"VUA PHÁ BOM" TRÊN TỌA ĐỘ CHẾT NGÃ BA ĐỒNG LỘC

Những năm 1967 - 1968, Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) trở thành yết hầu giao thông khốc liệt nhất trên tuyến đường chiến lược chi viện cho chiến trường miền Nam. Mảnh đất chưa đầy một cây số vuông này phải hứng chịu hàng ngàn tấn bom đạn mỗi ngày. Đất đá bị xới tung, biến thành một bãi hoang tàn không một bóng cây. Để ngăn chặn hoàn toàn đoàn xe của ta, đế quốc Mỹ điên cuồng sử dụng một loại vũ khí cực kỳ nguy hiểm: Bom nổ chậm và bom từ trường.

Giữa chiến trường khói lửa ngùn ngụt ấy, có một cô gái TNXP thuộc Đại đội 555 nổi tiếng với biệt danh "vua phá bom" hay "người thách thức tử thần", đó là Vương Thị Đen.

Chị Đen vóc dáng cao ráo, tính tình bộc trực, gan dạ lạ thường. Nhiệm vụ của chị và tổ cảm tử là phải phát hiện, đánh dấu và trực tiếp kích nổ các quả bom nổ chậm nằm chực chờ phát hỏa dọc lòng đường để giải phóng lối đi cho xe qua.

Công việc phá bom đòi hỏi một cái đầu lạnh và một bàn tay cực kỳ chuẩn xác, bởi chỉ cần một tiếng động mạnh, một cái chạm nhẹ vô ý hoặc thậm chí là một sự thay đổi nhỏ của nhiệt độ cũng có thể kích nổ quả bom, biến người chiến sĩ thành tro bụi trong nháy mắt.

Một đêm mùa hè năm 1968, trời tối như mực. Sau một trận oanh tạc dữ dội của máy bay B-52, một quả bom khổng lồ nặng gần 500 bảng Anh găm sâu ngay giữa tim đường độc đạo dẫn qua ngã ba. Quả bom chưa nổ, đuôi nó nhô lên, phát ra những tiếng "bíp... bíp..." ma quái. Đoàn xe vận tải chở khí tài quân sự lớn của ta đã áp sát cửa ngõ, buộc phải dừng lại xếp hàng dài. Nếu bình minh lên mà đường chưa thông, máy bay địch quay lại tọa độ cũ thì toàn bộ đoàn xe và hàng trăm chiến sĩ sẽ gặp nguy hiểm.

Chị Vương Thị Đen lập tức xung phong: "Để tôi lên trước!".

Chị một mình ôm khối bộc phá nhỏ, một cuộn dây kíp mìn, chầm chậm trườn về phía quả bom khổng lồ. Không gian im ắng đến rợn người, chỉ có tiếng gió rít qua những hố bom hoang tàn và tiếng tích tắc của tử thần. Chị tiếp cận quả bom, nhẹ nhàng dùng tay trần gạt từng lớp đất đá nóng hổi, khói bom vẫn còn làm mắt chị cay xè.

Khi đang định cài khối thuốc nổ vào vị trí để kích nổ từ xa, chị chợt nhận ra đây là loại bom từ trường thế hệ mới của Mỹ, có mạch cảm biến cực kỳ nhạy với kim loại. Nếu dùng xẻng sắt hay va chạm mạnh, bom sẽ nổ ngay lập tức.

Trong giây phút ngàn cân treo sợi tóc, chị Đen vẫn giữ được sự bình tĩnh phi thường. Chị đặt chiếc xẻng sắt ra xa, bò ngửa, dùng chính những ngón tay của mình để cào đất, khéo léo đặt khối thuốc nổ áp sát vào thân bom. Mồ hôi vã ra như tắm, hòa cùng bụi than đen kịt trên gương mặt cô gái tuổi đôi mươi.

Sau khi nối dây bảo hiểm xong, chị nhanh chóng trườn về hầm trú ẩn cách đó hơn một trăm mét, phát lệnh phát hỏa.

"Bùm!" — Một tiếng nổ chấn động đất trời vang lên, cột lửa cao hàng chục mét hất tung đất đá lên không trung. Quả bom nổ chậm đã bị tiêu diệt hoàn toàn. Khói bom chưa kịp tan, chị Đen đã lao ra khỏi hầm, vẫy chiếc đèn pin bọc vải đỏ ra hiệu: "Đường thông rồi! Xe lên đi! Xe lên đi!".

Dòng xe vận tải rú ga, rầm rộ vượt qua trận địa trong tiếng hò reo nghẹn ngào của đồng đội. Đêm đó, chị Đen cùng tổ phá bom đã vô hiệu hóa thêm 3 quả bom khác, giữ vững mạch máu thông suốt cho mặt trận.

Vĩ thanh

Trong suốt những năm tháng bám trụ tại ngã ba Đồng Lộc, một mình chị Vương Thị Đen đã trực tiếp phá hủy thành công hơn 100 quả bom các loại, một con số không tưởng đối với một người con gái tay trần chân đất. Chị đã nhiều lần bị sức ép của bom hất văng, ngất đi tưởng như không thể tỉnh lại, nhưng cứ tỉnh dậy là chị lại đòi ra trận địa phá bom.

Với những chiến công vô song và tinh thần dũng cảm rực lửa, chị Vương Thị Đen đã vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Câu chuyện về người con gái "đùa giỡn với tử thần" Vương Thị Đen mãi mãi là một nốt nhạc hào hùng, chói lọi trong bài ca bất tử của lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam — những con người đã dâng hiến trọn vẹn tuổi thanh xuân để biến những "tọa độ chết" thành những con đường sống, đưa đất nước đi đến ngày đại thắng khải hoàn.