VŨ TRUNG THỨC – DẤU ẤN MỘT THẾ HỆ ANH HÙNG
VŨ TRUNG THỨC – DẤU ẤN MỘT THẾ HỆ ANH HÙNG
Cuộc chiến đấu anh dũng 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị đã trôi qua hơn nửa thế kỷ, thế nhưng, những đau thương mất mát mà nó để lại vẫn vẹn nguyên trong ký ức của người cựu chiến binh ấy. Mỗi khi nhớ về chiến trường năm xưa, ông Vũ Trung Thức lại nghẹn ngào cho một trang quá khứ đầy máu và nước mắt.
Sinh ra và lớn lên nơi cực Bắc, người ta hay nói Tuyên Quang là “phên giậu” của Tố Quốc. Có lẽ mảnh đất ấy đã là cội nguồn hun đúc “ý chí thép” và khơi dậy khát vọng cống hiến cho đất nước bị chiến tranh tàn phá của người chiến sĩ.
Tuổi thơ giữa khói lửa chiến tranh
Ông Vũ Trung Thức sinh năm 1950 tại thôn 5, xã Bắc Quang. “Khi ấy, đất nước còn đang chìm trong chiến tranh ác liệt, miền Bắc vừa giành được chính quyền năm 1945. Tại Ba Đình, Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản tuên ngôn Độc Lập. Nhưng đồng bào miền Nam vẫn chìm trong khói bom, lửa đạn… Đất nước bị chia cắt”. Người cựu chiến binh lặng lẽ kể lại trong với ánh nhìn xa xăm.
Gác bút nghiêng lên đường ra trận
Cuộc kháng chiến chống Mỹ của quân và dân ta bước vào giai đoạn căng thẳng, nhu cầu chi viện cho chiến trường miền Nam ngày càng trở nên cấp bách. Vũ Trung Thức quyết định bỏ dở việc học để đi theo tiếng gọi của Tổ quốc. Chàng thành niên gầy gò ấy đã lên đường nhập ngũ. Rời ghế nhà trường, khoác lên mình tấm áo xanh đầy kiêu hãnh.
Những năm tháng nhuốm màu khói lửa
Giữa năm 1969, dân tộc tiễn đưa chủ tịch Hồ Chí Minh- vị cha già của dân tộc về nơi vĩnh hằng. Thực hiện lời dặn dò và những vần thơ chúc Tết của Bác “Đánh cho mỹ cút, đánh cho nguỵ nhào” đã thôi thúc tuổi trẻ Việt Nam cũng như bản thân ông Vũ Trung Thức quyết tâm giành lại độc lập cho dân tộc.
Gặp gỡ cựu chiến binh Vũ Trung Thức, chúng tôi ấn tượng bởi dáng hình nhỏ nhắn, phong thái điềm đạm, hiền lành. Nhìn người đàn ông với mái tóc lấm tấm bạc, ít ai có thể hình dung rằng chính ông đã từng chiến đấu ở một trong những giai đoạn khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Cựu chiến binh Vũ Trung Thức
Ảnh: tự cung cấp
Trong ký ức của ông, trên tuyến đường Trường Sơn huyết mạch là nơi để lại nhiều kỉ niệm sâu đậm với những ngày đào hầm, chịu cảnh thiếu ăn, thiếu nước và cả căn bệnh sốt rét rừng ghê gớm… Những ngày tháng gian khổ ấy chỉ là bước đệm tôi rèn bản lĩnh, ý chí cốt thép của bao người chiến sĩ xung trận.
Lặng lẽ lật từng trang giấy trong cuốn sổ ghi, người cựu chiến binh nói về các trận đánh lớn Mỹ. Ấc liệt nhất là chiến dịch đường 9 Nam Lào năm 1971, bộ đội ta anh dũng chiến đấu. Trận chiến 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị. Tại nơi chiến trường khốc liệt ấy, biết bao người con ưu tú của Tổ quốc đã nằm lại. Máu và xương của các anh đã hòa vào lòng đất mẹ, tan vào nhịp chảy miên man của dòng sông Thạch Hãn năm nào.
