F-105 bị hạ.

Chiếc MiG-21 tiếp tục thoát khỏi trận địa.

Vũ Ngọc Đỉnh đã hoàn thành một trong những trận đánh đáng nhớ nhất trong sự nghiệp của mình.

🌟 6. Những ngôi sao đỏ trên MiG-21 4324

Ngày 17/12/1967 cũng trở thành một dấu mốc đặc biệt đối với chiếc MiG-21 số hiệu 4324.

Sau chiến công của Vũ Ngọc Đỉnh và Nguyễn Đăng Kính, chiếc máy bay tiếp tục lập thêm chiến công vào ngày 19/12/1967, khi Nguyễn Đăng Kính bắn hạ một chiếc F-4 trên vùng trời Tam Đảo.

Như vậy, chiếc 4324 được ghi nhận 14 chiến công trong năm 1967.

Chiếc máy bay sau đó được giữ lại như một hiện vật lịch sử.

Ngày 7/12/1974, MiG-21 số hiệu 4324 được bàn giao cho bảo tàng quân đội để trưng bày; về sau được công nhận là Bảo vật quốc gia.

Ngày nay, nhìn vào những ngôi sao đỏ trên thân máy bay, người ta có thể hình dung phần nào về những ngày tháng dữ dội trên bầu trời miền Bắc.

🏅 7. Từ người phi công chiến đấu đến người thầy

Tháng 8/1970, Vũ Ngọc Đỉnh được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi đang mang quân hàm Đại úy.

Nhưng cuộc đời quân ngũ của ông không dừng lại ở những trận không chiến.

Sau năm 1975, ông chuyển sang công tác chỉ huy và đào tạo.

Ông từng giữ chức Phó Tư lệnh Sư đoàn Không quân 371.

Từ năm 1980 đến 1989, ông làm Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Không quân, tham gia đào tạo những thế hệ sĩ quan và phi công sau chiến tranh.

Đây là một bước chuyển đáng chú ý:

Từ người trực tiếp chiến đấu trên bầu trời trở thành người đứng trên bục giảng để đào tạo những người sẽ tiếp tục bay.

🛩️ 8. Bầu trời sau chiến tranh

Sau năm 1989, Vũ Ngọc Đỉnh tiếp tục công tác trong lĩnh vực hàng không.

Các nguồn tư liệu ghi nhận ông từng giữ cương vị Tổng giám đốc Tổng công ty Bay dịch vụ Việt Nam, đồng thời có thời gian làm Giám đốc Công ty Bay Vasco trước khi nghỉ hưu năm 2003.

Nếu trong chiến tranh, bầu trời là nơi ông thực hiện nhiệm vụ chiến đấu, thì sau chiến tranh, chính bầu trời ấy trở thành không gian của hàng không dân dụng và dịch vụ.

Một cuộc đời phi công vì thế đi qua hai thời kỳ:

bầu trời thời chiến và bầu trời thời bình.

🌺 9. Một câu chuyện phía sau người phi công

Vũ Ngọc Đỉnh còn được biết đến trong đời sống sau này với tư cách là chồng của NSND Thu Hiền.

Hai người có cuộc sống gia đình khá kín đáo. Những năm chiến tranh, công việc của một phi công chiến đấu khiến thời gian bên nhau không nhiều; sau này, họ tiếp tục cuộc sống gia đình trong thời bình.

Chi tiết này khiến câu chuyện về Vũ Ngọc Đỉnh có thêm một chiều khác.

Đằng sau những con số của chiến công là một con người với cuộc sống gia đình, những năm tháng xa cách và những năm tháng sau này dành cho việc đào tạo thế hệ trẻ.