"Vua tàu thủy" Bạch Thái Bưởi và cuộc chiến kinh tế chấn động Đông Dương
Xuất thân từ một cậu bé mồ côi nghèo khổ, Bạch Thái Bưởi đã vươn lên thành "Vua tàu thủy", dùng tinh thần tự tôn dân tộc để đánh bại các chủ tàu ngoại quốc, giành lại huyết mạch giao thông cho người Việt.
Bạch Thái Bưởi sinh năm 1874 trong một gia đình nông dân nghèo ở làng An Lũng, huyện Thanh Trì, Hà Nội. Mồ côi cha từ sớm, ông phải phụ mẹ bán hàng rong kiếm sống. Nhờ tư chất thông minh và nghị lực phi thường, từ một cậu bé phụ việc, ông đã tự học tiếng Pháp, vươn lên làm thư ký rồi tự đứng ra kinh doanh độc lập.
Năm 1909, Bạch Thái Bưởi có một quyết định táo bạo nhất cuộc đời: Bước chân vào lĩnh vực vận tải đường thủy – một ngành nghề bấy giờ đang bị các đế chế tư bản Pháp và Hoa kiều thao túng độc quyền. Ngay khi ông vừa mở tuyến tàu, các chủ tàu ngoại quốc lập tức liên minh lại, điên cuồng hạ giá vé xuống mức lỗ hòng "bức tử" công ty non trẻ của ông. Có lúc, hành khách đi tàu ngoại không những được miễn phí vé mà còn được mời ăn uống rượu trà.
Đứng trước nguy cơ phá sản, Bạch Thái Bưởi không lùi bước. Ông nhận ra vũ khí mạnh nhất của mình không phải là tiền bạc, mà chính là lòng yêu nước. Ông cho đổi tên toàn bộ các con tàu ngoại quốc mà mình thuê hoặc mua lại thành tên các vị anh hùng dân tộc như: Trưng Trắc, Trưng Nhị, Lạc Long, Đinh Tiên Hoàng, Lê Lợi...
Đồng thời, ông cho treo những tấm biển lớn với khẩu hiệu "Người Việt Nam đi tàu Việt Nam", và cho người đến tận các bến tàu diễn thuyết, kêu gọi tinh thần tự tôn, đồng tâm hiệp lực của người Việt để không bị chèn ép ngay trên quê hương mình.
Chiến lược "cạnh tranh bằng lòng yêu nước" của ông đã tạo ra một tiếng vang lớn. Đồng bào khắp nơi rần rần hưởng ứng. Khách hàng người Việt kiên quyết bỏ tàu ngoại để mua vé ủng hộ tàu của Bạch Thái Bưởi, dù giá có cao hơn đôi chút. Làn sóng tẩy chay mạnh mẽ đến mức, chỉ một thời gian ngắn sau, các chủ tàu Pháp và Hoa kiều lâm vào cảnh phá sản, phải bán lại tàu cho chính Bạch Thái Bưởi.
Từ một vài chiếc tàu thuê mướn ban đầu, ông đã xây dựng nên một đế chế hàng hải khổng lồ với hơn 30 con tàu lớn nhỏ, thống trị toàn bộ mạng lưới giao thông đường thủy miền Bắc và vươn tầm ra quốc tế. Cuộc đời của "Vua tàu thủy" Bạch Thái Bưởi là minh chứng rực rỡ cho việc: Tinh thần yêu nước không chỉ nằm ở những trận đánh trên chiến trường, mà còn ở khát vọng làm giàu và khẳng định vị thế kinh tế của dân tộc.