“Cách căn cứ địch không xa
Nhưng tiếp cận được rất là hiểm nguy
Máy bay địch vẫn ầm ì
Quần đảo mọi lúc không khi nào ngừng
Dưới đất pháo bắn vô chừng
Bom mìn địch rải lung tung khắp đồi”"
Ông nhìn chúng tôi và đọc lại những dòng thơ ấy. Có lẽ ông đang nhớ lại kí ức năm xưa, khi mưa bom bão đạn dôi khắp bầu trời Quảng Trị…
“Đơn vị tôi sư 3 Sao Vàng, chiến đấu trên cao nguyên ba, Buôn Mê Thuật , Kon Tum , Gia Lai , Đắk Lắk , cả miền Nam nổi dậy chiến thắng . Buộc Mỹ phải ngồi vào bàn đàm phán năm 1973 ký hiệp định Paris. Chiến công nối tiếp chiến công, thời cơ đã chín muồi, miền Nam nổi dậy .” Người chiến sĩ ấy chậm rãi nói.
Tháng 4 năm 1975 ta đã mở đợt tổng tiến công vào Sài Gòn với khẩu hiệu “thần tốc , đại thần tốc” . Đánh tan quân xâm lược , nguỵ quân ta giải phóng hoàn toàn niềm Nam.
Đất nước đã quy về một mối Nam Bắc sum họp một nhà . Đơn vị lại tiếp tục nhận nhiệm vụ phá bom mìn còn sót lại của cuộc chiến tranh cho bà con nhân dân về làng cư sau bao năm dồn vào ấp chiến lược.
Ông tâm niệm: “Thời gian trong quân ngũ là quãng đời tôi cảm thấy tự hào nhất. Lúc đấy mình còn khỏe lắm, bây giờ chỉ ước khỏe lại để tiếp tục cống hiến”.
Cuối tháng 8 năm 1975, khi đang làm nhiệm vụ, ông bị thương, mất một chân để lại nơi chiến trường miền Nam. Bản thân ông từ đó gắn bó với đôi chân gỗ - minh chứng cho sự hi sinh thầm lặng.
Thời bình, người chiến sĩ trở về quê hương vào năm 1982- thời kỳ mà kinh tế Việt Nam đang vô cùng khó khăn. Ông lao động miệt mài: leo đồi, lội suối, phát nương làm rẫy, trồng cam vườn rừng.
Ông luôn phát huy phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, quyết tâm làm chỗ dựa cho gia đình. Nghị lực phi thường ấy đã giúp ông vượt qua nghịch cảnh, trở thành tấm gương tiêu biểu của phong trào thương binh làm kinh tế giỏi.
Nhờ những cố gắng không ngừng, ông vinh dự ba lần báo cáo thành tích ở Trung ương, nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc và của UBND tỉnh Hà Giang. Những tấm bằng khen ấy không chỉ là sự ghi nhận cho nỗ lực của riêng, mà còn là niềm tự hào của cả một thế hệ đã sống, chiến đấu và cống hiến hết mình. Đúng vậy,ông là niềm tự hào to lớn cho người dân xã Bắc Quang, là tấm gương sáng cho tinh thần yêu nước, ý chí bất khuất,kiên cường…
Giờ đây, trong thời đại hoà bình, ông chọn cách sống giản dị và hoà nhập. Chiến tranh qua đi đã nửa thế kỷ, giờ đây, ở tuổi ngoài 80, cựu chiến binh Vũ Trung Thức không còn nhớ chính xác từng ngày, nhưng từng đồng đội hy sinh, từng trận đánh sinh tử, những ký ức ấy thì chưa bao giờ nhạt phai trong ông, đó là cách làm sống dậy “ký ức của một thời hoa lửa” .
Những gì người cựu chiến binh ấy đã trải qua không chỉ là chuyện đời của riêng một con người, mà là lát cắt thu nhỏ của lịch sử dân tộc. Tuổi trẻ gửi vào Trường Sơn, xương máu hòa vào đất mẹ, bác và đồng đội đã viết nên bản anh hùng ca của một thời “đạn bom không khuất phục, gian khổ chẳng lùi bước”. Ký ức về thời hoa lửa ấy, dù đã lùi xa gần nửa thế kỉ, vẫn đủ ấm để sưởi trái tim người hôm nay. Nó nhắc nhở chúng ta – những người lớn lên trên nền hòa bình – phải sống đẹp hơn, tử tế hơn và trách nhiệm hơn. Bởi mỗi phút giây bình yên đều được đánh đổi bằng cả tuổi xuân của những người bộ đội cụ Hồ. Và chính khi ta sống tốt, sống có ích, ta đang tiếp tục hoàn thành giấc mơ mà thế hệ đi trước gửi lại từ trong lửa đạn năm xưa.
