VUA TRẦN NHÂN TÔNG – BẬC MINH QUÂN ĐẠI TRÍ VÀ THIỀN SƯ SÁNG LẬP TRÚC LÂM YÊN TỬ
Tác giả: Lê Vân Hà

Phật hoàng Trần Nhân Tông (1258 – 1308), tên thật là Trần Khâm, con trai trưởng của Vua Trần Thánh Tông. Ông là vị vua thứ ba của triều đại nhà Trần, một nhà quân sự kiệt xuất, nhà chính trị tài ba và là vị thiền sư sáng lập ra Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử mang đậm bản sắc văn hóa Việt Nam.
Trần Nhân Tông lên ngôi năm 1279 trong bối cảnh nguy cơ xâm lược từ đế chế Nguyên - Mông đang đến gần. Ông cùng với Quốc Công tiết chế Trần Quốc Tuấn đã trực tiếp lãnh đạo quân dân Đại Việt vượt qua hai cuộc thử thách sinh tử năm 1285 và 1287 – 1288, đánh tan hàng vạn quân xâm lược tàn bạo, bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc.
Sau khi đưa đất nước qua cơn hoạn nạn và củng cố nền hòa bình, năm 1299, ông quyết định nhường ngôi cho con là Trần Anh Tông rồi xuất gia lên núi Yên Tử (Quảng Ninh) tu hành. Tại đây, ông đã hợp nhất các dòng thiền hiện có để sáng lập nên Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử – dòng thiền mang tinh thần nhập thế, gắn liền đạo Phật với đời sống nhân dân và vận mệnh dân tộc.
Trần Nhân Tông còn là một nhà văn hóa, nhà thơ lớn của dân tộc. Các tác phẩm của ông như Cư lạc đạo phú, Đắc thái sơn... thể hiện tinh thần khoáng đạt, yêu thiên nhiên và tư tưởng triết học sâu sắc. Ông được nhân dân kính trọng tôn vinh là "Phật hoàng" – biểu tượng dung hòa giữa sức mạnh quân sự và chiều sâu tâm linh.


