“Vua mìn” đèo Hải Vân với 53 lần được phong danh hiệu dũng sĩ
Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trịnh Tố Tâm (1945–1997), quê Hà Nội, là chiến sĩ nổi tiếng trên chiến trường Trị Thiên và đèo Hải Vân. Ông được ghi nhận 53 lần đạt danh hiệu dũng sĩ, sau chiến tranh tiếp tục đóng góp trong công tác thanh niên và chính sách xã hội.
Trịnh Tố Tâm sinh năm 1945 tại thôn Mỹ Cầu, xã Đồng Tân, huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội. Ông lớn lên trong gia đình có bốn người con, cha mất sớm, người anh trai cả hy sinh trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Những mất mát ấy khiến Trịnh Tố Tâm sớm hiểu rõ sự khốc liệt của chiến tranh.
Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, ông tình nguyện nhập ngũ và tham gia chiến đấu tại Mặt trận Trị Thiên – Huế. Đây là địa bàn có nhiều tuyến giao thông quan trọng, nơi quân đội Mỹ và chính quyền Sài Gòn tổ chức vận chuyển lực lượng, vũ khí và phương tiện quân sự.
Trong các nhiệm vụ chiến đấu, Trịnh Tố Tâm nổi bật với khả năng tổ chức phục kích và sử dụng mìn để đánh vào những đoàn xe quân sự. Khu vực đèo Hải Vân với những đoạn đường hiểm trở, nhiều khúc cua và địa hình rừng núi đã trở thành một trong những địa bàn hoạt động của ông cùng đồng đội.
Nhờ nắm chắc địa hình, nghiên cứu quy luật di chuyển của đối phương và lựa chọn thời cơ phù hợp, Trịnh Tố Tâm nhiều lần tham gia những trận đánh đạt kết quả cao. Ông được đồng đội gọi bằng biệt danh “Vua mìn đèo Hải Vân”.
Theo tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, Trịnh Tố Tâm được ghi nhận thành tích loại khỏi vòng chiến đấu 272 binh lính đối phương, chủ yếu qua những trận đánh bằng mìn, và 53 lần đạt danh hiệu dũng sĩ. Đây là số lần được phong danh hiệu dũng sĩ đặc biệt nổi bật trong cuộc kháng chiến chống Mỹ.
Sau chiến tranh, Trịnh Tố Tâm tiếp tục phục vụ trong quân đội và được giao nhiều trọng trách. Ông từng giữ chức Trưởng ban Thanh niên Quân đội, Bí thư Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội.
Trịnh Tố Tâm qua đời năm 1997. Tháng 9/2020, tượng của ông được khánh thành tại Trường Trung học phổ thông Ứng Hòa B, góp phần gìn giữ ký ức về người chiến sĩ dũng cảm và những đóng góp trong thời bình.
Cuộc đời Trịnh Tố Tâm cho thấy hình ảnh người lính trưởng thành từ chiến trường rồi tiếp tục dành nhiều năm phục vụ công tác xã hội và thế hệ trẻ.
